# Bitlis ili Adilcevaz ilçesi Çanakyayla Köyü sınırları içerisinde bulunan ve mera olarak kullanılan bölgede planlanan güneş enerji santraline ilişkin sorunların tespit edilerek alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/588)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/588
- **Tarih:** 6 Kasım 2023
- **İlk imza:** Semra Çağlar Gökalp (DEM Parti, Bitlis)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/0db26058-f395-417d-8a2a-018ba9c9df7f
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-588-bitlis-ili-adilcevaz-ilcesi-canakyayla-koyu-sinirlari-icerisinde-bulunan-ve-mera-olarak-ku

> 10/588 esas numaralı meclis araştırması önergesi 6 Kasım 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Semra Çağlar Gökalp (DEM Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Bitlis ili.Adilcevaz ilçesi Çanakyayla Köyü sınırları içerisinde bulunan ve köylülere mera'olarak. tahsis edilen bölgede yapılması planlanan Güneş Enerji Santraline ilişkin sorunların tespiti ve kamu yararına göre gerekli önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğünün 10'üncü ve 115 inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması gereğini'arz.ve teklif İ ederiz.

GEREKÇE

AKP iktidarı döneminde istikrarlı bir şekilde belli bir sermaye kesimi desteklenip büyütüldü. ,

"Yenilenebilir Enerji" sektörü de yeni sermaye birikim uygulamalarından biri ve bu anlamı ile çokça rağbet edilen sektörlerden biri haline geldi. EPDK 2022 yılında çıkardığı yeni yönetmelikle ile güneş enerjisinden üretilen üretim fazlası elektriğin 10 yıl boyunca satış garantisi veren yönetmenliği yürürlükten kaldırmış, böylece iktidar lisanssız üretim .yapan işletmelerden satın alma garantisi verdiği elektriği bu defa bedava almaya karar vermiştir. Böylece Güneş Enerjisi alanında yatırım yapan küçük ve orta ölçekli yatırımcılar tasfiye edilmiştir. Öte yandan iktidar kendi yandaşlarına ve büyük sermaye gruplarına teşviklerle kaynak aktarmaya devam etmektedir.

Adilcevaz İlçesi, Çanakyayla Köyü sınırları içerisinde kalan bölgede iktidara yakınlığı ile" bilinen ve eski AKP Bitlis Milletvekili Vahit Kilerin sahibi olduğu Kiler Holding şirketlerinden Kiler Tekstil Enerji Yatırımları San. ve Tic. A.Ş. tarafından değeri 2 milyar 247 milyon TL*yi aşan, 85 MW kurulu gücünde Çanakyayla Güneş Enerjisi Santrali (GES) ve 85' MWh kapasiteli Elektrik Depolama Tesisi (EDT) kurulması planlanmaktadır. Projede toplam 179 bin 400 adet monokristal güneş paneli, toplam 50 adet 1,7 MWh depolama sistemi ve 50 adet evirici (invertör) kullanılacağı ifade edilmektedir. Projeye EPDK tarafından 15/06/2023 . Ni tarihinde 11902-22/05624 önlisans numarası ile 36 ay geçerli olmak üzere onay verilmiştir.

Temiz ve yenilebilir enerji kaynağı olarak güneş enerjisinin hem ekolojik hem de enerjide dışa bağımlılığı azaltacak olması yönüyle ekonomik katkıları oldukça önemlidir. Ancak Güneş Enerji Santrallerinin kamu yararı gözetilerek atıl arazilerde ve ekolojik dengeye zarar. vermeyecek şekilde yapılması gerekliliği de bir o kadar önemlidir. GES alanı içerisinde kalan ve 2019 yılında kesin korunacak hassas alan ilan edilen, birçok önemli kuş türünün üreme alanı olan Batmış Gölü çevresinde ayrıca yoğun bir hayvancılık yapılmakta, göl hayvanların su ihtiyacını karşılamaktadır. Civar köylerin tek geçim kaynağı olan hayvancılık için vazgeçilmez bir mera alanı olan bölgede yapımı planlanan projenin köylülerin kullandığı 3800 dönüm mera' alanından 1275 dönümü işgal edeceği ifade edilmektedir. Kadastro çalışmaları sırasında "Mera" vasfıyla tescil edilen bu alanın köylülerin kullanımından çıkarılması köylülerin ekonomik yaşamını ciddi anlamda sekteye uğratacak, bölgedeki hayvancılığı bitirecektir.

