# Bireysel silahlanmanın artış göstermesinin nedenleri ile ruhsatlandırma sürecinde yaşanan aksaklıkların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4480)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/4480
- **Tarih:** 5 Ağustos 2026
- **İlk imza:** Zeynep Oduncu Kutevi (DEM Parti, Batman)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/4a002e21-fb0d-4704-9092-019fd5e5e046
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4480-bireysel-silahlanmanin-artis-gostermesinin-nedenleri-ile-ruhsatlandirma-surecinde-yasanan

> 10/4480 esas numaralı meclis araştırması önergesi 5 Ağustos 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Zeynep Oduncu Kutevi (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Batman başta olmak üzere Türkiye genelinde kontrolsüz bir biçimde artan bireysel silahlanmanın ve buna bağlı olarak her geçen gün tırmanan silahlı şiddet, yaralanma ve katliam boyutuna varan ölüm olaylarının arka planındaki ihmallerin araştırılması; silah ruhsatlandırma süreçlerindeki denetimsizliğin ve ruhsatsız silaha erişim kolaylığının ortadan kaldırılması ile yurttaşların en temel hakkı olan yaşam hakkının güvence altına alınması için gerekli yasal, idari ve toplumsal tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederim. 04.08.2026

GEREKÇE

En temel insan hakkı olan yaşam hakkının korunması, sosyal devletin ve demokratik bir toplumun en birincil sorumluluğudur. Ancak Türkiye'de son yıllardaki cezasızlık politikaları ve hukuka olan güvenin sarsılmasıyla birlikte, toplumsal şiddet ve bireysel silahlanma adeta teşvik edilen bir sarmala dönüşmüştür. Avrupa Konseyi ve Avrupa Birliği gibi uluslararası kuruluşlar bireysel silahlanma rakamlarını düşürmek amacıyla anlaşmaları üye ülkelerin imzalarına açıp tavsiye kararları düzenlerken; Türkiye'de bireysel silahlanmayı kolaylaştıran ve adeta teşvik eden politikaların sürdürülmesi, toplumun her kesiminde derin bir güvensizlik ve endişe yaratmaktadır.

Bu endişe verici tablonun en acı örnekleri, son dönemde seçim bölgem Batman'da peş peşe yaşanmaktadır. Batman'da sokaklar, parklar ve hatta mezarlıklar dahi yurttaşların can güvenliğinin kalmadığı, silahlı saldırıların yaşandığı mekanlara dönüşmüştür. Geçtiğimiz hafta Güneykent Mahallesi'ndeki Batman Asri Mezarlığı'nda, aralarında husumet . bulunan iki aile arasında meydana gelen silahlı saldırı sonucunda Mehmet Direk, Ercan Direk ve Bekir Direk hayatını kaybetmiştir. Bu vahim olayın toplumdaki yankısı ve travması devam ederken, 3 Ağustos günü Karşıyaka Mahallesi'nde bulunan Habip Başkan Parkı'nda çıkan silahlı kavgada 1 yurttaş ağır yaralanmıştır. Günden güne dozu artan bu şiddet dalgasında; Temmuz ayında sokakta yürüdüğü esnada uğradığı silahlı saldırıda ağır yaralanan 70 yaşındaki Musa Tan, tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitirmiştir. Keza Mart ayında Merkez Pınarbaşı Mahallesi'nde evlerinin bahçesinde dahi güvende olamayan ve silahlı saldırıya maruz kalan 55 yaşındaki Aynur K. ile 28 yaşındaki oğlu Dücane K. hayatını kaybetmiştir. Batman'da yaşanan bu olaylar, bireysel silahlanmanın yarattığı yıkımın yerel düzeydeki en çıplak özetidir. Batman özgülünde yaşanan bu acı tablo, esasen Türkiye genelinde kontrolden çıkan silahlı şiddet krizinin bir yansımasıdır. 2025 yılında Türkiye genelinde silahlı şiddet olayları olağanüstü boyutlara ulaşmıştır. Umut Vakfı'nın verilerine göre; sadece 2025 yılında basına yansıyan 3 bin 422 olayda 2 bin 225 kişi hayatını kaybetmiş, 3 bin 167 kişi de yaralanmıştır. Bu olayların 2 bin 784'ünde ateşli silah, 638'inde ise kesici ve delici aletler kullanılmıştır. Son 12 yılın bilançosu ise iktidarın şiddeti önleme konusundaki acziyetini gözler önüne sermektedir: Son 12 yılda Türkiye'de basına yansıyan 41 bin 420 silahlı şiddet olayında 26 bin 29 kişi : yaşamını yitirmiş, 38 bin 203 kişi yaralanmıştır.

Mesele sadece ruhsatsız silahların denetimsizliği değil, bizzat devlet eliyle verilen ruhsatların ulaştığı devasa sayılardır. İçişleri Bakanlığı verilerine göre; 1 Ocak 2020 ile 13 Haziran 2024 tarihleri arasında Türkiye genelinde toplam 2 milyon 579 bin 553 silah ruhsatı düzenlenmiştir. Emniyet Genel Müdürlüğü'nün geçmiş resmi verilerine göre bilinen taşıma ruhsatlı silah sayısı 627 bin 765 seviyesindeyken, Umut Vakfı gibi sivil toplum kuruluşlarının tespitlerine göre durum çok daha vahimdir. Türkiye'de halihazırda %85'i ruhsatsız olmak üzere 25 milyon bireysel ateşli silah bulunduğu ve yaklaşık 60 milyon insanın silaha her an ulaşabilecek durumda olduğu tahmin edilmektedir.

Toplumu içten içe çürüten, sokakları güvensizleştiren ve insan yaşamını hiçe sayan bu düzene karşı TBMM'nin sessiz kalması düşünülemez. Bu bağlamda, Batman başta olmak üzere Türkiye genelinde endişe verici boyutlara ulaşan bireysel silahlanmanın nedenlerinin araştırılması; ruhsatlandırma süreçlerindeki açıkların, silah kaçakçılığının ve cezasızlık pratiklerinin incelenmesi; artan silahlı ölüm ile yaralanmaların önüne geçilmesi için Anayasa'nın 98'inci Içtüzüğün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması gerekmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Zeynep Oduncu Kutevi (DEM Parti, Batman). “Bireysel silahlanmanın artış göstermesinin nedenleri ile ruhsatlandırma sürecinde yaşanan aksaklıkların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4480, 5 Ağustos 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4480-bireysel-silahlanmanin-artis-gostermesinin-nedenleri-ile-ruhsatlandirma-surecinde-yasanan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/4a002e21-fb0d-4704-9092-019fd5e5e046

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
