# Çocukların suç işleme oranındaki artışın nedenlerinin araştırılarak suç oranlarının en aza indirilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/473)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/473
- **Tarih:** 19 Ekim 2023
- **İlk imza:** Süleyman Bülbül (CHP, Aydın)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/85598b4d-9038-4621-8845-018b61d4d05a
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-473-cocuklarin-suc-isleme-oranindaki-artisin-nedenlerinin-arastirilarak-suc-oranlarinin-en-aza

> 10/473 esas numaralı meclis araştırması önergesi 19 Ekim 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Süleyman Bülbül (CHP); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Çocukların suç işleme oranındaki artışın nedenlerinin tespiti, suç oranının en aza indirilmesi için ortaya konulacak çözüm önerileri ve bu hususta devlet kurumlarınca gerçekleştirilmesi gereken politikaların tespiti amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İç Tüzüğün 10'üncü ve 105*inci maddeleri gereğince Meclis Araştırma Komisyonu kurul arz ve teklif A NN

Gerekçe;

2022 yılında suça sürüklenen çocuk sayısı bir önceki yıla kıyasla yüzde 55,6 artarak, 132 bin 943'ten 206 bin 853'e yükselmiştir. En büyük artış ise yaralama ve hırsızlık suçlarında görülmüştür.

TÜİK verilerine göre çocuklara isnat edilen suçların yüzde 37,8'i yaralama, yüzde 25,2'si hırsızlık, yüzde 4,5'i uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak ile uyuşturucu satmak veya satın almak, yüzde 4,2'si pasaport kanununa muhalefet suçu, yüzde 4,1'i ise tehdit suçlarıdır.

Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'nün Adalet İstatistikleri raporuna göre 2022'de Çocuk ağır ceza ve çocuk ceza mahkemelerine gelen dosya sayısında bir önceki yıla göre yüzde 23,5'lik bir artış yaşanmıştır.

Ayrıca Ekonomi ve Barış Enstitüsü tarafından derlenen ve cinayet oranı, hapishane nüfusu, terörizm, askeri güç ve uluslararası çatışmalar gibi istatistiklerin dikkate alındığı çalışmada Türkiye, 5 üzerinden 2,8 puanla 147. sırada yer almaktadır.

Bir toplumun sağlıklı bir şekilde gelişebilmesi, toplumun geleceği olan çocukların gelişimi, eğitilmesi ve korunması konularında duyarlı bir tavır içerisinde olmayı gerektirmektedir. Ancak, toplumumuzda son yıllarda çocukların işlediği suç oranlarındaki artış, yeterli hassasiyetin sergilenmediğini, çalışmaların yetersiz kaldığını göstermektedir.

Yalnızca yargı sistemi içinde yapılmaya çalışılan reformların sorununun çözümünde yeterli olmadığı açıktır. Sosyolojik ve kriminolojik çalışmalar yapılarak etkin politikalar geliştirilmedir. Bu bağlamda, gerek Milli Eğitim gerekse de Aile Bakanlığı nezdinde çalışmalar yapılmalıdır.

Keza Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'de taraf devletlerin çocuğun ve çocuğa yönelik hakların korunmasında baskın olması gerektiği belirtilmiştir. Anayasa'nın 60.maddesinde ise çocuğun topluma kazandırılmasının devletin görevi olduğu belirtilmiştir. Çocuklara daha iyi bir gelecek ve daha iyi bir dünya sunabilmek devletin hedefi olmalı, bu amaçla daha fazla önlem alınması ve gerekli düzenlemelerin hayata geçirilmesi konusunda devletin tüm birimleri üzerine düşeni yapmalıdır.

Çocukların suça yönelmesini önleyecek çözümlerin üretilmesi çok önemlidir ve toplumsal bir görevdir. Ancak, suça sürüklenen çocukların da topluma kazandırılması için kanunlarda yer alan mekanizmalara işlevsellik kazandırmak en az önlemek kadar önemlidir. Çocuk ve gençlerin suça itilmelerini önlemek için yoksulluğun ve işsizliğin azaltılması öncelikle sayılacak zorunluluklardır. Toplumsal düzeyde ise çocuk ve gençlerin eğitimine destek olunması için ekonomik ve sosyal politikaların uygulanması, ailelerin çocuk ve gençlerin " yetiştirilmesi ve desteklenmesi konusunda eğitilmesi, gençlerin madde Sığır a düşmelerini önleyecek projelerin geliştirilmesi gerekir. e RAN Tüm bu durumlar göz önüne alındığında, çocukların suç işleme oranındaki artışta Eden Hd im tespiti, suç oranının en aza indirilmesi için ortaya konulacak çözüm önerileri devlet kurumlarınca gerçekleştirilmesi gereken politikaların tespiti için çalışmalar hazırlaması amacıyla TBMM'de Araştırma Komisyonu kurularak gerekli çalışmaların yürütülmesini arz ederim.

---

**Kaynak gösterme:** Süleyman Bülbül (CHP, Aydın). “Çocukların suç işleme oranındaki artışın nedenlerinin araştırılarak suç oranlarının en aza indirilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/473, 19 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-473-cocuklarin-suc-isleme-oranindaki-artisin-nedenlerinin-arastirilarak-suc-oranlarinin-en-aza (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/85598b4d-9038-4621-8845-018b61d4d05a

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
