# Son 20 yılda Bingöl'de faaliyete başlayan baraj ve HES projelerinin etkilerinin tüm boyutlarıyla ele alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/906)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/906
- **Tarih:** 25 Ocak 2024
- **İlk imza:** Ömer Faruk Hülakü (DEM Parti, Bingöl)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/ec6487e5-0f7d-41b1-a987-018d5a0c70f3
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-906-son-20-yilda-bingol-de-faaliyete-baslayan-baraj-ve-hes-projelerinin-etkilerinin-tum-boyutl

> 10/906 esas numaralı meclis araştırması önergesi 25 Ocak 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Ömer Faruk Hülakü (DEM Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

THM HALKLARIN EŞİFLİK VE DEMOKRASİ PARTİSİ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞP'NA

Son 20 yılda, Bingöl il genelinde birçok baraj ve HES (Hidroelektrik Santral) projesi faaliyete geçirilmiştir. Söz konusu projelerin faaliyete geçirilmesinden kaynaklı olarak Bingöl ilinin doğası, meraları, yaşam alanları ve tarımsal alanları önemli derecede zarara uğramıştır. Bingöl il genelinde baraj ve HES projelerinin faaliyete geçirilmesinden kaynaklı yaşanan zararın tüm boyutlarıyla ele alınarak araştırılması, bu zararın derinleşmesinin engellenmesi ve önüne geçilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince

Meclis Araştırması açılmasını arz ederim.

GEREKÇE

Barajlar ve HES'ler, doğal ekosistemlere ve yerel yaşama önemli derecede olumsuz bir şekild etki etmektedir. Enerji üretmek ve kar elde etmek amacıyla faaliyete geçirilen bu projeler, faaliyete geçirilirken çevresel etkileri göz ardı edilmektedir. Barajların inşası sırasında, büyük miktarda su toplandığı için genellikle büyük alanlar sular altında kalmaktadır. Bu durum, ormanlık alanların, mera arazilerinin ve tarım arazilerinin sular altında kalmasına neden olarak biyolojik çeşitliliğin kaybına yol açmaktadır. Su altında kalan alanlardaki organik maddeler çürüyerek metan gazı salınımını arttırarak, sera etkisi yaratmaktadır.

Baraj ve HES projeleri nedeniyle akarsu rejimleri değişmektedir. Değişen akarsu rejimleri sebebiyle nehirlerin akış düzeni bozularak, sucul ekosistemler olumsuz anlamda etkilenmektedir. Aynı zamanda bu durum, balıkların göç rotalarının engelleyerek, yerel balık popülasyonları üzerinde ciddi bir etki yaratmaktadır.

Baraj inşaatlarının, çevrede yaşayan yerel toplulukların yerleşim alanlarını da etkilediği bilinen bir gerçektir. Evleri ve tarım arazileri sular altında kalan insanlar, göç etmek ve yeni geçim kaynakları bulmak zorunda kalmaktadır.

Bingöl il genelinde de son 20 yılda birçok baraj ve HES projesi faaliyete geçirilmiştir. Söz konusu projelerin faaliyetlerinden dolayı Bingöl il genelinde doğal ekosistem, tarımsal araziler, mera alanları ve yaşam alanları ciddi zarar görmüş ve bu durum, zorunlu göçe neden olarak toplumsal bir krizin oluşmasına veya büyümesine sebebiyet vermiştir.

Bu bilgiler doğrultusunda; son 20 yılda, Bingöl'de faaliyete geçirilen baraj ve HES projelerinden kaynaklı yaşanan zararın tüm boyutlarıyla ele alınarak araştırılması, bu zararın derinleşmesinin engellenmesi ve önüne geçilmesi amacıyla bir Meclis Araştırması açılması önem arz etmektedir.

---

**Kaynak gösterme:** Ömer Faruk Hülakü (DEM Parti, Bingöl). “Son 20 yılda Bingöl'de faaliyete başlayan baraj ve HES projelerinin etkilerinin tüm boyutlarıyla ele alınması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/906, 25 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-906-son-20-yilda-bingol-de-faaliyete-baslayan-baraj-ve-hes-projelerinin-etkilerinin-tum-boyutl (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/ec6487e5-0f7d-41b1-a987-018d5a0c70f3

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.