# Gıda mühendisliği alanında; eğitim, staj, istihdam, çalışma koşulları ve denetim konularındaki sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4970)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/4970
- **Tarih:** 4 Kasım 2026
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (Yeni Parti, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a60f7079-3981-4e0d-8dcc-01a1a6c26619
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4970-gida-muhendisligi-alaninda-egitim-staj-istihdam-calisma-kosullari-ve-denetim-konularin

> 10/4970 esas numaralı meclis araştırması önergesi 4 Kasım 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Mahmut Tanal (Yeni Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek.

## Önerge metni

Türkiye'de gıda mühendisliği eğitiminin niteliği, laboratuvar ve uygulamalı eğitim imkânları, staj süreçleri, mezunların kamu ve özel sektördeki istihdam sorunları, çalışma koşulları ve mesleki sorumluluklarının araştırılması; gıda işletmelerinde nitelikli personel istihdamı ile

. kamusal gıda denetimlerinin personel, altyapı ve kaynak bakımından yeterliliğinin incelenmesi ve gıda güvenilirliğini güçlendirecek çözüm önerilerinin geliştirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 02.11.2026

GEREKÇE

Gıda mühendisliği, gıdaların üretiminden işlenmesine, depolanmasından tüketiciye sunulmasına kadar uzanan süreçlerde gıda güvenilirliğinin sağlanmasında önemli bir meslek alanıdır. Bu alandaki eğitim ve istihdam sorunları, yalnızca mezunların çalışma hayatını değil, halk sağlığının korunmasını ve gıda işletmelerindeki önleyici güvenlik uygulamalarını da ilgilendirmektedir.

Gıda mühendisliği bölümlerinde mikrobiyoloji, gıda analizleri, üretim teknolojileri, kalite kontrol ve risk yönetimine ilişkin laboratuvar olanaklarının, akademik kadroların ve uygulamalı derslerin yeterliliği önem taşımaktadır. Öğrencilerin nitelikli işletmelerde staj yapabilmesi, üretim süreçlerine fiilen katılabilmesi ve mezuniyet öncesinde gerekli mesleki yeterlilikleri edinebilmesi bakımından üniversiteler arasında mevcut imkânların ve karşılaşılan güçlüklerin belirlenmesi gerekmektedir.

Gıda güvenilirliğinin sağlanmasında kamusal denetimlerin sıklığı, kapsamı ve etkinliği belirleyici öneme sahiptir. Ancak denetimlerin mevcut işletme sayısı ve risk düzeyleri karşısında yeterli olup olmadığı, gıda güvenliği ihlallerinin ne ölçüde önlenebildiği, tespit edilen aykırılıklara yönelik yaptırımların caydırıcılığı ve tekrar eden ihlallerin nedenleri araştırılmalıdır. Gıda denetimlerinde görev yapan personelin sayısı, iş yükü, illere ve ilçelere dağılımı ile gıda mühendisi ihtiyacı; laboratuvar ve numune analiz kapasitesindeki olası eksikliklerle birlikte değerlendirilmelidir.

5996 sayılı Kanun, belirli gıda işletmelerinde üretimin niteliğine uygun meslek mensuplarının çalıştırılmasını öngörmektedir. Ancak bu yükümlülüğün kapsamının ve fiilen uygulanmasının, istihdam edilen personelin mesleki sorumluluklarını etkin biçimde yerine getirebilmesinin ve işveren karşısında teknik değerlendirmelerini bağımsız biçimde ortaya koyabilmesinin araştırılması gerekmektedir. Meslek örgütlerince gündeme getirilen düşük ücret, iş güvencesi ve çalıştırılması zorunlu personelin ücret koşullarına ilişkin hukuki uyuşmazlıklar da bu sorunların çalışma hayatı üzerindeki etkilerini göstermektedir.

Diğer yandan, mezunların kamuya atanma olanakları, özel sektörde meslekleriyle uyumlu iş bulma güçlükleri ve alan dışında çalışmaya ilişkin şikâyetler ile üniversite kontenjanları ve sektörün personel ihtiyacı arasındaki ilişkinin belirlenmesi gerekmektedir. Kamusal gıda denetimi ile işletme içi gıda güvenilirliği faaliyetleri farklı sorumluluk alanları olduğundan, bu iki alandaki personel ihtiyacı ve istihdam politikaları ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Anayasa'nın 42, 49, 56 ve 172'nci maddelerinde düzenlenen eğitim, çalışma, sağlığın ve tüketicinin korunmasına ilişkin hükümler ile 5996 sayılı Kanun kapsamındaki kamusal yükümlülükler dikkate alındığında; gıda mühendisliği eğitiminin niteliğinin, meslek mensuplarının istihdam ve çalışma koşullarının, gida işletmelerindeki mesleki sorumluluk düzeninin ve kamusal denetim kapasitesinin araştırılarak yapısal sorunların giderilmesine yönelik uygulanabilir çözümlerin belirlenmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde bir Araştırma Komisyonu kurulması zorunlu hale gelmiştir. R

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (Yeni Parti, Şanlıurfa). “Gıda mühendisliği alanında; eğitim, staj, istihdam, çalışma koşulları ve denetim konularındaki sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4970, 4 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4970-gida-muhendisligi-alaninda-egitim-staj-istihdam-calisma-kosullari-ve-denetim-konularin (erişim: 16 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/a60f7079-3981-4e0d-8dcc-01a1a6c26619

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
