# Kafkametler isimli geminin batışına neden olan etkenlerin ortaya çıkartılarak benzer faciaların yaşanmaması için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/796) - **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 10/796 - **Tarih:** 15 Aralık 2023 - **İlk imza:** Deniz Yavuzyılmaz (CHP, Zonguldak) - **İmza sayısı:** 24 - **Son durum (TBMM):** Gündemde - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/cc48f628-36f5-4e3e-86a7-018c76af0f79 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-796-kafkametler-isimli-geminin-batisina-neden-olan-etkenlerin-ortaya-cikartilarak-benzer-facia > 10/796 esas numaralı meclis araştırması önergesi 15 Aralık 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Deniz Yavuzyılmaz (CHP); 24 imza. Son durum (TBMM): Gündemde. ## Önerge metni 19 Kasım 2023 Pazar günü Zonguldak genelini etkileyen fırtınalı havada, 1992 yılında inşa edilen, 88 metre uzunluğu ve 12 metre genişliği olan 'Kafkametler' isimli Türk gemisi, Karadeniz Ereğli Limanı'nın hemen önünde batmış, gemideki 12 denizcimiz kurtarılamamıştır. Facianın ardından, geminin yaşı, açık denizler için uygunluğu, gereken standartları karşılayıp karşılamadığı, kuvvetli fırtınaya rağmen korunaklı bir limana sığınamayışının nedeni, kurtarma ekiplerinin yardım çağrısına müdahale imkânlarının olup olmadığı ve metal yorgunluğu bulunan geminin sıkı denetimlerden geçirilip geçirilmediği konuları önemli soru başlıkları olarak karşımıza çıkmaktadır. Kazanın öncesinde, 5 Ekim 2023 tarihinde, dünyanın en saygın ve güvenilir haber ajanslarından biri olarak kabul edilen Reuters tarafından uluslararası kamuoyuna duyurulan bir haber son derece dikkat çekicidir. Söz konusu haberde, Kafkametler gemisinin 5 Ekim tarihinde Karadeniz'de yüzer bir mayına çarptığı ve geminin karinasında, gemi dengesinin sağlanmasında önemli bir işlevi bulunan "balast tankında" hasar oluştuğu söylenmektedir. Aynı şekilde İngiliz deniz güvenlik şirketi Ambrey, geminin Romanya'da, Sulina Limanı'nın 11 deniz mili kuzeyinde, Sulina Kanalı girişine yakın bir konumda yüzer bir deniz mayınına çarptığını açıklamıştır. Ambrey, Kafkametler'de yaklaşık saat 09.20 (GMT) civarında bir patlama yaşandığı bildirmiş, geminin hasarı değerlendirmek için bir süre demir attığını, saat 12.10'da ise yeniden yola çıktığını aktarmıştır. İngiliz hükümeti, olaydan bir gün önce, 4 Ekim Çarşamba günü İngiliz istihbaratına dayanarak yaptığı açıklamada, Rusya'nın, Ukrayna limanlarına yaklaşan sivil gemiler dâhil olmak üzere deniz mayınlarını kullanabileceğini açıklamıştır. Söz konusu açıklamanın ardından çeşitli deniz güvenlik şirketleri de 5 Ekim tarihinde "Rus donanması tarafından Ukrayna'nın tahıl ihracatını engellemek için olası ek deniz mayınlarını konuşlandırdığı konusunda müşterilerini bilgilendirmiştir" Bu uyarının yapıldığı gün Kafkametler gemisinin mayına çaptığı yönünde bilgilerin gelmesi ise dikkat çekici bir husustur. Diğer yandan, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na bağlı bir kuruluş olan Denizcilik Genel Müdürlüğü olaydan bir gün sonra, 6 Ekim tarihinde yayınladığı basın açıklamasında; "Türk gemisinin 15-20 metre yakınında bir patlama olduğunun, patlamanın herhangi bir hasara Yol " açmadığının ve geminin seyrine devam ettiğinin" bilgisi vermiş