# Emeklilerin refah seviyesinin artırılması için gerekli politikaların belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/511)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/511
- **Tarih:** 24 Ekim 2023
- **İlk imza:** Erhan Usta (İYİ Parti, Samsun)
- **İmza sayısı:** 1
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/4e5a01d3-6ea8-42d8-a61c-018b66f98e65
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-511-emeklilerin-refah-seviyesinin-artirilmasi-icin-gerekli-politikalarin-belirlenmesi-amaciyla

> 10/511 esas numaralı meclis araştırması önergesi 24 Ekim 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Erhan Usta (İYİ Parti); 1 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Cumhurbaşkanı ve iktidar yetkilileri yaptıkları açıklamalarda, emeklilerin maaşlarının yetersiz olduğunu ve onları memnun edecek adımları atacaklarını defalarca belirtmelerine rağmen tek seferlik 5.000 TIlik bir ödeme vaadiyle emeklilere adeta sadakayı reva görmüştür. Açıklanan bu tek seferlik ödeme emeklileri hayal kırıklığına uğratmış, oluşan büyük beklenti maalesef karşılık bulamamıştır. Üstelik Cumhuriyetimizin 100. yılı sloganıyla yapılacak bu ödemede dahi emeklilerimiz ayrıştırılmıştır. Yıllar boyu alım güçlerindeki erime sonucu emekli olduktan sonra dahi geçimlerini sağlayabilmek için çalışmak zorunda kalan emeklilerimiz kapsam dışı bırakılmıştır. Hükümet, emeklilerimizin yeniden çalışmak zorunda kalması sorununu çözmek yerine çalışan emeklilerimizi adeta cezalandırmıştır.

Emeklilerimizin alım gücünde yaşanan erimenin sebeplerinin tespit edilmesi ve refah seviyelerinin arttırılmasını sağlayacak politikaların belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104?üncü ve 105*inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini arz ederiz.

GEREKÇE

Ülkemiz nüfusunun yaklaşık 9518'ini emekliler ile hak sahibi olup emekli aylığı alanlar oluşturmaktadır. Toplamda 15,5 milyon vatandaşımız emekli aylığı almakta, bunlardan yaklaşık 10 milyonu ise en düşük emekli aylığı olarak belirlenen 7.500 TL gelire sahiptir. Ortalama emekli aylığının ise 8.500- 9.000 lira arasında olduğu tahmin edilmektedir. Son açıklanan verilere göre ülkemizde açlık sınırı 13.334 TL, yoksulluk sınırı ise 43.433 TLye yükselmiştir. Başka bir deyişle emeklilerimizin büyük bir bölümü açlık sınırının altında yaşamak zorunda kalmıştır.

2002 yılında en düşük emekli aylığı 216 TL olup yine o yıl 163,5 TL olan asgari ücretin 1,32 katı iken bugün 7.500 TL ile asgari ücretin 0,65 katına eşittir. Sadece asgari ücrete kıyasla yarı yarıya erimiştir. Bu durum AK Parti iktidarının 21 yılda emeklinin cebine giren paranın yarısına el koyduğunun göstergesidir. Emeklilerin 2002 yılındaki durumu korunmuş olsa, bugün en düşük emekli aylığı 14.800 TL olacakken AK Parti hükümetleri ekonomik tercihlerini emekliyi görmezden gelerek kullanmış ve böylece emeklilerin satın alma güçlerini yarıya indirmiştir.

Emekli aylıkları siyasi irade tarafından bir lütuf gibi görünse de emekli vatandaşlarımız çalışma hayatları boyunca prim ödemelerini yapmış ve bu aylıkları hak etmişlerdir. Fakat AK Parti'nin sosyal güvenlik sistemi üzerinde yarattığı tahribat sonucu yüksek prim ödeyenler ile düşük prim ödeyenler en düşük emekli aylığında birleştirilmiş ve büyük hak kayıpları oluşmuştur. Yüksek prim ödeyerek refah içerisinde bir emeklilik dönemi geçirmeyi hayal eden vatandaşlarımız temel ihtiyaçlarını dahi karşılayamaz hale getirilmiştir.

Açıklanan haziran ayı enflasyon oranı ile birlikte kamu çalışanlarının ücretleri ile emekli aylıklarına yapılacak zam oranları belli olmuştur. Buna göre memur maaşları ile emekli memur aylıklarına %17,55, SSK ve Bağ-Kur emekli aylıklarına ise %19,77 oranda zam uygulanacakken hükümet memur maaşlarına bu orana ek olarak 8.000 lira ilave zam belirlemiştir. Emekli aylıklarına uygulanacak zam oranı ise 625'e çekilmiştir. Hükümet, bir yandan memur maaşlarına ilave 8.000 TL seyyanen zam yaparak TÜİK tarafından açıklanan enflasyon oranlarının gerçeği yansıtmadığını kabul etmiş diğer yandan ise emekliler bu gerçeklik görmezden gelinerek seyyanen yapılan zamdan mahrum bırakılmıştır.

Cumhurbaşkanı ve iktidar yetkilileri yaptıkları açıklamalarda, emeklilerin maaşlarının yetersiz olduğunu ve onları memnun edecek adımları atacaklarını defalarca belirtmelerine rağmen tek seferlik 5.000 TL'lik bir ödeme vaadiyle emeklilere adeta sadakayı reva görmüştür. Açıklanan bu tek seferlik ödeme emeklileri hayal kırıklığına uğratmış, oluşan büyük beklenti maalesef karşılık bulamamıştır. Üstelik Cumhuriyetimizin 100. yılında, Cumhuriyet Bayramı İkramiyesi sloganıyla yapılacak bu ödemede dahi emeklilerimiz ayrıştırılmıştır. Yıllar boyu alım güçlerindeki yaşanan erime sonucu emekli olduktan sonra dahi geçimlerini sağlayabilmek için çalışmak zorunda kalan emeklilerimiz kapsam dışı bırakılmıştır. Hükümet, emeklilerimizin yeniden çalışmak zorunda kalması sorununu çözmek yerine çalışan emeklilerimizi adeta cezalandırmıştır.

Emeklilerimizin alım gücünde yaşanan erimenin sebeplerinin tespit edilmesi ve refah seviyelerinin arttırılmasını sağlayacak politikaların belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü nün 104'üncü ve 10'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılması konusunda gereğini arz ederiz.

---

**Kaynak gösterme:** Erhan Usta (İYİ Parti, Samsun). “Emeklilerin refah seviyesinin artırılması için gerekli politikaların belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/511, 24 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-511-emeklilerin-refah-seviyesinin-artirilmasi-icin-gerekli-politikalarin-belirlenmesi-amaciyla (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/4e5a01d3-6ea8-42d8-a61c-018b66f98e65

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.