# Burdur ilinde faaliyet gösteren mermer ocaklarının insan sağlığı, çevre ve ekosistem üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4152)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/4152
- **Tarih:** 5 Mayıs 2026
- **İlk imza:** İzzet Akbulut (CHP, Burdur)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f022993a-16bf-4881-936a-019e07fc9dd7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4152-burdur-ilinde-faaliyet-gosteren-mermer-ocaklarinin-insan-sagligi-cevre-ve-ekosistem-uzeri

> 10/4152 esas numaralı meclis araştırması önergesi 5 Mayıs 2026 tarihinde verildi; ilk imza: İzzet Akbulut (CHP); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Gerekçesi ekte sunulan, Burdur ilinde başta Karamanlı, Yeşilova, Bucak, Çavdır ve Tefenni ilçeleri olmak üzere yoğunlaşan mermer madenciliği faaliyetlerinin; insan sağlığı, çevresel sürdürülebilirlik, kırsal yaşam, sosyo-ekonomik yapı ve doğal ekosistem üzerindeki etkilerinin bütüncül bir yaklaşımla araştırılması, mevcut uygulamaların bilimsel veriler ışığında değerlendirilmesi ve gerekli yasal/idari düzenlemelerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. maddesi ve TBMM içtüzüğünün 104. ve 105. maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını saygılarımla arz ve teklif ederiz.

GENEL GEREKÇE

Burdur ili, Türkiye'nin doğal taş üretiminde öne çıkan illerinden biri haline gelmiş; özellikle Karamanlı, Yeşilova, Bucak, Çavdır ve Tefenni ilçelerinde yoğunlaşan mermer ocağı faaliyetleri son yıllarda belirgin bir artış göstermiştir. Ancak bu artış, ekonomik katkılarının yanı sıra ciddi çevresel, toplumsal ve sağlık temelli sorunları da beraberinde getirmektedir. Madencilik faaliyetleri kapsamında gerçekleştirilen patlatma, kesim, kırma ve taşıma işlemleri sonucunda ortaya çıkan partikül madde (PM10 ve PM2.5) emisyonlarının, yerleşim alanlarına yakın sahalarda yaşayan yurttaşlar açısından solunum yolu hastalıkları, kardiyovasküler rahatsızlıklar ve kronik sağlık sorunları bakımından önemli bir risk faktörü olduğu bilimsel literatürde ortaya konulmaktadır.

Bununla birlikte, mermer ocaklarında kullanılan patlatma tekniklerinin yarattığı titreşim ve gürültü, yalnızca insan sağlığı üzerinde değil; yapı güvenliği, hayvancılık faaliyetleri ve kırsal yaşam düzeni üzerinde de olumsuz etkiler doğurmaktadır. Burdur'un özellikle Bucak, Çavdır ve Tefenni gibi kırsal karakteri güçlü ilçelerinde bu etkiler, tarımsal üretim ve hayvancılığın sürdürülebilirliğini doğrudan tehdit eder niteliktedir.

Çevresel açıdan değerlendirildiğinde ise mermer ocaklarının faaliyet gösterdiği alanlarda topografik yapı geri dönüşü zor biçimde değişmekte, bitki örtüsü tahrip edilmekte ve ekosistem bütünlüğü bozulmaktadır. Özellikle Burdur Gölü havzası ile Salda Gölü çevresine yakın alanlarda yürütülen faaliyetler, bölgenin hidrolojik dengesi, su varlıkları ve biyolojik çeşitliliği üzerinde uzun vadeli ve geri dönüşü güç etkiler yaratma riski taşımaktadır. Madencilik sonrası yapılması gereken rehabilitasyon çalışmalarının çoğu zaman yetersiz kaldığı ya da etkin biçimde denetlenmediği yönünde sahadan gelen ciddi iddialar bulunmaktadır. Uluslararası madencilik standartlarında zorunlu olan ekolojik restorasyon süreçlerinin, uygulamada istenen düzeyde yerine getirilmediği anlaşılmaktadır. Öte yandan, mermer ocaklarının yerleşim alanlarına son derece yakın mesafelerde ruhsatlandırılması, çevresel etki değerlendirme süreçlerinin etkinliği ve kamu yararı ilkesi bakımından tartışma yaratmaktadır. Bu durum; özellikle Karamanlı ve Yeşilova'da olduğu gibi, Bucak, Çavdır ve Tefenni ilçelerinde de yaşam kalitesini düşürmekte, kırsal nüfusta huzursuzluk yaratmakta ve göç eğilimini artırmaktadır.

Tüm bu unsurlar birlikte değerlendirildiğinde, Burdur ili genelinde mermer madenciliğinin yalnızca ekonomik bir faaliyet olarak değil; insan sağlığı, çevresel sürdürülebilirlik ve sosyal yapı üzerindeki çok boyutlu etkileriyle ele alınması gerekliliği ortaya çıkmaktadır. B. bi. M. *

Yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda; Burdur ilinde başta Karamanlı, Yeşilova, Bucak, Çavdır ve Tefenni ilçeleri olmak üzere faaliyet gösteren mermer ocaklarının insan sağlığı, çevre ve sosyal yaşam üzerindeki etkilerinin bilimsel olarak incelenmesi, yerleşim alanlarına yakın maden sahalarının planlama ve ruhsatlandırma süreçlerinin değerlendirilmesi, doğal örtü tahribatı ve rehabilitasyon uygulamalarının etkinliğinin araştırılması, denetim mekanizmalarının yeterliliğinin tespit edilmesi ve gerekli yasal/idari düzenlemelerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. maddesi ve TBMM içtüzüğünün 104. ve 105. maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını saygılarımla arz ve teklif ederiz.

ORUP BASKANL GI

NALK PARTIS-

GRUP BAS

---

**Kaynak gösterme:** İzzet Akbulut (CHP, Burdur). “Burdur ilinde faaliyet gösteren mermer ocaklarının insan sağlığı, çevre ve ekosistem üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4152, 5 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4152-burdur-ilinde-faaliyet-gosteren-mermer-ocaklarinin-insan-sagligi-cevre-ve-ekosistem-uzeri (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/f022993a-16bf-4881-936a-019e07fc9dd7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.