# Esnaf ve sanatkarların ekonomik koşullarının tüm yönleriyle araştırılarak küçük işletmelerin sürdürülebilirliğinin sağlanması için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/5016)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/5016
- **Tarih:** 6 Kasım 2026
- **İlk imza:** İbrahim Arslan (Yeni Parti, Eskişehir)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/c48db782-5ac8-42c4-a95a-01a1bf9ab507
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-5016-esnaf-ve-sanatkarlarin-ekonomik-kosullarinin-tum-yonleriyle-arastirilarak-kucuk-isletmeler

> 10/5016 esas numaralı meclis araştırması önergesi 6 Kasım 2026 tarihinde verildi; ilk imza: İbrahim Arslan (Yeni Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek.

## Önerge metni

Esnaf ve sanatkârların artan kira, enerji, hammadde ve finansman maliyetleri karşısındaki durumunun; vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinin, Bağ-Kur prim gün şartlarının, krediye erişim sorunlarının, borçluluk ve işyeri kapanışlarının, zincir ve büyük ölçekli işletmeler karşısındaki rekabet koşullarının bütün yönleriyle araştırılarak esnaf ve sanatkârların ekonomik ve sosyal olarak güçlendirilmesi için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. Oy(( (2926

GEREKÇE

Esnaf ve sanatkârlar; mahalle ekonomisinin, yerel istihdamın ve toplumsal yaşamın temel unsurlarındandır. Küçük işletmelerin ayakta kalması yalnız işletme sahibinin gelirini değil, yanında çalışanların istihdamını, yerel tedarik zincirlerini ve kentlerin ekonomik çeşitliliğini de doğrudan etkilemektedir.

Son yıllarda kira, elektrik, doğal gaz, akaryakıt, hammadde, işçilik ve finansman maliyetlerindeki artışlar küçük işletmeler üzerinde ağır bir yük oluşturmuştur. İşletme sermayesine erişimin zorlaşması ve kredi maliyetlerinin yükselmesi, özellikle düşük cirolu esnafın faaliyetini sürdürmesini güçleştirmektedir.

Esnafın vergi ve sosyal güvenlik yükümlülükleri de gelir yapısıyla birlikte değerlendirilmelidir. Bağ-Kur kapsamındaki küçük esnafın emeklilik için tabi olduğu prim gün şartları ile diğer sigortalılık statüleri arasındaki farklılıklar uzun süredir tartışılmaktadır. Prim ve vergi borçlarının birikmesi, sosyal güvenlik hakkına erişimi de olumsuz etkileyebilmektedir.

Zincir mağazalar, büyük perakende işletmeleri ve dijital ticaret kanalları karşısında küçük esnafın rekabet gücü; kira, tedarik ve finansman avantajlarındaki farklılıklar nedeniyle zayıflayabilmektedir. Bu dönüşümün mahalle esnafı üzerindeki etkilerinin ölçülmesi gerekmektedir.

Esnaf politikası yalnız kredi ve borç yapılandırmasına indirgenmemelidir. Vergi, sosyal güvenlik, finansmana erişim, İşyeri kiraları, dijital dönüşüm, rekabet ve mesleki sürdürülebilirlik birlikte ele alınmalıdır.

Bu nedenle esnaf ve sanatkârların gelir, gider, borçluluk, sosyal güvenlik, krediye erişim ve rekabet koşullarının bütün yönleriyle araştırılarak küçük işletmelerin sürdürülebilirliğini ve sosyal güvenliğini güçlendirecek önlemlerin belirlenmesi amacıyla Meclis araştırması açılması gerekmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** İbrahim Arslan (Yeni Parti, Eskişehir). “Esnaf ve sanatkarların ekonomik koşullarının tüm yönleriyle araştırılarak küçük işletmelerin sürdürülebilirliğinin sağlanması için alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/5016, 6 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-5016-esnaf-ve-sanatkarlarin-ekonomik-kosullarinin-tum-yonleriyle-arastirilarak-kucuk-isletmeler (erişim: 16 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/c48db782-5ac8-42c4-a95a-01a1bf9ab507

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
