# Parkinson hastalığı ile mücadelede erken teşhis ve tedavi sürecindeki farkındalığın artırılması ve kamu kurumlarının yapabileceklerinin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2607)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2607
- **Tarih:** 11 Nisan 2025
- **İlk imza:** Hüseyin Olan (DEM Parti, Bitlis)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/02f1c442-3891-49da-9d1d-0196331194cd
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2607-parkinson-hastaligi-ile-mucadelede-erken-teshis-ve-tedavi-surecindeki-farkindaligin-artiri

> 10/2607 esas numaralı meclis araştırması önergesi 11 Nisan 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Hüseyin Olan (DEM Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Alzheimer hastalığından sonra en sık görülen hastalık olan Parkinson hastalığı yapılan araştırmalara göre dünya genelinde sayısının 2030 yılına kadar 30 milyonu bulacağı Türkiye'de de hasta sayısının iki katına çıkacağı belirtilmektedir. Türkiye'de mevcut 150-200 bin Parkinson hastası olduğu ve yaşlı nüfusunun artış gösterdiği düşünüldüğünde bu durum halk sağlığı açısından büyük bir sorun olarak karşımızda durmaktadır. Parkinson hastalığı ile mücadelede en hayati olan erken teşhis ve tedavi süreci olduğu ve bu yönlü farkındalığın arttırılması, hastalıkla mücadele boyutunda kamunun rolünün çoğaltılması adına Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 104'üncü ve 105'inci Maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederim.

GEREKÇE

İngiliz Doktor James Parkinson tarafından 1817 yılında titrek felç olarak tanımlanan Parkinson Hastalığı, toplumda yaygın görülen nörodejeneratif bir hastalık olup, orta ve ileri yaşlarda görülen, prevelansı ve insidansı giderek artan bir hastalıktır. Hastaların erken tanı alması ve tedaviye erken başlanmasının hastalığın ilerlemesini geciktirmeye yardımcı olduğu ve kaliteli yaşam süresini uzattığı bilinmektedir. Bu nedenle toplumsal farkındalık ve bilinçlenme yaratmak adına 11 Nisan tarihi tüm dünyada "Dünya Parkinson Hastalığı Günü" olarak ilan edilmiştir.

Alzheimer hastalığından sonra en sık görülen hastalık olan Parkinson hastalığı; dopamin isimli molekülü üreten sinir hücrelerinin (nöron) kaybı meydana gelmekte ve istirahat halinde izlenen titreme (tremor), hareketlerin yavaşlaması (bradikinezi), pasif eklem hareketlerini zorlaştıran kaslarda sertleşme (rijidite) ve ayakta durma dengesinin bozulması (postura. instabilite) gibi etkiler ortaya çıkmaktadır. Ağız yoluyla alınan ilaçların yanında, hastalığa yönelik yapılan basit ameliyatlar, sürekli ilaç salınımı yapan pompalar, deriye yapıştırılan ilaçlar, ince bağırsakta çözünen ilaçlar gibi tedavi yöntemleri olsa da hatalığı kalıcı bir şekilde çözebilecek bir tedavi yöntemi bulunmamaktadır.

Dünyada 10 milyon Parkinson hastası olduğu düşünülmektedir. 2019 verilerine göre, Yunanistan'da her 100 bin kişiden 25,2, İzlanda'da 15,6, Finlandiya'da 15,4, Almanya'da 15,1, İtalya'da 13,9, Arnavutluk'ta 12,8, Ingiltere'de 12,7, Hollanda'da 12,4, Avusturya'da 12,3 ve Belçika'da 12'si hastalık nedeniyle yaşamını yitirdi. Japonya'da bu oran 11, ABD'de 10,5 ve Avustralya'da 8,1 olarak tespit edildi. Rusya'da Parkinson kaynaklı ölümler, her 100 bin kişide 6,4 iken Türkiye de bu oran 4,1 olduğu belirtilmiştir.

Dünya genelinde Parkinson hasta sayısının 2030 yılına kadar 30 milyonu bulacağı, Türkiye'de ise hasta sayısının iki katına çıkacağı düşünülmektedir. Türkiye'de her yıl yaklaşık 10 bin kişiye Parkinson teşhisi konulmakta mevcut 150 -200 bin olduğu düşünülen Parkinson hastasının olduğu belirtilmektedir. Artan yaşlı nüfusa bağlı olarak önümüzdeki yıllarda Türkiye'de Parkinson hastalığında da bir artış yaşanacağını ve 2030 yılına kadar hasta sayısının iki katına çıkacağı düşünülmektedir.

Parkinson hastalığı ile mücadelede en hayati olan erken teşhis ve tedavi süreci olduğu ve bu yönlü farkındalığın arttırılması, hastalıkla mücadele boyutunda kamunun rolünün çoğaltılması adına bir araştırma komisyonu kurulması gerekmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Hüseyin Olan (DEM Parti, Bitlis). “Parkinson hastalığı ile mücadelede erken teşhis ve tedavi sürecindeki farkındalığın artırılması ve kamu kurumlarının yapabileceklerinin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2607, 11 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2607-parkinson-hastaligi-ile-mucadelede-erken-teshis-ve-tedavi-surecindeki-farkindaligin-artiri (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/02f1c442-3891-49da-9d1d-0196331194cd

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.