# Yargılanan kişilerin kovuşturma aşamasında karşılaştığı sorunların tespit edilerek yargıya güvenin tesisi için gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2681)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2681
- **Tarih:** 30 Nisan 2025
- **İlk imza:** Umut Akdoğan (CHP, Ankara)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/c5bf811f-a84a-4c2a-b33f-01968662ac74
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2681-yargilanan-kisilerin-kovusturma-asamasinda-karsilastigi-sorunlarin-tespit-edilerek-yargiya

> 10/2681 esas numaralı meclis araştırması önergesi 30 Nisan 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Umut Akdoğan (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Ceza Muhakemeleri Kanunu'nun 100. maddesinde "Kuvvetli suç şüphesinin varlığını gösteren somut delillerin ve bir tutuklama nedeninin bulunması halinde, şüpheli veya sanık hakkında tutuklama kararı verilebilir. İşin önemi, verilmesi beklenen ceza veya güvenlik tedbiri ile ölçülü olmaması halinde, tutuklama kararı verilemez" denmesine karşın tutukluluğun bir ceza aracı olarak kullanıldığı kamuoyunda yaygın bir kanı olarak görülmektedir.

Kanunun aynı maddesinin diğer bentleri, şüpheli veya sanığın kaçması, saklanması veya kaçacağı şüphesini uyandıran somut olgular varsa, şüpheli veya sanığın davranışları delilleri yok etme, gizleme veya değiştirme, tanık, mağdur veya başkaları üzerinde baskı yapılması girişiminde bulunma, hususlarında kuvvetli şüphe oluşturuyorsa tutuklama nedeni varsayılabilir demesine karşın kanundaki bu ifadeler çok geniş yorumlanarak haksız tutuklu yargılamalar yapıldığı düşüncesi kamu vicdanını yaralamaktadır.

Aynı şekilde gözaltı süreçlerinin de kişiyi lekeleyecek şekilde yürütüldüğü, aile mahremiyetine olan saygının ölçülülük ilkesine aykırı olarak çiğnendiği görülmektedir. Beraberinde adli tıp kontrolü gibi hukuki aşamalarda bazı basın organlarına servis edilen görüntülerin kişilik haklarını ihlal edici şekilde servis edilmesi insan haklarına aykırı olumsuz görüntüler olarak dikkatleri çekmektedir.n Tüm bu süreçlerin ardından iddianame hazırlama süreçleri hayatın olağan akışına aykırı olacak şekilde uzun tutulmakta, belki de hiç cezaevinde kalmaması gereken kişiler cezaevinde hükümsüz olarak cezalandırılmakta, tazmini ve telafisi mümkün olmayan ağır zarara uğramaktadır. Bu durum yüksek yargı üyelerinin de çeşitli vesilelerle ifade ettiği üzere toplumun da yargı erkine olan güvenini azaltmakta, toplum açısından sosyal ve ekonomik sorunlara neden olmaktadır.

Bu nedenlerle, içtüzüğün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca toplumun yargı erkine olan güvenini zedeleyen, kişilerin kovuşturma aşamasında karşı karşıya kaldıkları sorunların tespiti ile çözüm yollarının belirlenmesi amacıyla bir meclis araştırması açılması için gereğini saygılarımla arz ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Umut Akdoğan (CHP, Ankara). “Yargılanan kişilerin kovuşturma aşamasında karşılaştığı sorunların tespit edilerek yargıya güvenin tesisi için gerekli tedbirlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2681, 30 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2681-yargilanan-kisilerin-kovusturma-asamasinda-karsilastigi-sorunlarin-tespit-edilerek-yargiya (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/c5bf811f-a84a-4c2a-b33f-01968662ac74

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.