# 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen depremlerin etkilerinin tüm boyutlarıyla araştırılarak depremzedelerin mağduriyetlerinin giderilmesi için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/3710)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/3710
- **Tarih:** 5 Şubat 2026
- **İlk imza:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a606bbd6-b53a-4a2d-8bdf-019c50ce04df
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-3710-6-subat-2023-tarihinde-meydana-gelen-depremlerin-etkilerinin-tum-boyutlariyla-arastirilara

> 10/3710 esas numaralı meclis araştırması önergesi 5 Şubat 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Öznur Bartin (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

6 Şubat 2023 depremleri; halk sağlığı, barınma, eğitim, altyapı ve adalet alanlarında kalıcı ve çok boyutlu bir toplumsal yıkıma yol açmış; afet sonrası süreçte ortaya çıkan yapısal aksaklıklar, kamu yönetiminin hazırlık, müdahale ve yeniden yapılanma kapasitesinin kapsamlı biçimde incelenmesini zorunlu kılmıştır. Depremin üçüncü yılı itibarıyla devam eden barınma krizi, sağlık ve eğitim hizmetlerindeki yetersizlikler, altyapı sorunları ve adalet süreçlerindeki gecikmeler; afet yönetiminin bilimsel, şeffaf ve hesap verebilir bir çerçevede yeniden değerlendirilmesini gerektirmektedir. Bu bağlamda, depremlerin tüm etkilerinin veriye dayalı biçimde araştırılması, depremzedelerin süregelen mağduriyetlerinin giderilmesi, idari ve yapısal sorumlulukların ortaya konulması ve benzer felaketlerde yaşanabilecek kayıpların önlenmesine yönelik kurumsal önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Araştırma Komisyonu kurulmasını ve bu hususta Anayasa'nın 98'inci İçtüzüğün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

GEREKÇE

6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli meydana gelen ve Adana, Adıyaman, Diyarbakır, Elâzığ, Gaziantep, Hatay, Kilis, Malatya, Osmaniye ve Şanlıurfa'yı doğrudan etkileyen depremler, resmi verilere göre 50 binden fazla yurttaşın yaşamını yitirmesine, 100 bini aşkın yurttaşın yaralanmasına ve milyonlarca insanın yerinden edilmesine yol açmıştır. Depremin üzerinden üç yıl geçmesine rağmen bölge genelinde barınma, sağlık ve altyapı alanlarında süregelen sorunlar, afet sonrası yeniden yapılanma sürecinin hedeflenen düzeyde gerçekleştirilemediğini göstermektedir.

Deprem bölgesinde yüz binlerce konut yıkılmış veya ağır hasar almıştır. Hatay'da 80 bini aşkın yapının yıkıldığı ya da ağır hasarlı olduğu, 234 binin üzerinde konutun ağır ve orta hasarlı tespit edildiği açıklanmıştır. Buna karşın teslim edildiği belirtilen konutların önemli bir bölümünün altyapı ve donanım eksiklikleri nedeniyle fiilen kullanılamadığı; kent genelinde 200'ü aşkın konteyner alanda en az 218 bin kişinin geçici barınma koşullarında yaşamını sürdürdüğü ifade edilmektedir. Hatay'da 24 bini aşkın yurttaşın yaşamını yitirmesi ve yüz binlerce kişinin göç etmek zorunda kalması, bölgedeki demografik ve ekonomik yapıyı derinden etkilemiştir. Adıyaman'da binlerce yapının yıkıldığı, Diyarbakır'da can kayıpları ve ağır hasarlı yapıların bulunduğu; Kahramanmaraş ve Malatya başta olmak üzere birçok ilde kalıcı konut üretiminin ihtiyacın gerisinde kaldığı gözlemlenmektedir. Rezerv alan uygulamalarının ise mülkiyet hakkı ve yerinde yaşam ilkeleri bakımından yeni tartışmalar yarattığı görülmektedir. Sağlık altyapısında yaşanan kayıplar üç yılın sonunda dahi tam olarak giderilememiştir. Hatay'da on binlerce kişinin aile hekimine erişemediği, sağlık hizmetlerinin önemli ölçüde geçici yapılarda sürdürüldüğü; Adıyaman'da yıkılan aile sağlığı merkezlerinin bir bölümünün hâlen tamamlanmadığı ve yaklaşık 50 bin kişinin konteyner koşullarında birinci basamak sağlık hizmeti aldığı belirtilmektedir. Ruh sağlığı hizmetlerinin travmanın boyutuyla orantılı biçimde yaygınlaştırılamamış olması, afetin uzun vadeli toplumsal etkilerini artırmaktadır. Konteyner alanlarda uzun süreli yaşam, özellikle kadınlar ve çocuklar açısından çok boyutlu riskler doğurmaktadır. Çocuklarda beslenme yetersizliği ve eğitime erişim sorunları devam ederken; kadınların sağlık, güvenlik ve psikososyal destek hizmetlerine erişiminde sınırhılıklar bulunduğu ifade edilmektedir. Depremde yıkılan yapıların denetim süreçlerine ilişkin soruşturma ve davaların önemli bir kısmının sonuçlandırılmamış olması ise kamu vicdanı ve hukuki güvenlik bakımından ciddi bir sorun oluşturmaktadır. Üçüncü yıl itibarıyla ortaya çıkan tablo, güvenli konut, erişilebilir sağlık hizmeti ve insanca yaşam koşullarının bölgenin tamamında henüz sağlanamadığını göstermektedir. Bilimsel planlama, şeffaflık ve kamusal sorumluluk temelinde bütüncül bir yeniden yapılanma yaklaşımı hayata geçirilmediği sürece, deprem bölgesindeki çok katmanlı sosyal ve ekonomik sorunların derinleşme riski devam etmektedir. Bu nedenle deprem sonrası yürütülen politika ve uygulamaların kapsamlı biçimde denetlenmesi kamu yararı açısından zorunlu görülmektedir. Bu bağlamda, depremlerin tüm etkilerinin veriye dayalı biçimde araştırılması, depremzedelerin süregelen mağduriyetlerinin giderilmesi, idari ve yapısal sorumlulukların ortaya konulması ve benzer felaketlerde yaşanabilecek kayıpların önlenmesine yönelik kurumsal önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Araştırma Komisyonu kurulmasını ve Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari). “6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen depremlerin etkilerinin tüm boyutlarıyla araştırılarak depremzedelerin mağduriyetlerinin giderilmesi için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/3710, 5 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-3710-6-subat-2023-tarihinde-meydana-gelen-depremlerin-etkilerinin-tum-boyutlariyla-arastirilara (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a606bbd6-b53a-4a2d-8bdf-019c50ce04df

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
