# Sahte belge ve diploma üretilmesinin etkilerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/3072) - **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 10/3072 - **Tarih:** 8 Ağustos 2025 - **İlk imza:** Cengiz Çiçek (DEM Parti, İstanbul) - **İmza sayısı:** 20 - **Son durum (TBMM):** Gündemde - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/669ee411-23bb-4c40-ad67-0198a8c73b44 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-3072-sahte-belge-ve-diploma-uretilmesinin-etkilerinin-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemlerin > 10/3072 esas numaralı meclis araştırması önergesi 8 Ağustos 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Cengiz Çiçek (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde. ## Önerge metni Sahte belge ve diploma şebekesinin faaliyetleri ile ilgili kamu kurumlarının ihmal ve sorumluluklarının, dijital sistemlerdeki yapısal açıkların ve siyasi sorumluluk zincirinin araştırılması; buna karşı etkili, kalıcı ve şeffaf önlemlerin alınması amacıyla, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılması için gereğini arz ve teklif ederim. GEREKÇE Türkiye, teknik altyapılarında ve toplumsal yapısında ciddi bir güven ve meşruiyet kriziyle karşı karşıyadır. Devletin dijital sistemlerine sızarak yüzlerce sahte belge düzenleyen organize bir suç şebekesinin varlığı, yalnızca bireysel suçlar değil, aynı zamanda devletin denetim, hesap verebilirlik ve kamusal hizmet mekanizmalarının da çökme noktasına geldiğini göstermektedir. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 2024 yılında başlatılan ve iki iddianameyle genişletilen soruşturma, sahte diploma, transkript, sürücü belgesi ve sınav belgelerinin üretildiği geniş çaplı bir sahtecilik ağını ortaya koymuştur. İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya'nın 4 Ağustos 2025 tarihli sosyal medya açıklamasına göre, 7 Ocak'ta 23 ilde, 23 Mayıs'ta ise 16 ilde gerçekleştirilen operasyonlarda toplam 197 şüpheli yakalanmıştır. Bunlardan 37'si tutuklanmış, 150'si hakkında adli kontrol kararı verilmiştir. Soruşturma kapsamında 57 üniversite diploması, 4 lise diploması ve 108 sürücü belgesinin sahte olduğu tespit edilmiştir. Bu suç ağı, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) gibi kamu kurumlarının üst düzey yöneticilerine ait elektronik imzaları kopyalayarak; e-Devlet, YÖKSİS ve MEB sistemlerine yetkisiz erişim sağlamıştır. İddianamelere göre, sağlayıcılarının Adana, Mersin, Hatay, Ankara ve İstanbul'daki bayileri üzerinden sahte T.C. kimlik kartları ve sürücü belgeleriyle e-imzalar üretilmiştir. Bu e-imzalarla Gazi, Atatürk, Ege, Mersin, İnönü, Yıldız Teknik ve İbrahim Çeçen Üniversitelerinin sistemlerine girilmiş; sahte mezuniyet kayıtları oluşturulmuş ve sınav sonuçları manipüle edilmiştir. Basında yer alan bilgilere göre, şebeke sosyal medya üzerinden "e-Devlet garantili diploma" ilanları vermiş; sahte belgeler için 50 bin TL'den başlayıp 2,5 milyon TL'ye kadar değişen ücretler talep etmiştir. Bu ödemelerin bir kısmının kripto para ile yapıldığı da tespit edilmiştir. Skandal, yalnızca hukuki değil; etik ve vicdani sınırları da aşmıştır. İddianamelere göre, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinde hayatını kaybeden bazı avukatların kimlik bilgileri kullanılarak sahte diplomalar düzenlenmiştir. Bu düzeyde bir çürüme, kamu yönetiminin yurttaşına karşı sorumluluğunu yitirdiği bir yapıyı gözler önüne sermektedir. Basına yansıyan bilgilere göre, şebekenin lideri olduğu öne sürülen Ziya Kadiroğlu'nun 2010-2016 yılları arasında "KPSS çetesi" ve "sahte diploma çetesi" davalarında 5 yıl hapis cezası aldığı belirtilmiştir. Ancak buna rağmen, Düzce Üniversitesi'nde doktora programına kabul edildiği iddia edilmektedir. Bu durum, denetim mekanizmalarındaki zafiyetleri açık biçimde ortaya koymaktadır. Kamuoyuna yansıyan iddialara göre, yaklaşık 400 akademisyen ve 40 milletvekilinin sahte belgelerle göreve başladığı ileri sürülmüştür. Bu iddialar resmi makamlarca doğrulanmamış olmakla birlikte; soruşturmanın genişliği ve siyasete uzanan boyutları, kamuoyunda ciddi şüphelerin oluşmasına neden olmuştur. İddiaların doğruluğundan bağımsız olarak, dijital devlet sistemlerine bu denli kolay sızılabiliyor olması, başlı başına bir güvenlik, siyaset ve adalet krizidir. BTK'nın üst düzey yöneticilerinin e-imzalarının kopyalandığı iddianamelerde yer alırken, kurumun kamuoyuna yeterli açıklama yapmaması güven krizini derinleştirmiştir. YÖK Başkanı Erol Özvar, kurum içi soruşturma başlatıldığını ve yasal düzenleme gerektiğini belirtmiştir. Ancak elektronik sertifika sağlayıcılarına dair etkili bir denetim mekanizması bulunmadığı anlaşılmaktadır. Sahte belgelerle sağlık, eğitim ve mühendislik gibi yaşamsal alanlarda görev üstlenen kişilerin varlığı, halk sağlığı ve güvenliği açısından açık bir tehdittir. Bu vakalar; liyakat, hesap verebilirlik ve kamusal adalet ilkelerinin nasıl tasfiye edildiğini, yerine sadakat ve kayırmacılığın nasıl yerleştiğini göstermektedir. Yakın geçmişte gündeme gelen yeni doğan bebek çetesi" vakasında olduğu gibi, Türkiye artık bu tarz suç yapılarının üreticisi ve taşıyıcısı haline gelmiştir. Tüm bu nedenlerle; sahte belge ve diploma şebekesinin faaliyetlerini, ilgili kamu kurumlarının ihmal ve sorumluluklarını, dijital güvenlik sistemlerindeki yapısal açıkları ve siyasi sorumluluk zincirini ortaya çıkarmak; buna karşı etkili, kalıcı ve şeffaf önlemlerin alınmasını sağlamak amacıyla bir Araştırma Komisyonu kurulması zorunludur. --- **Kaynak gösterme:** Cengiz Çiçek (DEM Parti, İstanbul). “Sahte belge ve diploma üretilmesinin etkilerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/3072, 8 Ağustos 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-3072-sahte-belge-ve-diploma-uretilmesinin-etkilerinin-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemlerin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/669ee411-23bb-4c40-ad67-0198a8c73b44 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.