# Birleşik Arap Emirliği'nden gelen bazı ürünlere gümrük muafiyeti getiren düzenlemenin olası etkilerinin araştırılarak olumsuz etkilerine yönelik alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/381)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/381
- **Tarih:** 5 Ekim 2023
- **İlk imza:** Ersin Beyaz (İYİ Parti, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/dd429361-f15b-453f-b58e-018b1885739f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-381-birlesik-arap-emirligi-nden-gelen-bazi-urunlere-gumruk-muafiyeti-getiren-duzenlemenin-olas

> 10/381 esas numaralı meclis araştırması önergesi 5 Ekim 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Ersin Beyaz (İYİ Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Bilindiği üzere, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve bazı hükümet yetkililerinden oluşan heyet geçtiğimiz Temmuz ayı içerisinde Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'ni kapsayan bir ziyaret gerçekleştirmişti. İktidarın sorumlusu olduğu ekonomik krize karşın yatırım ve finansman çekme umuduyla gerçekleştirilen ziyaretler kapsamında ismi geçen ülkelerle çeşitli anlaşmalar imzalandığı ifade edilmişti. Ağustos ayı içerisinde Resmi Gazetede Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile Birleşik Arap Emirlikleri menşeili bazı ürünlere gümrük muafiyeti getirildiği görülmektedir. Yerli üreticilerimizin rekabet gücünü azaltacak ve yerli üretimi olumsuz yönde etkileyecek düzenlemenin aynı zamanda söz konusu ürünleri farklı ülkelerden Türkiye'ye getiren birçok şirketin ülkemize ödediği vergi miktarlarında da kayıplara neden olacağı anlaşılmaktadır. Bu bağlamda, yapılan düzenlemenin ekonomimiz üzerinde doğuracağı olumsuz etkilerin tespit edilmesi ve yaratacağı sorunları gidermeye yönelik gerekli yasal düzenlemelerin yapılması amacıyla, Anayasa'nın 98, İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri uyarınca meclis araştırması açılmasını arz ederiz. (2.

GEREKÇE

Ticaret Bakanlığının verilerine göre Ocak-Ağustos dönemini kapsayan 8 aylık dönemde ülkemizin toplam 164 milyar 907 milyon dolar ihracat rakamına ulaştığı, yine aynı dönem içinde toplam 247 milyar 321 milyon dolar ithalat yaptığı ifade edilmiştir. Paylaşılan rakamlara göre Türkiye'nin dış ticaret açığının 2023 yılında yüzde 12,1 artarak 82 milyar 414 milyon dolara yükseldiği görülmüştür. Ülkemizde ihracatın ithalatı karşılama oranının yılın ilk 8 ayında 2,5 puanlık düşüşle yüzde 66,7'ye gerilediği anlaşılmaktadır. AK Parti hükümetlerinin iktidarda olduğu yıllar boyunca ithalatın teşvik edilmesi ülkemizi dışa bağımlı hale getirmekte, ülke ekonomisi üzerinde ciddi sorunlara neden olmakta ve cari açık konusunda negatif bir etki yaratmaktadır.

Ülkemizde yaşanan ekonomik krizin giderilmesine yönelik yatırım ve finansman çekme umuduyla Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve bazı hükümet yetkililerinden oluşan bir heyetin geçtiğimiz Temmuz ayı içerisinde Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'ni kapsayan bir ziyaret gerçekleştirdiği ve bu ziyaretler kapsamında ismi geçen ülkelerle çeşitli anlaşmalar imzalandığı bilinmektedir. Ziyaretlerin ardından, geçtiğimiz Ağustos ayında Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanı kararlarıyla, Birleşik Arap Emirlikleri"nden ithal edilecek bazı tarım ürünlerinde gümrük vergisi muafiyeti getirildiği görülmüştür. Türkiye ile Birleşik Arap Emirlikleri arasında imzalanan Kapsamlı Ekonomik Ortaklık Anlaşması çerçevesinde yapılan gümrük tarife düzenlemeleri ile ilgili olarak, "Birleşik Arap Emirlikleri Menşeli Bazı Tarım Ürünlerinin İthalatında Tarife Kontenjanı Uygulanması Hakkında Karar"ın yürürlüğe konulmasına; 1567 sayılı Kanunun | inci, 474 sayılı Kanunun 2 nci, 3283 sayılı Kanunun 2 nci, 4458 sayılı Kanunun 16 ncı, 22 nci ve 55 inci maddeleri ile 2976 sayılı Kanun ve 7449 sayılı Kanun hükümleri gereğince" tarife kontenjanında yer alan tarım ürünlerinde tavuktan yumurtaya, sebzeden baklagillere, makarnadan bisküviye, yağlardan sütlere kadar birçok üründe gümrük vergisi uygulanmayacağı anlaşılmaktadır.

Ülkemizin son 20 yılda özellikle gıda üretiminde dışa bağımlı hale getirilmesi beraberinde birçok olumsuzluğu beraberinde getirmektedir. İktidarın, ithalatı teşvik eden karar ve uygulamaları, yerli üreticilerimizin rekabet gücünü azaltmakta, istihdam başta olmak üzere yerli üretimi negatif yönde etkilemektedir. Bu ve benzeri uygulamalar aynı zamanda söz konusu ürünleri farklı ülkelerden Türkiye'ye getiren birçok şirketin ülkemize ödediği vergi miktarlarında da kayıplara neden olmaktadır. Üretim yapan bir ülke konumunda olmamasına rağmen Birleşik Arap Emirlikleri tarafından tarife kapsamındaki ürünlere kolaylıkla menşei verilebilecek olması, ithalatçı firmaların bu ülkeye yönelmesine ve bu ürünlerin ithalatından alınacak vergilerin kaybedilmesine yol açacaktır.

Bu bağlamda, yapılan düzenlemenin ekonomimiz üzerinde doğuracağı olumsuz etkilerin tespit edilmesi ve yaratacağı sorunları gidermeye yönelik gerekli yasal düzenlemelerin yapılması amacıyla, Anayasa'nın 98, İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri uyarınca meclis araştırması açılmasını arz ederiz.

---

**Kaynak gösterme:** Ersin Beyaz (İYİ Parti, İstanbul). “Birleşik Arap Emirliği'nden gelen bazı ürünlere gümrük muafiyeti getiren düzenlemenin olası etkilerinin araştırılarak olumsuz etkilerine yönelik alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/381, 5 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-381-birlesik-arap-emirligi-nden-gelen-bazi-urunlere-gumruk-muafiyeti-getiren-duzenlemenin-olas (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/dd429361-f15b-453f-b58e-018b1885739f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.