# TÜİK'in veri üretim süreci ve hesaplama yöntemlerinin araştırılarak istatistiki veri üretiminde şeffaflık ve güvenilirliğin sağlanması için yapılması gerekenlerin belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4556)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/4556
- **Tarih:** 30 Eylül 2026
- **İlk imza:** Cumhur Uzun (Yeni Parti, Muğla)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/56eb645f-16e8-4c03-a332-01a0f6a873f0
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4556-tuik-in-veri-uretim-sureci-ve-hesaplama-yontemlerinin-arastirilarak-istatistiki-veri-ureti

> 10/4556 esas numaralı meclis araştırması önergesi 30 Eylül 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Cumhur Uzun (Yeni Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek.

## Önerge metni

Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan tüketici fiyat endeksi; ücret ve aylık artışlarından kira sözleşmelerine, sosyal yardımlardan ekonomi politikalarının belirlenmesine kadar milyonlarca yurttaşı doğrudan etkileyen temel göstergelerden biridir. TÜİK'in enflasyon hesaplama yöntemlerinde ve veri kaynaklarında yaptığı değişikliklerin sonuçlarının, fiyat derleme süreçlerinin ve açıklanan verilerin vatandaşların gerçek yaşam maliyetlerini ne ölçüde yansıttığının incelenmesi; kurumun şeffaflığının ve kamuoyunda istatistiklere duyulan güvenin güçlendirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 109'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Enflasyon verileri, milyonlarca ücretli, emekli ve dar gelirlinin gelirinin hangi oranda artırılacağını doğrudan etkileyen kamusal verilerdir. Bu nedenle tüketici fiyatlarının hangi ürün ve hizmetler üzerinden, hangi ağırlıklarla ve hangi yöntemlerle hesaplandığının açık, denetlenebilir ve bilimsel esaslara uygun olması büyük önem taşımaktadır.

TÜİK verilerine göre tüketici fiyatları Ağustos 2026 itibarıyla yıllık yüzde 31,51 artmıştır. Aynı dönemde gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 33,79, ulaştırmada yüzde 35,08, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda ise yüzde 39,77 olarak gerçekleşmiştir. Bu oranlar, özellikle temel tüketim kalemlerindeki fiyat artışlarının vatandaşların geçim koşulları üzerindeki baskısının devam ettiğini göstermekle birlikte; açıklanan oranların birçok bağımsız kurum ve vatandaşlarımız tarafından gerçeği yansıtmadığı yaşanan enflasyonun çok daha yüksek olduğu düşünülmektedir.

TÜİK, 2026 yılında tüketici fiyat endeksinde 2025100 temel yılına ve COICOP 2018 sınıflamasına geçmiş, TÜFE ağırlıklarının belirlenmesinde kullanılan veri kaynaklarında da önemli değişiklikler yapmıştır. Kurumun metodoloji dokümanına göre 2026 yılında 81 il ve 239 ilçede, 39 bin 70 işyeri ve 5 bin 246 konuttan 428 madde ve 972 madde çeşidine ilişkin her ay yaklaşık 636 bin fiyat derlenmektedir.

Böylesine geniş ekonomik ve sosyal sonuçlar doğuran bir verinin nasıl üretildiği, yapılan yöntem değişikliklerinin geçmiş dönemlerle karşılaştırılabilirliği nasıl etkilediği, madde ve hizmet ağırlıklarının hangi gerekçelerle belirlendiği ve elde edilen sonuçların farklı gelir gruplarının yaşam maliyetlerini ne ölçüde yansıttığı açıklıkla ortaya konulmalıdır.

Enflasyon verilerine ilişkin tartışmaların giderilmesi, TÜİK'in veri üretim süreçlerinin şeffaflığının artırılması, kamuoyunun doğru ve denetlenebilir bilgiye erişiminin sağlanması ve ücret ile aylıkların belirlenmesinde kullanılan göstergelerin toplumsal gerçeklikle ilişkisinin araştırılması amacıyla konunun Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından bütün yönleriyle incelenmesi gerekmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Cumhur Uzun (Yeni Parti, Muğla). “TÜİK'in veri üretim süreci ve hesaplama yöntemlerinin araştırılarak istatistiki veri üretiminde şeffaflık ve güvenilirliğin sağlanması için yapılması gerekenlerin belirlenebilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4556, 30 Eylül 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4556-tuik-in-veri-uretim-sureci-ve-hesaplama-yontemlerinin-arastirilarak-istatistiki-veri-ureti (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/56eb645f-16e8-4c03-a332-01a0f6a873f0

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.