# Çitçi borçlanmalarındaki artışın bütün yönleriyle araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4626) - **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 10/4626 - **Tarih:** 8 Ekim 2026 - **İlk imza:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde) - **İmza sayısı:** 21 - **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/cf577c4b-917e-4bdf-b708-01a11ba4431a - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4626-citci-borclanmalarindaki-artisin-butun-yonleriyle-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemleri > 10/4626 esas numaralı meclis araştırması önergesi 8 Ekim 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Ömer Fethi Gürer (CHP); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek. ## Önerge metni Net) "EA Türkiye'de tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından çiftçilerin artan borç yükü ciddi bir sorun haline gelmiştir. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre tarım sektörünün bankacılık sektörüne olan kredi borcu, Temmuz 2006'da 6 milyar 474 milyon 979 bin lira iken Temmuz 2026'da 1 trilyon 492 milyar 288 milyon liraya yükselmiştir. Böylece çiftçinin bankacılık sektörüne olan borcu 20 yılda yaklaşık 230,5 kat artmıştır. Borçlanmadaki artış özellikle son yıllarda hızlanmıştır. Temmuz 2022'de 233 milyar 333 milyon lira olan tarımsal kredi borcu, Temmuz 2023'te 487 milyar 455 milyon liraya, Temmuz 2024'te 714 milyar 981 milyon liraya, Temmuz 2025*te 1 trilyon 81 milyar 39 milyon liraya ve Temmuz 2026'da 1 trilyon 492 milyar 288 milyon liraya çıkmıştır. Yalnızca son bir yılda çiftçinin banka borcu 411 milyar 249 milyon lira, başka bir ifadeyle yüzde 38,04 artmıştır. Çiftçinin borç yükündeki artışın yanı sıra ödenemediği için takibe alınan borçlarda da son derece ciddi bir yükseliş yaşanmaktadır. Temmuz 2006'da 211 bin 792 olan takipteki çiftçi borcu, Temmuz 2026'da 26 milyon 601 bin 724'e ulaşmıştır. Böylece takipteki borç miktarı yaklaşık 125 kat artmıştır. Son bir yılda yaşanan yükseliş ise borç krizinin boyutunu açıkça ortaya koymaktadır. Üreticinin borçlanmasının temelinde mazot, gübre, yem, tohum, ilaç, elektrik ve sulama başta olmak üzere tarımsal girdi maliyetlerindeki yüksek artışlar ile ürünlerin üretici maliyetlerini karşılamayan fiyatlardan satılması bulunmaktadır. Çiftçi üretime devam edebilmek için borçlanmakta, elde ettiği gelir borçlarını kapatmaya yetmediğinde ise yeni kredilere başvurarak borcunu çevirmeye çalışmaktadır. Bu durum, tarımsal üretimin finansmanının giderek üretici gelirlerinden koparak borçlanmaya dayalı hale geldiğini göstermektedir.Bu nedenle çiftçilerin kamu ve özel bankalar ile Tarım Kredi Kooperatiflerine olan borçlarının yeniden yapılandırılması, birikmiş faizlerin silinmesi, ana para borçlarının en az 3-5 yıl faizsiz ertelenerek uzun vadeye yayılması, üretim araçlarına yönelik haciz işlemlerinin durdurulması ve tarımsal girdiler üzerindeki vergi yükünün azaltılması gerekmektedir. Bu kapsamda çiftçilerin borçluluğundaki hızlı artışın nedenlerinin bütün yönleriyle araştırılması, mevcut tarım ve kredi politikalarının üretici üzerindeki etkilerinin ortaya konulması, takipteki borçların nedenlerinin belirlenmesi ve üreticiyi borçlandırmak yerine üretimden gelir elde edebileceği sürdürülebilir bir tarım politikasının oluşturulması amacıyla Anayasa'nın 98. ve İçtüzüğün 104. ve 105. maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması için gereğini arz ve teklif ederiz. Saygılarımla. 08.09.2026 Grup Başkanlığı 10/ 4626 [PDF s. 2: okunamayan sayfa (el yazısı, imza, mühür ya da Türkçe dışı yazı) — metne alınmadı] --- **Kaynak gösterme:** Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Çitçi borçlanmalarındaki artışın bütün yönleriyle araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4626, 8 Ekim 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4626-citci-borclanmalarindaki-artisin-butun-yonleriyle-arastirilarak-alinmasi-gereken-onlemleri (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/cf577c4b-917e-4bdf-b708-01a11ba4431a Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.