# TOKİ tarafından yapılması planlanan "100 Bin Alt Gelir Grubu Sosyal Konut Projesi" ve diğer sosyal konut projelerinde gelinen aşamaların tespit edilmesi ve yaşanan mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/927)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/927
- **Tarih:** 29 Ocak 2024
- **İlk imza:** Hüsmen Kırkpınar (İYİ Parti, İzmir)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/b6deeca2-1fe8-4cc2-afa2-018d635db1d8
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-927-toki-tarafindan-yapilmasi-planlanan-100-bin-alt-gelir-grubu-sosyal-konut-projesi-ve-dige

> 10/927 esas numaralı meclis araştırması önergesi 29 Ocak 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Hüsmen Kırkpınar (İYİ Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

İktidarın algı metotlarıyla başarı masalları anlatabilmek için sosyal konut adına ilan ettiği göstermelik projeler ve temel atma törenleri yüzünden bugün dar gelirli hak sahipleri mağduriyet yaşamaktadır.:2019 yılında müjdesi verilen sosyal konut projesinin azami 1-1,5 yılda tamamlanması gerekirken TOKİ'den kaynaklı gecikme yüzünden dar gelirli vatandaşlarımıza ödeyemeyecekleri koşullarda fahiş fiyatlı konutlar dayatılmaktadır. Cumhurbaşkanı tarafından sözü verilen ve TOKİ tarafından yapılması planlanan "100 Bin Alt Gelir Grubu Sosyal Konut Projesi"nde ve diğer sosyal konut projelerinde gelinen son durumun belirlenmesi, makul ödeme şartlarına dönülerek konutların biran evvel teslim edilmesi ve hala tamamlanmayan projelerdeki sorumlularının tespit edilmesi maksadıyla Anayasa'nın

98. İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Cumhurbaşkanı 12 Aralık 2019'da dar gelirli ve bugüne kadar hiç konut sahibi olmamış vatandaşları konut sahibi yapmak için sosyal konut müjdesi ilan etmiş ve projenin azami 1-1,5 yılda bitirileceğinin sözünü vermiştir. 81 ili kapsayan tanıtımda 100 bin dar gelirli ailenin, kira öder gibi; yüzde 10 peşinat, yüzde | KDV, aylık 894 liradan başlayan sabit taksitler ve 240 aya varan vadelerle ev sahibi olacağı projenin, temellerinin atılmaya başlandığı belirtilmiştir. Fakat TOKİ kendilerinden kaynaklı gecikmenin faturasını hak sahiplerine kesmiş, sosyal konut projesinde planlanan ödeme koşulları ve dairelerin ücretleri ödenmesi mümkün olmayan hale getirilmiştir.

2024 yılına gelindiğinde hala teslim edilmeyen konutlar için aylık 14 bin-21 bin TL aralığında değişen 6 ayda bir zamlı taksitler, 120 ay vade ve yüzde 10 KDV istenmektedir. Halbuki Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Eski Bakanı ve şu an ki İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan Adayı yaptığı açıklamada, İstanbul için yapılacak sosyal konutlarda yer tahsisinden dolayı gecikme olduğunu ancak bu gecikmelerden dolayı yaşanacak maliyet artışlarının vatandaşlara yansıtılmayacağını ifade etmiştir.

Toplu Konut İdaresi Başkanlığının 2019 yılında başlattığı "100 Bin Alt Gelir Grubu Sosyal Konut Projesi" kapsamında hak sahibi olanlar, aradan geçen 4 yıla rağmen konutlarının bu zamana kadar teslim edilmemesi ve konut fiyatları ile taksitlere yapılan zamlar yüzünden mağdur olmaktadır. Hak sahiplerinden gelen tepkiler üzerine Bakan, TÜFE ve ÜFE'ye gelen artışları yansıtmadıklarını, indirim yaptıklarını söyleyerek yaşanan sorunların üstü kapatılmaya çalışılmaktadır.

TOKİ'nin kuruluş amacı dar gelirlilere ulaşılabilir fiyattan barınma olanağı sağlamak iken bu amaçtan sapılmıştır. Son zamanlarda TOKİ'nin, ağırlıklı olarak lüks konut yapımına yönelmesi, çoğunlukla siyasi iktidara yakın sermaye gruplarına büyük bütçeli işler vermesi, denetimden muaf, ciddi yetkilerle donatılması, yarattığı haksız rekabet ve benzeri nedenlerle çok tartışılan ve tepki çeken bir kurum haline dönüşmesine neden olmuştur.

2019 yılındaki proje ilanından sonra Cumhurbaşkanı tarafından 13 Eylül 2022 tarihinde "İlk Evim, İlk İş Yerim" projesinin 250 bin sosyal konuttan, 100 bin konut arsasından ve 10 bin iş yerinden oluşacağının ve 2 yıl içinde teslim edileceğinin sözünü vermiştir. Cumhuriyet tarihinin en büyük sosyal konut hamlesi olarak lansedilen projenin üzerinden bir yıldan fazla zaman geçmesine rağmen projenin hangi illerde ne aşamada olduğu kamuoyuyla paylaşılmamıştır. Aynı mağduriyetin bu projede de yaşanacağından artık şüphe duyulmamaktadır. Hükümetin müjde olarak ilan ettiği projeler ve yapılan törenler, algı yaratmanın bir parçası olmaktan ve gösterişten öteye geçmemektedir.

Mili? Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu Üyesi

TOKİ'nin "100 Bin Alt Gelir Grubu Sosyal Konut Projesi" ve dar gelirli vatandaşlarımız için sözü verilen diğer projelerin akıbetlerinin araştırılması, ödemelerin makul hale getirilerek konutların teslim edilmesi ve hak sahiplerinin mağdur olmasına sebep olan yetkililerin tespiti amacıyla bu konunun Meclis çatısı altında Meclis Araştırması açılarak görüşülmesini önemli görmekteyiz.

---

**Kaynak gösterme:** Hüsmen Kırkpınar (İYİ Parti, İzmir). “TOKİ tarafından yapılması planlanan "100 Bin Alt Gelir Grubu Sosyal Konut Projesi" ve diğer sosyal konut projelerinde gelinen aşamaların tespit edilmesi ve yaşanan mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/927, 29 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-927-toki-tarafindan-yapilmasi-planlanan-100-bin-alt-gelir-grubu-sosyal-konut-projesi-ve-dige (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/b6deeca2-1fe8-4cc2-afa2-018d635db1d8

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