ancak açıklamayâ-dayanak " olarak sadece Kafkametlertin işleticisi şirket ile kurulan teması gösterebilmiştir" Ancak, 7 facianın ardından tarafımızca edinilen bilgiler, daha öncesinde Reuters tarafındân uluslararası? kamuoyuna duyurulan haberle örtüşen niteliktedir. Olayın görgü tanıklarının beyanları ve sundukları çeşitli kanıtlarla geminin 5 Ekim 2023 tarihinde yüzer bir mayına çarparak hasar aldığını doğrulanmaktadır. Buna göre, mayın hasarının ardından geminin dengesinin sağlanmasında önemli işlevi bulunan balast tankında yarıklar, karinasının kaynak yerlerinde açılmalar oluşmuş, görüşün azaldığı durumlarda ve fırtınalı havalarda gemiyi rotasında tutmaya yarayan oto pilot ile manyetik aksamlardan etkilenmediği için manyetik pusulalara göre daha sağlıklı sonuç veren cayro pusula arızalanarak devre dışı kalmıştır. Olayın daha vahim tarafı ise mayın hasarlı geminin denize elverişli olmamasına rağmen fırtınaya yakalanarak battığı 19 Kasım 2023 tarihine kadar yüzdürülmeye devam ettirilmiş olmasıdır. Mayın hasarının örtbas edilerek geminin bu şekilde seyrine izin verilmiş olmasında, birtakım ticari ve diplomatik kaygıların varlığından şüphe edilmektedir. Gelinen noktada, denizcilerimizin hayatlarına mâl olan ve kamuoyunda infial yaratan bu facianın oluş nedenlerinin ayrıntılarıyla araştırılması, Kafkametler Gemisinin batışına neden olan tüm etkenlerin ortaya çıkartılması ve benzer faciaların bir daha yaşanmaması için gereken önlemlerin alınması adına Anayasanın 98. TBMM İç Tüzüğünün 104. ve 105. maddeleri uyarınca "Meclis Araştırması" açılmasını arz ederiz. 06.12.2023 (AYSEL, GEREKÇE 19 Kasım 2023 Pazar günü Zonguldak genelini etkileyen fırtınalı havada, 1992 yılında inşa edilen, 88 metre uzunluğu ve 12 metre genişliği olan "Kafkametler" isimli kuru yük Türk gemisi, Karadeniz Ereğli Limanının hemen önünde batmış, gemideki 12 denizcimiz ise kurtarılamamıştır. Yaşanan facianın ardından, geminin yaşı, açık denizler için uygunluğu, gereken standartları karşılayıp karşılamadığı, kuvvetli fırtınaya rağmen korunaklı bir limana sığınamayışının nedeni, gemi kaptanına armatör şirketçe baskı yapılmış olduğu iddiaları, kurtarma ekiplerinin yardım çağrısına müdahale imkânlarının olup olmadığı ve metal yorgunluğu bulunan geminin sıkı denetim faaliyetlerinden geçirilip geçirilmediği konuları, önemli soru başlıkları olarak yer almaktadır. Kafkametler gemisinin kıyıya yaklaşık 80 metre uzaklıkta, 8,5 metre derinlikte, 12 mürettebatından hiçbiri kurtarılamadan, yardım çağrılarına rağmen göz göre göre batmış olması kamuoyunda infial yaratmakla kalmamış, yaşanan facia birçok soru işaretini de beraberinde getirmiştir. Öncelikli sorular ise geminin, 15 Kasım tarihinden, facianın yaşandığı 19 Kasım tarihine kadarki rota, mevkii, hız ve zaman bilgilerinin detaylı olarak verildiği "Gemi Seyir Otomatik Tanımlama Sistemi" AS (Automatic Identification System) analizi sonucunda ortaya çıkmaktadır. Bu analize göre Kafkametler gemisi, Rusya'dan aldığı 1542 ton Ferro Silikon yükünü İzmir Aliağa Limanı'na getirmek üzere 15 Kasım 2023 tarihinde Temryuk Limanı'ndan avara olmuştur. Gemi, 17 Kasım tarihinde, 23.03 saatinde Sinop açıklarında Türk karasularına girerek İstanbul yönüne doğru hareket etmiştir. 