# Şanlıurfa'da sağlık, eğitim, barınma ve ulaşım benzeri hizmetlerin doğurganlık oranı ile benzer şekilde gelişip gelişmediğinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4177) - **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 10/4177 - **Tarih:** 11 Mayıs 2026 - **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa) - **İmza sayısı:** 23 - **Son durum (TBMM):** Gündemde - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a8e6b22b-d2d8-4b78-aa35-019e3adb0076 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4177-sanliurfa-da-saglik-egitim-barinma-ve-ulasim-benzeri-hizmetlerin-dogurganlik-orani-ile-b > 10/4177 esas numaralı meclis araştırması önergesi 11 Mayıs 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 23 imza. Son durum (TBMM): Gündemde. ## Önerge metni Şanlıurfa son 15 yıldır Türkiye'de doğurganlık hızının en yüksek olduğu il olmasına rağmen; uzun yıllardır öngörülebilir durumda olan nüfus artışı karşısında sağlık, eğitim, barınma, ulaşım ve sosyal altyapının yeterli düzeyde geliştirilip geliştirilmediğinin; anne, baba ve çocuklarını temel kamu hizmetlerine erişiminde hak ihlallerine yol açan yapısal sorunlar bulunup bulunmadığının; özellikle anne ve çocuk sağlığı, koruyucu sağlık hizmetleri, eğitim imkanları, çocuk yoksulluğu, insani yaşam koşulları ve sosyal destek mekanizmalarının yeterliliğinin araştırılması amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'ıncı maddeleri uyarınca işleme alınarak; Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 08.05.2026 GEREKÇE Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre Şanlıurfa, son 15 yıldır Türkiye'nin doğurganlık hızının en yüksek olduğu il konumundadır. Üstelik doğurganlık oranı uzun yıllardır Türkiye ortalamasının iki katından fazla seyretmektedir. Bu ölçüde yüksek nüfus artışının yaşandığı bir ilde; sağlık, eğitim, barınma, ulaşım ve sosyal hizmet altyapısının aynı oranda güçlendirilip güçlendirilmediğinin araştırılması kamu yararı bakımından zorunludur. Uzun yıllardır öngörülebilir durumda olan nüfus artışına rağmen kamu hizmet kapasitesinin neden aynı ölçüde artırılmadığı da araştırılması gereken temel hususlardan biridir. Başta çocuk poliklinikleri olmak üzere sağlık kuruluşlarında yaşanan yoğunluk, vatandaşların saatlerce sıra beklemek zorunda kaldığı yönündeki şikayetler, doktor ve sağlık personeli yetersizliği iddiaları; mevcut sağlık sisteminin artan nüfusa yeterli düzeyde cevap verip vermediği sorusunu gündeme taşımaktadır. Özellikle annelerin gebelik öncesi sağlık hizmetlerine erişimi, gebelik takip süreçleri, doğum ve doğum sonrası bakım hizmetlerinin yeterliliği; çocukların erken yaş sağlık takipleri, aşılama, beslenme ve gelişim süreçleri ile koruyucu sağlık hizmetlerinin etkinliği ciddi şekilde incelenmelidir. Bunun yanında babaların çocuk gelişimi, eğitim süreçleri ve aile destek mekanizmalarına erişimi konusunda yeterli rehberlik ve sosyal destek alıp almadığı da araştırılması gereken önemli hususlardan biridir. Öte yandan çocukların eğitim imkanları, sınıf yoğunlukları, okullaşma durumu, barınma koşulları, sosyal desteklere erişimi ve çocuk yoksulluğunun boyutları hakkında kamuoyuna yansıyan ciddi iddialar bulunmaktadır. Soğuk hava koşullarında yetersiz kıyafetlerle yaşam mücadelesi veren çocuklara ilişkin görüntüler ile sağlık kuruluşlarında oluşan yoğunluk; çocukların sağlık hakkı, eğitim hakkı, barınma hakkı ve insan onuruna yaraşır yaşam koşullarına erişimi bakımından mevcut durumun araştırılmasını zorunlu hale getirmiştir. Anayasa'da güvence altına alınan sosyal hukuk devleti ilkesi gereği; nüfus artışının yalnızca sayısal bir veri olarak değil, ortaya çıkardığı kamusal yükümlülükler bakımından da değerlendirilmesi gerekmektedir. Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; konunun hukuki, idari, sağlık ve sosyal boyutlarıyla incelenmesi, mevzuattaki çelişkilerin giderilmesi, kayıt dışı uygulamaların ortaya çıkarılması, koruyucu sağlık ve denetim mekanizmalarının etkinliğinin değerlendirilmesi ve çocukların üstün yararını esas alan kalıcı çözümlerin belirlenmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir Araştırma Komisyonu kurulması zorunlu hale gelmiştir. ORUP BARKENİ --- **Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Şanlıurfa'da sağlık, eğitim, barınma ve ulaşım benzeri hizmetlerin doğurganlık oranı ile benzer şekilde gelişip gelişmediğinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4177, 11 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4177-sanliurfa-da-saglik-egitim-barinma-ve-ulasim-benzeri-hizmetlerin-dogurganlik-orani-ile-b (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a8e6b22b-d2d8-4b78-aa35-019e3adb0076 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.