# Demiryolu hatlarında yapısal analizler yapılarak gerekli bakımın sağlanması, köprü ve menfezlerin ani sel ve taşkınlara karşı güçlendirilmesi ve yeni kazaların önlenerek can ve mal güvenliğini sağlayacak tedbirlerin alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/72)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/72
- **Tarih:** 4 Temmuz 2023
- **İlk imza:** İlhami Özcan Aygun (CHP, Tekirdağ)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/4f8a265b-ae03-4ba1-a23b-018920d6c338
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-72-demiryolu-hatlarinda-yapisal-analizler-yapilarak-gerekli-bakimin-saglanmasi-kopru-ve-menf

> 10/72 esas numaralı meclis araştırması önergesi 4 Temmuz 2023 tarihinde verildi; ilk imza: İlhami Özcan Aygun (CHP); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Türkiye'de iklim değişikliği ile artan yağışlar, sel felaketlerine yol açarken, tren hatlarımızda yaşamsal sıkıntılar yaratmaktadır.

18 Haziran 2023 tarihinde Ankara Sivas Hızlı Tren Yolu'nun Yozgat-Sorgun arasındaki menfezlerin altı sel nedeniyle boşalmıştır. Kılavuz lokomotifi raydan çıkarken, durum yaklaşmakta olan hızlı tren makinistlerine bildirilince büyük bir faciadan dönülmüştür.

TCDD tarafından yapılan açıklamada; son dönemde ülkemizdeki aşırı yağışların Ankara-Sivas Hızlı Tren Hattı'nı etkilediği kabul edilmiş, gerekli çalışma ve önlemlerin alındığı belirtilmiştir. Hızlı trenden önce gönderilen "kılavuz tren" uygulamasının bu önlemlerden biri olduğu belirtilmiştir.

5 yıl önce 8 Temmuz 2018 tarihinde yine aşırı yağış sonrasında Edirne Uzunköprü-İstanbul Halkalı demir yolu hattı üzerinde sefer yapan trenin 5 vagonunun; Tekirdağ Çorlu-Balabanlı arasındaki mıntıkada devrildiği hiçbir zaman hafızalardan çıkmamalıdır. Zira bu kaza sonucunda 25 masum vatandaşımız yaşamını yitirmiş, 300'ün üzerinde vatandaşımız yaralanmıştır.

Aynı sıkıntıların yaşanmaması için küresel iklim değişikliği dikkate alınarak, trenlerde yol güvenliğinin sağlanması gerekmektedir. Demiryolu hatlarımızda yapısal analizlerin yapılarak gerekli bakımının sağlanması, köprü ve menfezlerin genel denetimleri yapılarak ani gelen sel ve taşkınlara karşı güçlendirilmesi ve yeni kazaların önlenerek, can ve mal güvenliğini sağlayacak tedbirlerin alınması için İçtüzüğümüzün 104. ve 105. maddeleri gereğince , gk Araştırma Komisyonu kurularak konunun araştırılmasını arz ederiz. (23.06.2023) <) UN N Dr. İlhami 4

Saygılarımızla.

GEREKÇE

Ölümcül tren kazalarının yaşandığı Türkiye'de; konunun bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerekmektedir. Nitekim küresel iklim değişikliğinin en çok etkilediği ülkelerden biri olan Türkiye'de; son dönemde sel felaketlerine yol açan aşırı yağışlar görülmektedir. Yağışa bağlı son tren kazalarından biri de 18 Haziran 2023 tarihinde Ankara Sivas Hızlı Tren Yolu'nun Yozgat-Sorgun bölümünde gerçekleşmiştir. Bu hattaki menfezlerin altı sel nedeniyle boşalmıştır. Kılavuz lokomotif raydan çıkarken, durumun hızlı tren makinistlerine bildirilmesi üzerine büyük bir kaza son anda önlenmiştir.

TCDD tarafından yapılan açıklamada; aşırı yağışların Ankara-Sivas Hızlı Tren Hattı'nı etkilediği kabul edilmiş, gerekli çalışma ve önlemlerin alındığı belirtilmiştir. Hızlı trenden önce gönderilen "kılavuz tren" uygulamasının bu önlemlerden biri olduğu belirtilmiştir.

Aşırı yağışa bağlı en büyük tren kazalarından biri de Çorlu Tren Kazası'dır. 8 Temmuz 2018 tarihinde Edirne Uzunköprü-İstanbul Halkalı demir yolu hattı üzerinde sefer yapan trenin 5 vagonunun Tekirdağ Çorlu-Balabanlı arasında Sarılar köyünde devrilmesi sonucu 25 vatandaşımız yaşamını yitirmiş, yüzlerce vatandaşımız yaralanmıştır. O tarihte Ulaştırma ve Altyapı Bakanı olarak görev yapan Mehmet Cahit Turhan; "Çorlu'nun içinde bulunduğu hat bölgesinin risk kapsamında olmadığını, demiryolu ağının 10 bin 706 km'sinin komple bakım ve yenilemesinin tamamlandığını, yol bekçiliği sistemine ihtiyaç kalmadığını, gelişmiş ülkelerde olduğu gibi yol muayene makinası, ultrasonik muayene makinası vb. gibi sistemlerle denetim yapıldığını, kazanın görülmemiş yağıştan kaynaklandığını" öne sürmüştür.

Ancak Ankara-Sivas Hızlı Tren hattında yaşanan kaza göstermektedir ki hala etkin önlemler alınmamaktadır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü ile yakın işbirliği içinde çalışılmadığı, seyrüsefer emniyetinin sağlanması için ek personelin alınmadığı anlaşılmaktadır. Yol güvenliğini sağlamak için "kılavuz tren" uygulaması dışında önlemlere ihtiyaç olduğu görülmektedir. TCDD'nin kurumsal birikiminin bir sonucu olarak uygulanan yol çavuşluğu, yol bekçiliği, tren şefliği, kurum şefliği makasçılık, manevracılık, gardöfrenlik unvanlar; aktif ve etkin hale getirilmelidir. Hat bakım ve onarım memurlarının sayısı arttırılmalıdır. Yağışlarda menfez temizliği yapılmalıdır. Aşırı yağış sonucu balast taşların akıp gitmesi Gağçğnğan > gerçekleşen menfez çökmelerine karşı yapısal önlemler devreye sokulmalıdır. EZ azalara Gi sebebiyet vermemek, can ve mal güvenliğini sağlayacak kısa ve uzun vadeli üzere Araştırma Komisyonu kurulması gerekmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** İlhami Özcan Aygun (CHP, Tekirdağ). “Demiryolu hatlarında yapısal analizler yapılarak gerekli bakımın sağlanması, köprü ve menfezlerin ani sel ve taşkınlara karşı güçlendirilmesi ve yeni kazaların önlenerek can ve mal güvenliğini sağlayacak tedbirlerin alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/72, 4 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-72-demiryolu-hatlarinda-yapisal-analizler-yapilarak-gerekli-bakimin-saglanmasi-kopru-ve-menf (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/4f8a265b-ae03-4ba1-a23b-018920d6c338

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
