# Suriye'deki şiddet olaylarında yaşanan can ve mal kayıplarının tespit edilmesi ve bölgeye insani yardım ulaştırılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/3864)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/3864
- **Tarih:** 27 Şubat 2026
- **İlk imza:** Nermin Yıldırım Kara (CHP, Hatay)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/dbc89696-69c8-48c4-b68c-019cb37d3bc8
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-3864-suriye-deki-siddet-olaylarinda-yasanan-can-ve-mal-kayiplarinin-tespit-edilmesi-ve-bolgeye

> 10/3864 esas numaralı meclis araştırması önergesi 27 Şubat 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Nermin Yıldırım Kara (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

¡CUMHURİYET HALK PARTİSİ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

Suriye'de 2011 yılında başlayan ve 2024 yılında Beşar Esad rejiminin devrilmesiyle sonuçlanan iç savaşın ardından ülkede gerçek bir istikrar ortamının kurulamadığı; Esad rejiminin işlediği suçları cezalandırma saikiyle hareket eden resmi ya da yarı-resmi silahlı birliklerin ülkedeki etnik ve dini azınlıklara şiddet uyguladığı bilinmektedir. Şiddet ortamından dolayı can ve mal kayıplarına uğrayan toplulukların Türkiye'yle başta ailevi olmak üzere çeşitli bağlantıları bulunmaktadır. Suriye'deki şiddet olaylarında yaşanan can ve mal kayıplarının belgelenmesi, bölgeye insani yardım ulaştırılması ve söz konusu toplulukların haklarının korunmasının yollarını bulmak amacıyla, Anayasanın 98'inci, TBMM İçtüzüğünün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca, bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklin ederiz

GEREKÇE

Suriye'de 1970 yılında bir askeri darbeyle kurulan Esad rejimi, 2000 yılına kadar Hafız Esad'ın, Hafız Esad'ın ölümünden sonra da oğlu Beşar Esad'ın yönetiminde devam etmiş; 2011 yılında başlayan iç savaşın ardından, Aralık 2024'te isyancıların Şam'a girmesiyle sona ermiştir.

Suriye İç Savaşı boyunca savaşan tarafların sivillerin bombalanması, yerleşim yerlerinin sistematik biçimde tahrip edilmesi, özellikle kırsal kesimlerde yaşayan nüfusu yerinden edilmesi, işkence, yağma gibi savaş suçları işlediği görülmüştür. İç savaşın sona ermesinin ardından bu şiddet ortamının da sona ereceği umulmuş ancak beklentiler bir türlü gerçekleşmemiş; Esad rejiminin savaş öncesinde ve sırasında işlediği tüm suçların belirli etnik ve dini topluluklara, özellikle de Alevilere karşı saldırıları meşrulaştırmakta kullanıldığı görülmüştür. Suriye nüfusunun yüzde 13'ünü oluşturan Aleviler, ağırlıklı olarak Lazkiye ve Tartus gibi sahil yerleşimlerinde, kısmen de Hama, Humus ve Şam'da yaşamakta olup, ülkemizde de bilhassa Hatay'daki Alevi toplumuyla ailevi, kültürel, iktisadi ve siyasi bağlantılara sahiptir.

Esad rejiminin çökmesinden sonra, özellikle 2025'in bahar aylarında Alevi toplumuna yönelik saldırılar artmış, yeni kurulan hükümetin ve bu hükümetle bağlantılı silahlı grupların uyguladığı şiddet katliam boyutuna ulaşmıştır. Suriye İnsan Hakları Gözlemevi'ne göre bu dönemde bin 600'den fazla sivil öldürülmüş, binlerce kişi yerinden edilmiştir.

Yaşanan şiddet olayları, geldiği nokta itibarıyla, kamuoyu tarafından soykırım olarak nitelenecek düzeye ulaşmış; bir topluluğun sistematik biçimde yok edilmesi sürecine dönüşmüştür.

Açılması teklif edilen meclis araştırması yoluyla; Suriye'deki etnik-dini şiddet ortamının sona ermesi ve istikrarın, can ve mal güvenliğinin tesis edilmesi için hangi çözüm yollarına başvurulması gerektiği; bölgedeki sorunların tespit edilmesi; insani yardıma ihtiyaç duyan nüfusun ve bu yardımın nasıl gerçekleştirileceğinin saptanması; Suriye'deki azınlıkların haklarının korunması için alınabilecek önlemlerin belirlenmesi amaçlanmaktadır. * T. B. M. M.

---

**Kaynak gösterme:** Nermin Yıldırım Kara (CHP, Hatay). “Suriye'deki şiddet olaylarında yaşanan can ve mal kayıplarının tespit edilmesi ve bölgeye insani yardım ulaştırılması için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/3864, 27 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-3864-suriye-deki-siddet-olaylarinda-yasanan-can-ve-mal-kayiplarinin-tespit-edilmesi-ve-bolgeye (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/dbc89696-69c8-48c4-b68c-019cb37d3bc8

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