18.11.2023 tarihinde saat 17.42'de kıyı seyri ile 8,5 knot hız ortalamasıyla Sakarya Karasu önlerine gelmiş, ardından geri dönerek saat 21.55'te 7,5 knot hız ortalaması ile Ereğli istikametine varmış ve saat 21.01'de liman önünde alargaya demirlemiştir. 19.11.2023 tarihinde sabah saat 8.45*ten itibaren 0.5-3,3 knots hızlar arasında demir taramış, saat 8.50'de Ereğli Limanı'na 650 metre mesafede geminin AS sinyalleri kesilmiştir. Gemi son AJS sinyalini saat 10.11'de 2,6 knot hızla Ereğli Askeri Mendirek üzerindeyken vermiştir. Diğer bir anlatımla; Kafkametler gemisi Türk karasularına Sinop açıklarından girmiştir. Bilindiği üzere Sinop Limanı doğal bir liman olup, beklenen fırtına öncesinde sığınmak için uygun konum ve koşuldadır. Gemi Sinop Limanı'na sığınıp seyri tehlikeye sokacak olumsuz hava koşulları düzelinceye kadar birkaç gün limanda korunaklı şekilde beklemek yerine, yükünü boşaltacağı İzmir Aliağa Limanı'na doğru, İstanbul istikametinde yel almiiştar: Sonrasında Sakarya Karasu açıklarında demir atmak istemiş olsa da denizin dibi demir-atmaya uygun olmadığı için Ereğli açıklarına dönmüş ve şiddetlenen fırtınalı havaya râğfnen Ereğli. Limanına giremeyerek, liman önünde alargaya (açık denize) demirlemiştir. | 5" kai d4")ğ Burada ilk akla gelen soru ise geminin kuvvetli fırtınaya rağmen Sinop Limanı'na sığınmadan yoluna devam etmesi ve demir atamadığı Karasu'dan tekrar geri dönerek geldiği Ereğli Limanı'na sığınamayışının nedenidir. Bölgeyi çok iyi bilen ve 30 yılı aşkın süredir denizcilik tecrübesine sahip Gemi Kaptanının bu tercihleri ise akıllara "Armatör firma Kaptan'a baskı mı yaptı?" ve "Ereğli Limanı gemiye giriş için izin mi vermedi?" sorularını getirmektedir. Bir diğer önemli husus ise geminin yardım çağrılarına gereğince yanıt verilememiş ve 12 denizcinin kurtarılamamış olmasıdır. Kafkametler gemisi ilk yardım çağrısını batışından yaklaşık yarım saat önce saat 10.07'de yapmıştır. Gemi Kaptanları, Ereğli Kılavuzluk Hizmetleri'ne; "Ereğli Pilot, Kafkametler. Benim işim bitti. Şu anda mendireğe yaslamış durumdayım, tamam. Askeri tarafına yasladım. Kurtarma talep ediyorum." demiştir. Ardından saat 10.18"de "Parçalanmış şekilde batıyoruz, Ereğli Pilot, Kafkametler cevap verin." demiş ancak yardım çağrısına yanıt alamamıştır. Kafkametler'in Ana Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezine (AAKKM) ulaşan "Acil Durum Konum Gösterici" cihazı EPIRB (Emergency Position-Indicating Radio Beacons) sinyali saat 10.29'da alınmış, ardından Gemi batmıştır. EPIRB sinyalinin varlığı geminin batmakta olduğuna işaret etmesine rağmen Arama ve Kurtarma Operasyonu (SAR) başlatılmamış, olay günü herhangi bir acil müdahale faaliyetinde de bulunulamamıştır. Diğer yandan dünyanın en saygın ve güvenilir haber ajanslarından biri olarak kabul edilen Reuters tarafından, 5 Ekim 2023 tarihinde "yani kazadan yaklaşık 1,5 ay önce" uluslararası kamuoyuna duyurulan bir haber son derece önemlidir. Söz konusu haberde, Kafkametler gemisinin 5 Ekim tarihinde Karadeniz'de, Romanya açıklarında yüzer bir mayına çarptığı ve geminin karinasında hasar oluştuğu söylenmektedir. Aynı şekilde İngiliz deniz güvenlik şirketi Ambrey, geminin Romanya'daki Sulina Limanı'nın 11 deniz mili kuzeyinde, Sulina Kanalı girişine yakın bir noktada deniz mayınına çarptığını açıklamıştır. Şirket