# Kamu ve özel sektörde engelli istihdamıyla ilgili yaşanan sorunların tespit edilerek çözüm için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/639)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/639
- **Tarih:** 20 Kasım 2023
- **İlk imza:** Ayhan Barut (CHP, Adana)
- **İmza sayısı:** 23
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/477e8130-b7d4-4d5d-8212-018bf1f3f943
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-639-kamu-ve-ozel-sektorde-engelli-istihdamiyla-ilgili-yasanan-sorunlarin-tespit-edilerek-cozum

> 10/639 esas numaralı meclis araştırması önergesi 20 Kasım 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Ayhan Barut (CHP); 23 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Türkiye Cumhuriyeti sosyal bir hukuk devletidir. Sosyal devlet anlayışının gereğinden birisi de, 10 milyona yakın engelli vatandaşın bulunduğu ülkemizde engellilerimizin lehine önlemler almak ve onların toplumla bütünleşmelerini sağlamaktır. Onların toplumdan izole ve kimseye yük olmadan, insan onuruna yakışır bir şekilde bağımsız olarak hayatlarını idame ettirebilmelerini sağlamanın en önemli yolu da onları çalışma yaşamına dahil etmekten geçmektedir. Bu sebeple engelli vatandaşların çalışma hayatına katılmaları ve istihdam olanaklarının artırılması hayati derecede önem taşımaktadır.

Ülkemizde kamu ve özel sektörde çalışan personelin belirli oranda engelli personel çalıştırma zorunluluğu bulunsa da birçok işyeri bu kontenjanı doldurmamaktadır. Bu nedenle kamu ve özel sektörde engelli istihdamıyla ilgili yaşanan sorunların tespit edilmesi, çözüm için gerekli önlemlerin alınması amacıyla Anayasamızın 98'nci, Türkiye Büyük Millet Meclis İçtüzüğü'nün 104 ve 105'nci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Türkiye'de 10 milyona yakın engelli yurttaşımız bulunuyor. Unutulmamalıdır ki herkes aynı zamanda engelli adayıdır. Türkiye Cumhuriyeti'nin sosyal bir hukuk devleti olduğu unutulmadan, toplumda engelli yurttaşlarımız konusunda duyarlılık ve farkındalık oluşturmak zorunluluktur. Çünkü toplumsal düzeyde engelli yurttaşlarımızın hala sorunları bulunmaktadır. Bu sorunlarından birisi de istihdam meselesidir. Sosyal devlet anlayışının gereğinden birisi de engellilerimizin lehine önlemler almak ve onların toplumla bütünleşmelerini sağlamaktır. Onların toplumdan izole ve kimseye yük olmadan, insan onuruna yakışır bir şekilde bağımsız olarak hayatlarını idame ettirebilmelerini sağlamanın en önemli yolu da onları çalışma yaşamına dahil etmekten geçmektedir. Bu sebeple engelli vatandaşların çalışma hayatına katılmaları ve istihdam olanaklarının artırılması hayati derecede önem taşımaktadır.

Ülkemizde kamu ve özel sektörde çalışan personelin belirli oranda engelli personel çalıştırma zorunluluğu bulunsa da birçok işyeri bu kontenjanı doldurmamaktadır. Bu durum sağlık, sosyal, kültürel ve ekonomik problemlerle boğuşan engelli yurttaşlarımızı daha da mağdur etmektedir. Yasa teklifimiz ile engelli bireylerimizi kimseye yük ve muhtaç olmadan sosyal hayata dahil ederek özel sektörde engelli istihdam oranının en az yüzde 5 oranına çıkarılması amaçlanmıştır. Kamu ve özel sektörde engelli istihdamıyla ilgili sorunların tam anlamıyla tespit edilmesi, sorunu aşmak için gerekli önlemlerin alınması amacıyla Meclis Araştırması açılması amaçlanmıştır.

---

**Kaynak gösterme:** Ayhan Barut (CHP, Adana). “Kamu ve özel sektörde engelli istihdamıyla ilgili yaşanan sorunların tespit edilerek çözüm için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/639, 20 Kasım 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-639-kamu-ve-ozel-sektorde-engelli-istihdamiyla-ilgili-yasanan-sorunlarin-tespit-edilerek-cozum (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/477e8130-b7d4-4d5d-8212-018bf1f3f943

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.