Ayrıca projedeki toplam 179 bin 400 adet monokristal güneş paneli bölgede iklimsel değişikliklere sebep olacaktır. Panellerden yayılacak sıcaklığın kuşların üreme dönemlerine olumsuz etkileri olacaktır. GES için izin verilen alan Muş-Bitlis-Van Planlama Bölgesi Çevre Düzeni Planı göre bakanlık tarafından ilan edilen turizm alanında kalmaktadır. GES alanı Süphan Dağı Yaban Hayatı Geliştirme sahasına çok yakın konumda bulunmaktadır. Türkiye için ekolojik açıdan çok önemli olan Süphan Dağı bu GES nedeniyle zarar görecektir. Hem yaratacağı iklimsel değişiklikler endemik türlere zarar verecek hem de inşaat aşamasında bölgedeki endemik hayvanlar için ciddi zararlar oluşturacaktır.

Çanakyayla Depolamalı Güneş Enerjisi Santrali projesi hayata geçirilirse bölgede hem ekolojik açıdan hem de sosyo-ekonomik açıdan birçok sorunu beraberinde getirecektir. Bölge insanının hayvancılıkla beraber tarımsal faaliyetleri aksayacaktır. İklim değişikliğinin her geçen gün daha yoğun yaşandığı günümüzde önemli doğa alanlarının korunmasına dair özel politikalar geliştirilmesi gerekirken bunun aksi yönde sermayenin çıkarları doğrultusunda adımlar atılmaktadır. 2019 yılında kesin korunacak hassas alan olarak ilan edilen Batmış Gölü, GES yapılması durumunda tamamen kuruma ile karşı karşıya kalabilir. Ekolojik açıdan değeri olan bu alanın GES için tahsisi yapılırken ÇDP kararları ve sınırları dikkate alınmamıştır. Bakanlık tarafından belirlenen birçok sınır ihlal edilmiştir. Ayrıca meralarını kaybetme tehlikesi ile karşı karşıya kalan köylüler ekonomik ve doğal yaşamlarında yaşayacakları kayıplara yol açacak ancak bölgeye hiçbir katkı sağlamayacak bu projeye karşı çıkmaktadırlar. Köylülerden izin alınmadan, gizli bir şekilde mera alanı proje için tahsis edilmiştir.

GES'ler her ne kadar yenilenebilir enerji kaynakları olarak gösteriliyorsa da yapıldığı alan, yapıldığı aşamada ve sonrasında bu alanda yaşayan yurttaşların uğrayacağı ekonomik ve toplumsal kayıplar, kamu yararının sermayenin menfaatinin üzerinde tutulup tutulmadığı ve ekolojik tahribatlar yönü ile araştırılması ve gerekli önlemlerin ilgili projeler hayata geçirilmeden alınması önem arz etmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Semra Çağlar Gökalp (DEM Parti, Bitlis). “Bitlis ili Adilcevaz ilçesi Çanakyayla Köyü sınırları içerisinde bulunan ve mera olarak kullanılan bölgede planlanan güneş enerji santraline ilişkin sorunların tespit edilerek alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/588, 6 Kasım 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-588-bitlis-ili-adilcevaz-ilcesi-canakyayla-koyu-sinirlari-icerisinde-bulunan-ve-mera-olarak-ku (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/0db26058-f395-417d-8a2a-018ba9c9df7f

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
