# 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından Diyarbakır'da enkaz molozlarının yol açtığı asbest tehlikesinin araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/496)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/496
- **Tarih:** 23 Ekim 2023
- **İlk imza:** Adalet Kaya (DEM Parti, Diyarbakır)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/18a79765-5ead-4964-bce2-018b66763315
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-496-6-subat-2023-kahramanmaras-merkezli-depremlerin-ardindan-diyarbakir-da-enkaz-molozlarinin

> 10/496 esas numaralı meclis araştırması önergesi 23 Ekim 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Adalet Kaya (DEM Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

6 Şubat Maraş merkezli meydana gelen depremlerden etkilenen Diyarbakır'da enkaz molozlarının, yerleşim birimleri yakınında depolanması nedeniyle ortaya çıkan asbest tehlikesinin araştırılması ve alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, İç Tüzüğün 104"üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması için gereğini arz ederim.

GEREKÇE

Maraş merkezli depremlerin ardından enkaz kaldırma çalışmaları esnasında atık yönetiminde yapılan yanlış uygulamalar, bölge halkının ilerleyen yıllarda çok ciddi halk sağlığı sorunları ile karşılaşma riskini açığa çıkarmıştır. Çevre Şehircilik Diyarbakır İl Müdürlüğü'nün tespitlerinin ardından, depremde Diyarbakır'da ağır hasar gören binaların yıkımına başlanmıştır. Yıkılan binaların molozları Mezopotamya Mahallesi'ndeki Kayapınar Belediyesi Makine İkmal Şefliğine ait araziye dökülmektedir. Ancak mevzuata göre enkaz atık döküm sahalarının doğal yaşama zarar vermeyecek şekilde, yerleşim birimlerinin çok uzağında belirlenmesi gerekmektedir.

Kontrolsüz biçimde yapılan yıkımlar neticesinde malzemeler ayrıştırılmadan döküm sahasına gönderilmekte, nakliye araçlarında hiçbir önlem alınmamaktadır. Yönetmeliğe göre lisanslı sızdırmaz bir araçla nakledilmesi gereken molozlar üstü açık kamyonlarla taşınmaktadır.

Arazi yakınlarında oturan mahalle sakinleri molozlardan yayılan asbest dolayısıyla rahatsızlık yaşamaktadır. Asbest, uzun süreli solunduğunda, lifleri akciğerlerde birikmekte ve solunum yolu hastalıklarına yol açmaktadır. Türk Tabipleri Birliği (TTB) Halk Sağlığı Kolu Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Gamze Varol, asbeste maruz kalan bir kişinin kansere yakalanma riskinin normal insandan 5 kat daha fazla olduğunu belirtmektedir.

Bu bağlamda; başta vekili olduğum Diyarbakır ili başta olmak üzere depremden etkilenen kentlerde enkaz molozlarının depolanma saha ve koşullarının araştırılması, yerleşim birimleri yakınında depolanan molozların halk sağlığına ve çevreye zarar vermeyecek bölgelere taşınması, ilerleyen günlerde gerçekleşecek kontrollü yıkımlarda enkaz kaldırma çalışmalarının mevzuata uygun yapılmasının sağlanması için ivedilikle Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını talep ediyorum. LLM NN TT) ET Veya Deri 2 AZĞY ,

---

**Kaynak gösterme:** Adalet Kaya (DEM Parti, Diyarbakır). “6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından Diyarbakır'da enkaz molozlarının yol açtığı asbest tehlikesinin araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/496, 23 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-496-6-subat-2023-kahramanmaras-merkezli-depremlerin-ardindan-diyarbakir-da-enkaz-molozlarinin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/18a79765-5ead-4964-bce2-018b66763315

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.