# 5651 sayılı Kanun kapsamında temel hak ve özgürlüklerin tam olarak kullanılabilmesinin sağlanması ve uygulamada yaşanan sorunların tespit edilerek yapılması gereken düzenlemelerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/509)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/509
- **Tarih:** 24 Ekim 2023
- **İlk imza:** Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 1
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/1e5a4ad1-c575-4798-8a51-018b65d95299
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-509-5651-sayili-kanun-kapsaminda-temel-hak-ve-ozgurluklerin-tam-olarak-kullanilabilmesinin-sag

> 10/509 esas numaralı meclis araştırması önergesi 24 Ekim 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Gökhan Günaydın (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Gerek yerel gerek üst mahkemelerde; muhtelif hakimlerin, Cumhuriyet savcılarının, avukatların Türk Ceza Kanunu'nun 252'nci maddesine konu rüşvet suçunu oluşturur eylemleri kamuoyunun gündemini uzun süredir işgal etmektedir. Bu doğrultuda İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcısı İsmail Uçar, adliyede meydana gelen bu türden rüşvet olaylarına ilişkin olarak Hakimler ve Savcılar Kuruluna gereğinin yapılması için bir dilekçe sunmuştur. Bahsi geçen dilekçe ve dilekçeye konu olaylar daha sonra basın yayın araçları ile gazeteciler tarafından dile getirilmiş ve büyük yankı uyandırmıştır. Bunun üzerine Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, 17.10.2023 tarihli TBMM CHP Grubu Toplantısının büyük bölümünde bu konu üzerinde durarak yargıdaki bu yozlaşma iddialarına dikkat çekmiş ve derhal gereğinin yapılmasını talep etmiştir.

Ancak İstanbul Adalet Komisyonu Başkanı Bekir Altun 13.10.2023 tarihinde iddialarla ilgili haberlere ve açıklamalara erişimin engellenmesi; 16.10.2023 tarihinde internet içeriğinin çıkartılması ve silinmesi ve 19.10.2023 tarihinde de içeriğin çıkarılması talepleri ile İstanbul 1, 4 ve 5'inci Sulh Ceza Hakimliklerine başvurmuş ve Hakimlikler tarafından bu talepler, 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanunun "İçeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi" hükümlerine istinaden kabul edilmiştir. Diğer bir deyişle Hakimlikler, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 10'uncu maddesi ile Anayasamızın 26'ncı ve devamındaki maddelerinde güvence altına alınan ifade hürriyeti ve basın özgürlüğü ile Anayasamızın 20'nci maddesinde güvence altına alınan kişisel verilerin korunması hakkı arasındaki dengeyi, hukuka aykırı biçimde bozmuştur. Zira Anayasa Mahkemesinin örneğin 2014/151 K.; 2015/112 K. ve 2017/153 K. sayılı kararlarında da altı çizildiği üzere 5651 sayılı Kanuna istinaden Hakimliklerin erişimin engellenmesi ve içeriğin çıkarılması hususlarında verdikleri kararlar, düşünce ve basın özgürlüğünü ortadan kaldırdığı gibi, suçun işlendiğine yönelik kuvvetli şüpheyi haiz durumlara ilişkin beyanların dile getirilmesini olanaksız kılmış ve dahası bunu dile getirmekle görevli ve sorumlu olan Anamuhalefet Partisi liderinin eleştiri hakkını elinden alac düne; kadar gelmiştir.

Anayasamıza göre; "Anayasa hükümleri, yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını ve diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kurallarıdır." TBMM de bu bakımdan Anayasamızın uygulanmasının sorumluluğunu taşımaktadır. Bu çerçevede TBMM, demokrasinin ve hukuk devleti ilkesinin sağlıklı bir şekilde işlemesinden de sorumludur. Bu nedenle bazı Hakimliklerce düşünce ve basın özgürlüğünün zedelenmesine seyirci kalınması düşünülemez. Kaldı ki verilen kararların kapsamında Anamuhalefet Partisi liderinin TBMM çatısı altında yaptığı bir konuşmaya ilişkin yayınların da yer alması hem olayın vahametini hem de TBMM'nin niçin bu gelişmelere kayıtsız kalmaması gerektiğini açık bir biçimde göstermektedir.

TBMM, 5651 sayılı Kanun ile içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usulleri düzenlemiştir. Bununla birlikte yukarıda da değinildiği üzere uygulamada temel hak ve özgürlüklerin kullanılmasını engelleyen durumlar ortaya çıkmaktadır.

Bu nedenle; 5651 sayılı Kanun kapsamında temel hak ve özgürlüklerin tam olarak kullanılabilmesinin sağlanması amacıyla, uygulamada yaşanan sorunların tespiti ve yapılması gereken düzenlemelerin araştırılması için Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 104 ve 105'nci maddeleri kapsamında bir Meclis araştırması açılması konusunda gereğini arz ederiz.

---

**Kaynak gösterme:** Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul). “5651 sayılı Kanun kapsamında temel hak ve özgürlüklerin tam olarak kullanılabilmesinin sağlanması ve uygulamada yaşanan sorunların tespit edilerek yapılması gereken düzenlemelerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/509, 24 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-509-5651-sayili-kanun-kapsaminda-temel-hak-ve-ozgurluklerin-tam-olarak-kullanilabilmesinin-sag (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/1e5a4ad1-c575-4798-8a51-018b65d95299

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.