# Başta Şanlıurfa ve Gaziantep olmak üzere Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde son yıllarda meydana gelen doğal afetlerin etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4179)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/4179
- **Tarih:** 11 Mayıs 2026
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 23
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/b6cae246-40ec-48d1-8b92-019e3ad0c12c
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4179-basta-sanliurfa-ve-gaziantep-olmak-uzere-guneydogu-anadolu-bolgesi-nde-son-yillarda-meydan

> 10/4179 esas numaralı meclis araştırması önergesi 11 Mayıs 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 23 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Başta Şanlıurfa ve Gaziantep olmak üzere Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde son yıllarda meydana gelen doğal afetler ve çevresel krizlerin; can kayıpları, yaralanmalar, tarımsal üretim kayıpları, ekonomik zararlar, altyapı çöküşleri, enerji ve iletişim kesintileri, eğitim ve sağlık hizmetlerine erişim sorunları ile vatandaşların yaşam koşulları üzerindeki etkilerinin; kamu kurumlarının afetlere hazırlık düzeyinin, müdahale kapasitesinin, zarar tespit ve tazmin süreçlerinin yeterliliğinin; kamu hizmetlerindeki eksiklikler nedeniyle oluşan zararların ye vatandaş üzerindeki sosyal-ekonomik etkilerinin tüm yönleriyle araştırılması amacıyła Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca işleme alınarak; Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 08.05.2026

GEREKÇE

Başta Şanlıurfa ve Gaziantep olmak üzere Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde son yıllarda, meydana gelen sel, taşkın, aşırı yağış, fırtına, kuraklık ve diğer doğal olaylar; yalnızca geçici afetler olarak değerlendirilemeyecek ölçüde ağır sosyal, ekonomik ve kamusal sonuçlar doğurmaktadır.

Özellikle 3 Mayıs 2026 tarihinde meydana gelen yoğun yağış ve fırtına sonrası Şanlıurfa'nın Birecik, Hilvan, Bozova, Viranşehir ve Harran ilçeleri ile Gaziantep'in çeşitli bölgelerinde yollar kapanmış, altyapılar çökmüş, elektrik ve iletişim kesintileri yaşanmış, okul ve kamu binaları zarar görmüş, iş yerleri ve tarım alanları su altında kalmıştır. Camiler, tarihi yapılar ve turistik alanlarda da ciddi hasarlar meydana gelmiştir.

Bazı bölgelerde vatandaşların rögar kapaklarını kendi imkânlarıyla açmak zorunda kaldığı, ambulans ve acil müdahale araçlarının ulaşımda güçlük yaşadığı, iletişim altyapısının çökmesi nedeniyle vatandaşların yakınlarına ve acil hizmetlere ulaşamadığı görülmüştür. Öte yandan fıstık ve zeytin başta olmak üzere çok yıllık tarımsal üretim alanlarında ciddi zarar oluştuğu; bunun yalnızca bir sezonluk mahsul kaybı değil, gelecek yılları da etkileyecek üretim kayıpları doğurduğu yönünde tespitler bulunmaktadır. Hayvancılık faaliyetleri, sulama altyapıları ve kırsal yollar da afetlerden doğrudan etkilenmiştir.

Yaşanan süreç; yalnızca doğal olayların etkisini değil, şehirleşme politikalarını, altyapı yatırımlarını, drenaj sistemlerini, enerji ve iletişim altyapısının dayanıklılığını, kamu kurumları arasındaki koordinasyonu ve afet hazırlık kapasitesini de tartışmalı hale getirmiştir. Her afet sonrası benzer altyapı sorunlarının, iletişim kesintilerinin, yol kapanmalarının ve koordinasyon eksikliklerinin tekrar yaşanması; kamu kurumlarının öngörülebilir risklere karşı gerekli önlemleri zamanında alıp almadığı sorusunu gündeme taşımaktadır. Özellikle vatandaşların zararlarının hangi ölçüde tazmin edildiği, kamu hizmetlerindeki eksiklikler nedeniyle oluşan zararlar hakkında etkili idari ve hukuki süreç yürütülüp yürütülmediği, afet sonrası destek mekanizmalarının yeterli olup olmadığı da araştırılması gereken temel hususlar arasındadır.

Anayasa'nın 2'nci maddesinde düzenlenen sosyal hukuk devleti ilkesi ile 5'inci maddesinde devlete yüklenen kişilerin huzurunu, güvenliğini ve refahını sağlama yükümlülüğü; afetlere karşı yalnızca müdahaleyi değil, önceden koruyucu tedbirlerin alınmasını da zorunlu kılmaktadır.

Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde; başta Şanlıurfa ve Gaziantep olmak üzere bölgede son yıllarda yaşanan afetlerin hukuki, idari, ekonomik, altyapısal, çevresel, tarımsal ve sosyal boyutlarıyla araştırılması; can kayıpları ve yaralanmaların nedenlerinin, kamu hizmetlerindeki eksikliklerin, afet hazırlık ve müdahale kapasitesinin, zarar tespit ve tazmin süreçlerinin etkinliğinin incelenmesi ve vatandaşların güvenli yaşam hakkını esas alan kalıcı çözüm önerilerinin belirlenmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir

Araştırma Komisyonu kurulması zorunlu hale gelmiştir.

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Başta Şanlıurfa ve Gaziantep olmak üzere Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde son yıllarda meydana gelen doğal afetlerin etkilerinin tüm yönleriyle araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4179, 11 Mayıs 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4179-basta-sanliurfa-ve-gaziantep-olmak-uzere-guneydogu-anadolu-bolgesi-nde-son-yillarda-meydan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/b6cae246-40ec-48d1-8b92-019e3ad0c12c

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.