# TOKİ konutlarının zamanında teslim edilerek mağduriyetlerin önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/690)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/690
- **Tarih:** 24 Kasım 2023
- **İlk imza:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/e40bcd20-5231-451d-aa23-018c14a5728d
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-690-toki-konutlarinin-zamaninda-teslim-edilerek-magduriyetlerin-onlenmesi-icin-gerekli-tedbirl

> 10/690 esas numaralı meclis araştırması önergesi 24 Kasım 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Turhan Çömez (İYİ Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

TOKİ konutlarının zamanında teslim edilerek vatandaşlarımızın mağdur edilmemesi için gerekli önlemlerin alınması amacıyla Anayasa'nın 98 inci maddesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ederim. 9.1 /11/2023

GEREKÇE

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na bağlı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nın (TOKİ) satışa sunduğu konutlardan ilk defa (kendisine, eşine, velayetindeki çocuklarından herhangi birine daha önceden TOKİ tarafından satılan bir konut almamış) başvuru yapan, başını sokacak bir ev sahibi olmayı hayal eden, devletine güvenen binlerce dar gelirli vatandaşımız bugün konutlarının bitirilerek, kendilerine teslim edilmesini beklemektedir.

Fakat aylarca yıllarca konutlarının inşaatı bitmeyen vatandaşlarımız kiracı oldukları evden çıkamamış, hem kendileri hem de ev sahipleri mağdur olmuş, bir kısmı inşaat bitip te kuralar çekildiğinde kendilerine çıkacak konutun taksitlerini ödeyebilmek için aileleriyle, eşyalarıyla birlikte anne, babalarının yanlarına taşınmak zorunda bırakılarak mağdur edilmişlerdir.

TOKİ Başkanlığı'nın ihale verdiği inşaat şirketleri her gün artan enflasyon karşısında fiyatları artan demir, çimento gibi temel inşaat malzemelerine zam gelmesi, işçi ücretlerinin artması gibi sebeplerle başladıkları konut inşaatlarını tamamlamadan bırakmışlardır. Bitirilemeyen bu konut inşaatları için Başkanlıkça önce kayyum atanmakta, daha sonra da başka yüklenici inşaat şirketleri ile anlaşmaya gidildiğinden konutların teslim tarihleri aylarca yıllarca uzatılmaktadır.

Bunlardan birisi de TOKİ'nin 100.000 konut projesi kapsamında 762 konutun yapılmasına başlanan Balıkesir İli Altıeylül İlçemizin Dinkçiler Mahallesidir. Burada yaşayan hemşerilerim 2020 yılının Ocak ayında başvurularını yapmış, Temmuz ayında Hak Sahibi Kuralarını Çekmiş, Eylül ayında da Konut Projesi İhalesi Yapılmış, İhaleyi kazanan/verilen MALU (Mehmet Ali Ünal) İnşaat 157 milyon TL. bedel ile aldığı konut ihalesine 2020 yılı Kasım ayında başlayarak 550 gün sonra yani Mayıs 2022 yılında bitirmeyi taahhüt etmiş, ancak bu tarihe kadar konut inşaatlarının sadece "e 25'ini bitirebilmiştir. Adı geçen firmaya verilen 1 inci ek sürede Kasım 2022 tarihine kadar 96 32'si, 2 nci ek sürede Mayıs 2023 tarihine kadar "o 43'ü ve en son verilen 3 üncü ek süre ile Nisan 2024 tarihine kadar bitirileceği taahhüt edilmiş.

Konutlara başvuru yapılırken açıklanan konut fiyatları 2-1 için 150-175 bin TL. iken sözleşme imzalarken 500-750 bin TL. olacağı, 3*1 konut fiyatları 200-260 bin TL. iken 650- 900 bin TL. veya daha fazla olacağı öngürülmektedir.

TOKİ konutlarının zamanında teslim edilmemesi ve ne zaman teslim edileceğinin öngörülememesi birbirini tetikleyen sorunları da beraberinde getirmektedir.

Hak sahipleri evlerini vaktinde teslim alamadıkları için halen oturdukları ve çoğunun kiracısı olduğu mülklerin ev sahipleri ile sorunlar yaşamaktadır. Öte yandan bu konutlar dar gelirliler için yapıldığından dolayı taksitlerdeki ciddi artışlar hak sahiplerini önemli ölçüde mağdur etmektedir. Örneğin başlangıçta 800 TL. civarında olan taksitler bugün halihazırda 5.000 TL'yi geçmiştir. Asgari ücretin 11.402 TL., emekli aylığının 7.500 TL olduğu gerçeğinden hareketle bu dramatik artışların getireceği külfetlerin ve sorunların neler olabileceğini tahmin etmek zor değildir.

Devletin bir kamu kuruluşu olan TOKİ'nin incelemeden, araştırmadan ihale verdiği şirketlerin inşaat işleri devam ederken hangi aşamada olduğunu denetlemediği için inşaatlar zamanında tamamlanmadığı için teslim edilme süreleri geciktirilmektedir. Bunun faturası da maalesef vatandaşlarımıza ödetilmektedir.

Bir çok ilimizle birlikte Balıkesir ilimizde de konutların zamanında teslim edilmemesi sebebiyle ortaya çıkan mağduriyetlerin önlenebilmesi için bu hususların araştırılması amacıyla Meclis Araştırması açılmasını talep ediyorum.

• Ers Boy, As b N VAN 9 İlucsun, Ki Mare Foyser" yi Pe SEZER, | Aeneremar | (UYUYA İ Anık LR hali AZİZ 13 Mehmet Pislan Pore. LE) 8 o MT Neal yi 5 | dp Yorakak) | aldim. (Rİ 6 İnel Sel Kalkanlar Kaur Vİ pu" Ya biye Yİ Bi İLE ekler Kola hi. 4 :

---

**Kaynak gösterme:** Turhan Çömez (İYİ Parti, Balıkesir). “TOKİ konutlarının zamanında teslim edilerek mağduriyetlerin önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/690, 24 Kasım 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-690-toki-konutlarinin-zamaninda-teslim-edilerek-magduriyetlerin-onlenmesi-icin-gerekli-tedbirl (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/e40bcd20-5231-451d-aa23-018c14a5728d

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.