Kafkametler'de saat yaklaşık 09.20 UTC (GMT) civarında bir patlama yaşandığını bildirmiş, Gemi'nin hasarı değerlendirmek için bir süre demir attığını, saat 12.10'da ise yeniden yola çıktığını aktarmıştır. Ukraynalı bir hükümet kaynağı ise bölgede bir geminin mayına çarptığını doğrulamıştır. Öte yandan İngiliz hükümeti, olaydan bir (1) gün önce "4 Ekim 2023 Çarşamba günü" İngiliz istihbaratına dayanarak bir duyuru yapmıştır. Birleşik Krallık resmi internet Sitesi https://Www.gov.uk üzerinden yayınlanan açıklamada, Rusya'nın, Ukrayna'nın tahıl ihracatını caydırmak amacıyla Karadeniz'deki sivil gemileri dahi hedef alacağı ve Karadeniz'de yeni deniz mayınları kullanacağı aktarılmıştır. • çTH k Söz konusu açıklamanın ardından çeşitli deniz güvenlik şirketleri de "5 Ekim 2023 tarihinde) > ) "Rus donanmasının, Ukrayna'nın tahıl ihracatını engellemek için ek deniZ, mayınları ğ |, tuzaklayabileceği konusunda müşterilerini bilgilendirmiştir?" Bu uyarının yapıldığı-gün 5 Kafkametler Gemisinin mayına çaptığı yönünde bilgilerin gelmesi dikkat çekici bir husustur. Bir diğer dikkat çekici husus ise mayın hasarının, Gemi'nin "balast tankına" zarar vermiş olduğu yönündeki bilgidir. Bilindiği üzere balast tankları gemilerin ağırlık merkezinin ayarlanarak denge oluşturması için kullanılan bir donanımdır. Geminin her iki yanında, pruva ve pupa taraflarında birbirinden bağımsız olarak bulunan bu tanklar, haznelerindeki deniz suyu seviyelerini ayarlayarak, dalgalar ve yükler nedeniyle bozulan gemi dengesinin tekrar kurulmasını sağlamaktadır. Balast tanklarının varlığı ve sistemin doğru çalışıyor olması gemilerin karşılaştığı ağır hava koşulları esnasında ayrı bir önem kazanmaktadır. Sağlanan denge ve ağırlık ile geminin alabora olmaması, pervanelerin suyun içinde kalarak, motor gücünün aktarılması, geminin yol alabilmesi, istenilen hızlara ulaşabilmesi ve kurulan denge ile yapı elemanlarına binen yükün azaltılması bu sistem sayesinde mümkün olabilmektedir. Diğer yandan, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na bağlı bir kuruluş olan Denizcilik Genel Müdürlüğü, olaydan bir (1) gün sonra, "6 Ekim 2023 tarihinde" yayınladığı basın açıklamasında "Geminin 15-20 metre yakınında bir patlama olduğunu, patlamanın gemide herhangi bir hasara yol açmadığını ve geminin seyrine devam ettiğini" paylaşmıştır. Kurumun, sosyal medya hesabı X üzerinden yaptığı açıklamaya kaynak olarak sadece "Kafkametler'in işleticisi şirket ile kurulan temastan bahsedilmiş, şirketçe beyan edilen söz konusu bilginin hangi şekilde teyit edildiği ve olaya ilişkin bir incelemenin kurumca yapılıp yapılmadığından bahsedilmemiştir. Ancak facianın ardından tarafımızca edinilen bilgiler, daha öncesinde Reuters tarafından uluslararası kamuoyuna duyurulan haberle örtüşen niteliktedir. Ulaştığımız kaynaklar Geminin 5 Ekim 2023 tarihinde yüzer bir mayına çarparak hasar aldığını doğrulamaktadır. Buna göre, mayın hasarının ardından geminin dengesinin sağlanmasında önemli işlevi bulunan balast tankında yarıklar, karinasının kaynak yerlerinde açılmalar oluşmuş, görüşün azaldığı durumlarda ve fırtınalı havalarda gemiyi rotasında tutmaya yarayan oto pilot ile manyetik aksamlardan etkilenmediği için manyetik pusulalara göre daha sağlıklı sonuç veren cayro pusula