# Mersin'de bulunan çiftçilerin yaşadıkları sorunların araştırılarak bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/753)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/753
- **Tarih:** 7 Aralık 2023
- **İlk imza:** Burhanettin Kocamaz (İYİ Parti, Mersin)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/d5c6a0aa-4bae-417f-a6b1-018c5933fbb0
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-753-mersin-de-bulunan-ciftcilerin-yasadiklari-sorunlarin-arastirilarak-bu-sorunlara-yonelik-co

> 10/753 esas numaralı meclis araştırması önergesi 7 Aralık 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Burhanettin Kocamaz (İYİ Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Mersin çiftçisinin yaşadıkları sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. ve TBMM içtüzüğünün 104 ve 105. maddesi uyarınca

Meclis araştırması açılması için gereğini arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Ülkemizde uzun süredir izlenen yanlış tarım politikaları nedeniyle çiftçiler üretim yapamaz, alın terinin ve emeğinin karşılığını alamaz hale gelmiştir. Mersinli çiftçiler bu sene birçok üründe maliyetlerini bile karşılayamayarak zarar etmiştir.

Geçen yıl 5.70 TL olan mısır alım fiyatı bu yıl 6.00 TL olarak açıklanmıştır. Girdi fiyatlarında yaşanan yüzde 200 fiyat artışına rağmen mısır alım ücreti ancak yüzde 5 oranında arttırılmıştır. Bu da mısır üreticileri büyük zarar etmiştir. Ayrıca mısır ürününe verilen destek miktarı stopaj kesintisinin bile altında kalmıştır.

TMO, bölgemizde sezon bitimine yakın buğday fiyatı açıklamıştır. Depoların ithal buğdayla dolu olması ve lisanslı depoların çiftçilerden çok, neredeyse tüccarlara hizmet etmesi sonucu çiftçilerin büyük bir kısmı buğdayını ofis yerine tüccara ucuza satmak zorunda kalmıştır.

Çukurova'nın beyaz altını konumunda olan pamuk eski günleri arar hale gelmiştir. Pamuk, 2023 yılını 17-18" TL"? den kapatmıştır. Çiftçimiz pamuktan da zarar etmiş ve üretim düşmüştür. Pamuk ekimi teşvik edilmeli ve pamuk destekleri mutlak suretle arttırılmalıdır. Soya ürünü bölgemizde stratejik bir ürün olmakla beraber bu üründe münavebe şartı devam etmektedir. 10 yıldır soya ürün destek miktarı hep aynı kalmış olup her hangi bir artış olmamıştır. i

Limon dalında kalmış, mandalina 2 TL ve Portakal 4 TL'den satılmaktadır. Maliyetleri bile karşılamayan bu fiyatlar karşısında çiftçimiz ayakta kalmakta zorlanmaktadır. Bu sorunun tek çözümü ihracat desteğidir. Mutlak suretle üreticiye ihracat desteği verilmeli ve çiftçimizin ayakta kalması sağlanmalıdır. Limon için ihracatçıya kg başına İ TL destek açıklanmış ancak bunun çiftçiye bir faydası dokunmamıştır.

Sulama imkanına kavuşan yerlerde bağcılıktan narenciye ve sert çekirdekli ekimine yönelmiş, ancak o da çiftçiyi hayal kırıklığına uğratmıştır. Bölgede bulunan suma fabrikasının özelleştirilmesi, bununla birlikte şıralık fiyatların yıllar içinde artmaması çiftçileri üzüm üretiminden uzaklaştırmıştır.

Bugün işçilik maliyetleri sebze de yüzde 60'a, meyve de ise özellikle sert çekirdekliler de yüzde 40'lara kadar çıkmıştır. Bahçe ekimi ile birlikte Mersin'de işçi ihtiyacı hat safhaya ulaşmıştır. Böylece çalışma saatleri kabala işe dönmeye başlamıştır. Elçiler çalışma saatlerini ve ücretlerini kendileri belirler hale gelmiştir. Bu konuda çiftçiler ile elçiler sık sık karşı karşıya gelmekte ve ürün kayıpları yaşanmaktadır. Bu sebeple işçilerin ücreti ve çalışma saatleri yasal bir zemine kavuşturulmalı, ilgili kurumlar tarafından çalışma alanlarında gerekli denetimler yapılmalıdır. Bu konuda asgari ücret belirlenmesinde olduğu gibi çiftçi temsilcileri de aktif rol almalıdır.

Çiftçilerimiz bugün Ziraat Bankası kredilerine ulaşma konusunda da önemli sorunlar yaşamaktadır. Ayrıca kullanılan kredilere banka tarafından bloke konularak 15 gün süre ile bekletilmektedir. Bu süreçte çiftçimizin ödemeleri büyük bir sekteye uğramaktadır. Bu konuda bloke uygulamasından mutlaka vazgeçilmelidir.

Süt hayvancılığı yapmak için yurtdışından büyükbaş hayvan getirmek isteyen üreticiler de önemli sorunlar yaşamaktadır. Bu konudaki prosedürün kolaylaştırılması, teminat olarak da arsa, arazi ve arazi taşıtlarının kabul edilmesi istenmektedir.

Gelecekteki su sıkıntısı ve kuraklık dikkate alınarak biran önce Çukurova'da basınçlı sulama ağına yönelik alt yapı çalışmaları da yapılmalıdır. Bu durum, ülkemiz ve Türk çiftçisi açısından hayati önem taşımaktadır. Ayrıca verilen yüzde 50'lik sulama desteği devam etmelidir. E-devlet üzerinden çiftçi kayıtlarının başlatılmasıyla Ziraat Odaları önemli bir gelir kaybına uğramıştır. Bu kayıplar hükümet tarafından mutlak suretle giderilmeli ve Ziraat Odaları yaşatılmalı ve çalıştırdıkları personele sahip çıkılmalıdır.

Bu nedenle, Mersin çiftçisinin yaşadıkları sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. ve TBMM içtüzüğünün 104 ve 105. maddesi uyarınca bir Meclis Araştırma Komisyonu kurulması yerinde olacaktır. 400000400090022000050080

Afyon hozahişa (

---

**Kaynak gösterme:** Burhanettin Kocamaz (İYİ Parti, Mersin). “Mersin'de bulunan çiftçilerin yaşadıkları sorunların araştırılarak bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/753, 7 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-753-mersin-de-bulunan-ciftcilerin-yasadiklari-sorunlarin-arastirilarak-bu-sorunlara-yonelik-co (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/d5c6a0aa-4bae-417f-a6b1-018c5933fbb0

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.