# Yerli makine imalat sanayisi sektöründe yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/5046)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/5046
- **Tarih:** 11 Kasım 2026
- **İlk imza:** Şeref Arpacı (Yeni Parti, Denizli)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/6352201c-406b-4183-83e5-01a1d4a5afae
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-5046-yerli-makine-imalat-sanayisi-sektorunde-yasanan-sorunlarin-arastirilarak-alinmasi-gereken

> 10/5046 esas numaralı meclis araştırması önergesi 11 Kasım 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Şeref Arpacı (Yeni Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek.

## Önerge metni

Türkiye'de yerli makine imalatı sektörünün yaşadığı sorunların araştırılması, sektörün üretim ve rekabet gücünü olumsuz etkileyen yapısal sorunların tespit edilmesi, ithalata bağımlılığın azaltılması, yerli üreticilerin finansmana ve teknoloji yatırımlarına erişiminin kolaylaştırılması, kamu alımları ve teşvik politikalarında yerli üretimin daha etkin desteklenmesi ve sektörün üretim, istihdam ve ihracata katkısının artırılması için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 xe-T©$'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.05.10.2024 olar AN <. Sükçner

GENEL GEREKÇE

Makine imalat sanayisi, sanayinin hemen her alanına üretim aracı sağlayan stratejik sektörlerden biridir. Bir ülkenin kendi makinesini üretebilmesi, üretim kapasitesini geliştirmesi ve dışa bağımlılığını azaltması açısından büyük önem taşımaktadır.

Türkiye'de makine imalat sektörü uzun yıllardır yüksek üretim maliyetleri, finansmana erişimde yaşanan güçlükler, ithal makinelerle fiyat rekabeti, nitelikli iş gücü eksikliği, teknoloji yatırımlarının yüksek maliyeti ve kamu desteklerinin yetersizliği gibi sorunlarla karşı karşıyadır.

Yerli makine üreticileri, yüksek faiz ve kredi maliyetleri nedeniyle yatırım yapmakta ve üretim kapasitelerini artırmakta zorlanmaktadır. Özellikle küçük ve orta ölçekli üreticiler için finansmana erişim giderek daha ciddi bir sorun haline gelmektedir. Artan enerji, ham madde ve işçilik maliyetleri de yerli üreticilerin hem iç pazarda hem de ihracatta rekabet gücünü zayıflatmaktadır.

İthal makinelerin bazı alanlarda sahip olduğu fiyat avantajı da yerli üretici üzerindeki baskıyı artırmaktadır. Yerli firmalar kalite ve teknik yeterlilik bakımından rekabet edebilecek ürünler üretse dahi maliyet farkı nedeniyle pazarda geri plana düşebilmektedir. Bu durum, Türkiye'nin makine üretim kapasitesini ve teknolojik bağımsızlığını doğrudan etkilemektedir.

Yatırım teşvikleri ve kamu desteklerinin yerli makine üretimini ne ölçüde güçlendirdiğinin de ayrıntılı biçimde incelenmesi gerekmektedir. Teşvik mekanizmalarının uygulamadaki sonuçları, yerli üreticilerin bu desteklere erişimde yaşadığı sorunlar ve desteklerin sektördeki farklı ölçeklerdeki firmalara etkisi ortaya konulmalıdır.

Kamu alımlarında yerli makine üreticilerinin karşılaştığı sorunlar da sektörün önemli başlıklarından biridir. Yerli üretimin desteklenmesine yönelik düzenlemelere rağmen uygulamada fiyat odaklı ihale sistemleri, teknik şartnameler ve satın alma tercihleri yerli üreticilerin kamu alımlarındaki payını sınırlayabilmektedir.

Sektörün karşı karşıya olduğu bir diğer önemli sorun nitelikli iş gücüne erişimdir. Makine imalatında ihtiyaç duyulan mühendis, tekniker ve yetişmiş ara eleman eksikliği üretim kapasitesini ve teknolojik dönüşümü olumsuz etkilemektedir. Mesleki eğitim ile sektörün ihtiyaçları arasındaki uyumsuzluk da bu sorunu derinleştirmektedir.

Ar-Ge, otomasyon, dijitalleşme ve yüksek katma değerli üretime geçiş için gereken yatırımların maliyeti de üreticiler üzerinde önemli bir yük oluşturmaktadır. Özellikle KOBİ niteliğindeki işletmelerin bu yatırımları kendi kaynaklarıyla gerçekleştirmesi giderek güçleşmektedir. —

Türkiye'nin yüksek katma değerli üretim kapasitesini artırabilmesi ve dışa bağımlılığını azaltabilmesi için makine imalat sanayisinin yaşadığı bu sorunlara kalıcı çözümler geliştirilmesi gerekmektedir.

Bu nedenlerle yerli makine imalat sanayisinin karşı karşıya olduğu ekonomik, finansal ve yapısal sorunların tüm boyutlarıyla araştırılması, ithalata bağımlılığı artıran-nedenlerin ortaya çıkarılması, mevcut teşvik ve kamu alımı politikalarının sektöre Çöl ft Besi ve yerli üreticilerin rekabet gücünü artıracak tedbirlerin belirlenmesi açığ evli açılması gerekmektedir. nen

---

**Kaynak gösterme:** Şeref Arpacı (Yeni Parti, Denizli). “Yerli makine imalat sanayisi sektöründe yaşanan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/5046, 11 Kasım 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-5046-yerli-makine-imalat-sanayisi-sektorunde-yasanan-sorunlarin-arastirilarak-alinmasi-gereken (erişim: 18 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/6352201c-406b-4183-83e5-01a1d4a5afae

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
