# Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS) uygulamasının maliyeti, vatandaşa etkileri ve uygulamada yaşanan eksikliklerin araştırılarak yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/2908)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/2908
- **Tarih:** 7 Temmuz 2025
- **İlk imza:** Talat Dinçer (CHP, Mersin)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a8289750-b9f8-4875-8da2-0197f4092b18
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-2908-ulusal-tasit-tanima-sistemi-utts-uygulamasinin-maliyeti-vatandasa-etkileri-ve-uygulamad

> 10/2908 esas numaralı meclis araştırması önergesi 7 Temmuz 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Talat Dinçer (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

UTTS (Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi), henüz altyapısı tamamlanmadan kurumsal ve ticari araçlar için zorunlu hale getirilmiş olup maliyeti 1 dolar civarında olan cihazlar ise 2.172 TL + KDV gibi fahiş fiyatlarla satılarak vatandaşlar ve kamu kurumları ciddi şekilde mağdur edilmiştir.

Akaryakıt sektöründe kaçakçılığın önlenmesi amacıyla geliştirildiği belirtilen Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS), 1 Ocak 2025 itibarıyla tüm kurumsal ve ticari araçlara zorunlu hale getirilmiştir. Ancak sistemin uygulanma şekli, hazırlıksız altyapı, yetersiz ekipman ve özellikle fahiş cihaz fiyatı kamuoyunda ciddi tepkilere neden olmuştur. Yurtdışı üretim maliyeti 1 Amerikan doları (yaklaşık 30-33 TL) civarında olan UTTS cihazlarının, son yıllarda büyük projeleri alan iktidara da yakınlığı ile bilinen Çeçen Holding şirket üzerinden 2.172 TL + KDV'ye halka ve kamuya satılması, çok açık bir şekilde vatandaşın cebinden yandaş şirketlerin kasasına kaynak aktarımı şüphesini doğurmaktadır. Bu sistemin, hali hazırda çalışan araç tanıma sistemlerine rağmen zorunlu tutulması, ülke genelinde binlerce akaryakıt istasyonunda cihaz eksikliği, araç kuyrukları, zaman ve ekonomik kayıplar, ve kurumların bütçelerine ekstra yükler gibi ciddi mağduriyetler yaratmıştır. Başta kamuya ait araç sayısı, KOBİ'ler ve ticari işletmeler dikkate alındığında, bu zorunluluk milyarlarca liralık bir pazar yaratmakta ve bu pazarın büyük bölümü tekelleşmiş yandaş firmalar aracılığıyla yönetilmektedir.

Uygulamanın kısa vadeli hiçbir toplumsal fayda üretmediği, orta ve uzun vadede ise sadece birkaç özel şirketin kazancını artırdığı görülmektedir. "Vatandaştan al, yandaşa ver" modeliyle işleyen UTTS uygulaması, kamu kaynaklarının belli sermaye gruplarına aktarılmasının tipik bir örneğidir. Bu gerekçelerle, UTTS sisteminin ihaleleri, fiyatlandırması, zorunluluğun gerekçesi, kamuya maliyeti, vatandaşa etkisi ve uygulamadaki aksaklıkların akaryakıt istasyonların uygulamaya hazır olup olmadığı tespiti amacıyla Anayasamızın 98'nci Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'nci maddeleri gereğince Meclis Araştırma komisyonu kurulmasını arz ederim. Q1/07/2025 orohitale Ömer fethi.

---

**Kaynak gösterme:** Talat Dinçer (CHP, Mersin). “Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS) uygulamasının maliyeti, vatandaşa etkileri ve uygulamada yaşanan eksikliklerin araştırılarak yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/2908, 7 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-2908-ulusal-tasit-tanima-sistemi-utts-uygulamasinin-maliyeti-vatandasa-etkileri-ve-uygulamad (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a8289750-b9f8-4875-8da2-0197f4092b18

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.