arızalanarak devre dışı kalmıştır. Olayın daha vahim tarafı ise mayın hasarlı geminin denize elverişli olmamasına rağmen fırtınaya yakalanarak battığı 19 Kasım 2023 tarihine kadar yüzdürülmeye devam ettirilmiş olmasıdır. Mayın hasarının örtbas edilerek geminin bu şekilde seyrine izin verilmiş olmasında, birtakım ticari ve diplomatik kaygıların varlığından şüphe edilmektedir. ei e M. M e Kafkametler, koster tipi (kıyı boyunca sefer yapan) bir gemi olup, okyanus ye açi deni, N taşımacılığı için tasarlanmamıştır. Geminin uzun, dar gövdesi ve ince sac yapısı nehirlerde ve | a kıyı kesimlerinde bir avantajken bu özellikleri açık denizlerde bir tehdide dönüşmektedir; "Yaşı / gi Üpppcv nedeniyle zaten metal yorgunluğu bulunan bir geminin, balast tankındaki hasar, karinasının kaynak yerlerindeki açılmalar, oto pilot ve cayro pusula sistemlerindeki arızalar söz konusuyken, fırtınalı ağır hava koşullarında güvenli bir şekilde yüzebilmesinin mümkün olmadığı şüphe götürmez bir gerçektir. Tüm bu mevcut durumlar sonucunda meydana gelen hadiselerin ardından geminin seyir güvenliğinin ve 12 mürettebatın hayatının büyük bir tehlikeye atıldığı ortadadır. Kafkametler Gemisi'nin hali hazırda zaten standart altı olan durumuna, geminin dengesinin sağlanmasında, metal aksamlarının dayanımında, rotasının tutturulmasında önemli rol oynayan hasarlar eklenmiş, bu durum facianın yaşanmasında göz ardı edilemeyecek hayati bir faktör olmuştur. Bu nedenle söz konusu iddiaların ivedilikle açıklığa kavuşturulması elzemdir. Gelinen nokta itibariyle denizcilerimizin hayatlarına mal olan ve kamuoyunda infial yaratan bu facianın oluş nedenlerinin ayrıntılarıyla araştırılması, Kafkametler Gemisi'nin batışına neden olan tüm etkenlerin ortaya çıkartılması ve benzer faciaların bir daha yaşanmaması için gereken önlemlerin alınması adına Anayasa'nın 98'inci, TBMM İçtüzüğü'nün 104*üncü ve 105*inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 06.12.2023 GEREKÇE ÖZETİ 19 Kasım 2023 Pazar günü Zonguldak genelini etkileyen fırtınalı havada, 1992 yılında inşa edilen, 88 metre uzunluğu ve 12 metre genişliği olan 'Kafkametler' isimli Türk gemisi, Karadeniz Ereğli Limanı'nın hemen önünde batmış, gemideki 12 denizcimiz kurtarılamamıştır. Facianın ardından, geminin yaşı, açık denizler için uygunluğu, gereken standartları karşılayıp karşılamadığı, kuvvetli fırtınaya rağmen korunaklı bir limana sığınamayışının nedeni, kurtarma ekiplerinin yardım çağrısına müdahale imkânlarının olup olmadığı ve metal yorgunluğu bulunan geminin sıkı denetimlerden geçirilip geçirilmediği konuları önemli soru başlıkları olarak karşımıza çıkmaktadır. Kazanın öncesinde, 5 Ekim 2023 tarihinde, dünyanın en saygın ve güvenilir haber ajanslarından biri olarak kabul edilen Reuters tarafından uluslararası kamuoyuna duyurulan bir haber son derece dikkat çekicidir. Söz konusu haberde, Kafkametler gemisinin 5 Ekim tarihinde Karadeniz'de yüzer bir mayına çarptığı ve geminin karinasında, gemi dengesinin sağlanmasında önemli bir işlevi bulunan "balast tankında" hasar oluştuğu söylenmektedir. Aynı şekilde İngiliz deniz güvenlik şirketi Ambrey, geminin Romanya'da, Sulina Limanı'nın 11 deniz mili kuzeyinde, Sulina Kanalı girişine yakın bir konumda yüzer bir deniz mayınına çarptığını açıklamıştır. Ambrey, Kafkametler'de