# Geçmişten bugüne faili meçhul cinayetlerin tespit edilerek faillerinin ortaya çıkarılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/523)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/523
- **Tarih:** 25 Ekim 2023
- **İlk imza:** Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 1
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/6ab16564-41b2-456b-8fa2-018b65d05023
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-523-gecmisten-bugune-faili-mechul-cinayetlerin-tespit-edilerek-faillerinin-ortaya-cikarilmasi

> 10/523 esas numaralı meclis araştırması önergesi 25 Ekim 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Gökhan Günaydın (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Egemenliğin Kayıtsız Şartsız Milletimize teslim edildiği 100 Yıllık Cumhuriyetimiz, demokrasiyi önceleyen bir aydınlanma devrimidir.

Cumhuriyet tarihimiz boyunca demokrasimize ve aydınlanma devrimine maalesef kimi zaman darbelerle, kimi zaman ise siyasi cinayetler ve katliamlarla yaratılmaya çalışılan iklimle yön verilmeye çalışılmıştır. Birçok değerli siyasetçi, yazar, gazeteci, sanatçı ve bilim insanı aydınimız cinayetler nedeniyle hayatını kaybetmiştir. Günümüzde aydınlarımıza yönelik tehditlerse hala devam etmektedir.

Bu süreç boyunca ülkemizde yaşanan aydınlarımıza yönelik cinayetlerin araştırılması, faili meçhul kalan cinayetlerin aydınlatılması ve demokrasimize ve toplumsal birlikteliğimize kasteden şahıs, şahıslar, örgüt ve odakların ortaya çıkarılması ve bir daha böylesine olaylar yaşanmaması için Meclis Araştırma Komisyonu kurulması yüce meclisimizin, vatandaşlarımıza, katledilen aydınlarımızın, siyasilerimizin ve vatandaşlarımızın ailelerine ve 100 yıllık Cumhuriyetimize karşı sorumluluğudur. Bu sorumluluğu yerine getirmek adına aydınlarımıza yönelik işlenmiş cinayetlerin etkin bir şekilde araştırılması için Anayasanın 98, TBMM İçtüzüğünün 104 ve 10'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Cumhuriyetle birlikte başlayan aydınlanma süreci, halk üzerindeki egemenliğini ve imtiyazlarını ve sınıfsal çıkarlarını kaybeden bazı kesimlerin büyük bir direnciyle karşılaşmıştır. Atatürk'e yönelik suikast girişimleri, Teğmen Kubilay'ın Menemen'de şehit edilmesi, gerici ayaklanmalar, tarihte kara leke olarak yerini alan katliamlar ve aydınlarımıza yönelik işlenen cinayetler; aydınlanmaya, çağdaşlaşmaya, laikleşmeye karşı gösterilen muhalefetin boyutunu açıkça ortaya koymaktadır.

Süreç içerisinde aydınlanma ve çağdaşlık yolunda ilerleyen Cumhuriyetimiz demokratikleşme yolunda maalesef sayısız acı olayla karşı karşıya kalmıştır. Darbeler eliyle birçok kez demokrasimiz sekteye uğramış, yaşanan katliamlar ile ülkemiz ağır yara almış ve toplumsal barışımıza ve ülkemiz demokrasisine ve birlik ve bütünlüğüne büyük zarar veren sayısız cinayetle aydınlarımız, düşünürlerimiz ve sanatçılarımız katledilmiştir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi çatısı altında kurulacak bir Araştırma Komisyonu ile aydınlarımıza yönelik işlenen cinayetlerin araştırılması başta hayatını kaybedenlerin aileleri olmak üzere tüm vatandaşlarımıza karşı sorumluluğumuz gereğidir.

İnsan canına, ülkemizin aydınlanma yolculuğuna ve demokrasimize kasteden şahıs, şahıslar, örgüt ve odakların ortaya çıkartılması; 85 milyon insanımızın huzurunun, 100 yıllık Cumhuriyetimiz boyunca verdiğimiz demokrasi ve insan hakları mücadelemizin önünde karanlık bir dehliz gibi duran bu cinayetlerin aydınlatılması gerekmektedir.

TBMM'de kuracağımız komisyonca yapılacak çalışmalar, bulunacak bulgu ve sonuçlar her ne kadar kaybettiğimiz değerlerimizi geri getirmeyecek olsa da bundan sonrası için ülkemiz adına umut olacaktır.

Katledilenler bu ülkenin değerleridir, katledilen bu ülkenin geleceğidir, aydınlığıdır, demokrasisidir ve ülkemizin umududur.

Bu komisyonu kurmak ve etkin bir çalışma ile sonuca ulaşmak 100 yıllık Cumhuriyet'imize karşı hepimizin borcudur.

---

**Kaynak gösterme:** Gökhan Günaydın (CHP, İstanbul). “Geçmişten bugüne faili meçhul cinayetlerin tespit edilerek faillerinin ortaya çıkarılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/523, 25 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-523-gecmisten-bugune-faili-mechul-cinayetlerin-tespit-edilerek-faillerinin-ortaya-cikarilmasi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/6ab16564-41b2-456b-8fa2-018b65d05023

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.