# Çevre mühendisliği alanında; eğitim, staj, istihdam, çalışma koşulları ve denetim konularındaki sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/4982)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/4982
- **Tarih:** 4 Kasım 2026
- **İlk imza:** Mahmut Tanal (Yeni Parti, Şanlıurfa)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/b1f2ce9e-1fa5-4c97-863d-01a1a6cecdf9
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-4982-cevre-muhendisligi-alaninda-egitim-staj-istihdam-calisma-kosullari-ve-denetim-konulari

> 10/4982 esas numaralı meclis araştırması önergesi 4 Kasım 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Mahmut Tanal (Yeni Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek.

## Önerge metni

Sayı AM Sanan şen BR . o, " TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Türkiye'de çevre mühendisliği eğitiminin niteliği, laboratuvar ve saha uygulamalarının yeterliliği, mezunların kamu ve özel sektördeki istihdam sorunları, ücret ve çalışma koşulları ile mesleki yetki ve sorumluluklarının araştırılması; çevre denetimleri, atık yönetimi, arıtma tesisleri ve çevresel etki değerlendirmesi süreçlerindeki teknik personel, altyapı ve kaynak yetersizliklerinin incelenmesi ve çevrenin korunmasına yönelik çözüm önerilerinin geliştirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 02.11.2026

GEREKÇE Çevre mühendisliği; su kaynaklarının korunması, atıkların yönetimi, hava kirliliğinin önlenmesi, arıtma sistemlerinin işletilmesi ve çevresel risklerin değerlendirilmesi bakımından önemli bir meslek alanıdır. Çevre mühendislerinin eğitim, istihdam ve çalışma koşullarında karşılaştıkları sorunlar, çevre hizmetlerinin niteliğini ve toplumun sağlıklı bir çevrede yaşama hakkını doğrudan ilgilendirmektedir.

Üniversitelerde çevre mühendisliği eğitiminin niteliği bakımından laboratuvar altyapısı, akademik kadro, uygulamalı dersler ve saha çalışmalarının yeterliliği önem taşımaktadır. Öğrencilerin atıksu arıtma tesislerinde, sanayi işletmelerinde ve çevre laboratuvarlarında nitelikli staj yapabilmesi, gerçek çevresel sorunlara yönelik ölçüm ve analiz becerileri kazanabilmesi için mevcut imkânların ve üniversiteler arasındaki farklılıkların araştırılması gerekmektedir.

Türkiye İstatistik Kurumunun 2024 yılı Atık İstatistiklerine göre belediyelerce toplanan atıkların %10,9'u belediye çöplüklerine gönderilmiştir. Bu durum, atıkların çevreye zarar vermeden yönetilmesi bakımından altyapı, teknik kapasite ve denetim ihtiyacının önemini ortaya koymaktadır. Atıksu arıtma tesislerinin işletilmesi, tehlikeli atıkların yönetimi, hava emisyonlarının izlenmesi ve çevre kirliliğinin önlenmesine yönelik hizmetlerde teknik personel sayısının, çalışma koşullarının, denetim sıklığının ve ayrılan kaynakların yeterliliği araştırılmalıdır.

Çevre yönetimi hizmetlerine ilişkin mevzuatta 6 Ekim 2026 tarihinde yapılan değişiklikler, danışmanlık firmalarının personel koşulları, işletmelerin çevre yönetimi hizmeti alma süreleri ve çevresel aykırılıkların bildirilmesine ilişkin yükümlülükleri yeniden düzenlemiştir. Bu düzenlemelerin çevre mühendislerinin iş yükü, mesleki sorumlulukları ve çalışma güvenceleri üzerindeki etkileri ile belirlenen hizmet sürelerinin işletmelerin çevresel riskleri karşısında yeterliliği incelenmelidir. Meslek mensuplarının tespit ettikleri çevresel aykırılıkları işveren veya hizmet aldıkları işletmelerden kaynaklanan baskılarla karşılaşmadan bildirebilmelerine ilişkin güvenceler de değerlendirilmelidir.

Çevresel etki değerlendirmesi süreçlerinde bilimsel verilerin güvenilirliği, teknik raporların bağımsızlığı, kamuoyunun katılımı ve verilen kararların uygulanmasının izlenmesi önem taşımaktadır. Bu süreçlerde görev alan uzmanların mesleki değerlendirmelerini bağımsız biçimde ortaya koyabilmeleri ve kamu idarelerinin denetim sorumluluklarını etkin şekilde yerine getirmeleri için gerekli koşullar araştırılmalıdır.

Diğer yandan çevre mühendislerinin kamu kurumları, belediyeler, sanayi işletmeleri ve danışmanlık firmalarındaki istihdam olanakları; düşük ücret, iş güvencesizliği, ağır iş yükü ve meslek dışında çalışma konusundaki şikâyetleriyle birlikte değerlendirilmelidir. Üniversite kontenjanları, mezun sayıları ve kamu hizmetlerinin teknik personel ihtiyacı arasındaki uyumsuzlukların belirlenmesi de önem taşımaktadır.

Anayasa'nın 42, 49 ve 56'ncı maddeleri ile 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında, çevre mühendisliği eğitiminin niteliğinin, meslek mensuplarının istihdam ve çalışma koşullarının, merkezi ve yerel idarelerin teknik personel, denetim ve altyapı ihtiyaçlarının 3 dur İkak a çevrenin korunmasına yönelik yapısal sorunların giderilmesi amâcıyla Türkiye B üyük Milet > Meclisi bünyesinde bir Araştırma Komisyonu kurulması zorunlu hale gelmiştir. NR

[PDF s. 3: okunamayan sayfa (el yazısı, imza, mühür ya da Türkçe dışı yazı) — metne alınmadı]

---

**Kaynak gösterme:** Mahmut Tanal (Yeni Parti, Şanlıurfa). “Çevre mühendisliği alanında; eğitim, staj, istihdam, çalışma koşulları ve denetim konularındaki sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/4982, 4 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-4982-cevre-muhendisligi-alaninda-egitim-staj-istihdam-calisma-kosullari-ve-denetim-konulari (erişim: 16 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/b1f2ce9e-1fa5-4c97-863d-01a1a6cecdf9

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