yaklaşık saat 09.20 (GMT) civarında bir patlama yaşandığı bildirmiş, geminin hasarı değerlendirmek için bir süre demir attığını, saat 12.10'da ise yeniden yola çıktığını aktarmıştır. İngiliz hükümeti, olaydan bir gün önce, 4 Ekim Çarşamba günü İngiliz istihbaratına dayanarak yaptığı açıklamada, Rusya'nın, Ukrayna limanlarına yaklaşan sivil gemiler dâhil olmak üzere deniz mayınlarını kullanabileceğini açıklamıştır. Söz konusu açıklamanın ardından çeşitli deniz güvenlik şirketleri de 5 Ekim tarihinde "Rus donanması tarafından Ukrayna'nın tahıl ihracatını engellemek için olası ek deniz mayınların konuşlandırdığı konusunda müşterilerini bilgilendirmiştir" Bu uyarının yapıldığı gün Kafkametler gemisinin mayına çaptığı yönünde bilgilerin gelmesi ise dikkat çekici bir husustur. Diğer yandan, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na bağlı bir kuruluş olan Denizcilik Genel Müdürlüğü olaydan bir gün sonra, 6 Ekim tarihinde yayınladığı basın açıklamasında, "Türk gemisinin 15-20 metre yakınında bir patlama olduğunun, patlamanın herhangi bir hasara yol açmadığının ve geminin seyrine devam ettiğinin" bilgisi vermiş ancak açıklamaya dayanak olarak sadece Kafkametler'in işleticisi şirket ile kurulan teması gösterebilmiştir. Ancak, facianın ardından tarafımızca edinilen bilgiler, daha öncesinde Reuters tarafından uluslararası kamuoyuna duyurulan haberle örtüşen niteliktedir. Olayın görgü tanıklarının beyanları ve sundukları çeşitli kanıtlarla geminin 5 Ekim 2023 tarihinde yüzer bir mayına çarparak hasar aldığını doğrulanmaktadır. Buna göre, mayın hasarının ardından geminin dengesinin sağlanmasında önemli işlevi bulunan balast tankında yarıklar, karinasının kaynak yerlerinde açılmalar oluşmuş, görüşün azaldığı durumlarda ve fırtınalı havalarda gemiyi rotasında tutmaya yarayan oto pilot ile manyetik aksamlardan etkilenmediği için manyetik pusulalara göre daha sağlıklı sonuç veren cayro pusula arızalanarak devre dışı kalmıştır. Olayın daha vahim tarafı ise mayın hasarlı geminin denize elverişli olmamasına rağmen fırtınaya yakalanarak battığı 19 Kasım 2023 tarihine kadar yüzdürülmeye devam ettirilmiş olmasıdır. Mayın hasarının örtbas edilerek geminin bu şekilde seyrine izin verilmiş olmasında, birtakım ticari ve diplomatik kaygıların varlığından şüphe edilmektedir. Gelinen noktada, denizcilerimizin hayatlarına mâl olan ve kamuoyunda infial yaratan bu facianın oluş nedenlerinin ayrıntılarıyla araştırılması, Kafkametler Gemisinin batışına neden olan tüm etkenlerin ortaya çıkartılması ve benzer faciaların bir daha yaşanmaması için gereken önlemlerin alınması adına Anayasanın 98. TBMM İç Tüzüğünün 104. ve 105. maddeleri uyarınca "Meclis Araştırması" açılmasını arz ederiz. 06.12.2023 --- **Kaynak gösterme:** Deniz Yavuzyılmaz (CHP, Zonguldak). “Kafkametler isimli geminin batışına neden olan etkenlerin ortaya çıkartılarak benzer faciaların yaşanmaması için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/796, 15 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-796-kafkametler-isimli-geminin-batisina-neden-olan-etkenlerin-ortaya-cikartilarak-benzer-facia (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/cc48f628-36f5-4e3e-86a7-018c76af0f79 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.