# Fındık üreticilerin sorunlarının belirlenerek çözülmesi ve fındık fiyat politikası oluşturulması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi (10/97)

- **Tür:** Meclis araştırması önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 10/97
- **Tarih:** 6 Temmuz 2023
- **İlk imza:** Yavuz Aydın (İYİ Parti, Trabzon)
- **İmza sayısı:** 20
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/d7401d80-8200-4709-9539-01892cd106d6
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/10-97-findik-ureticilerin-sorunlarinin-belirlenerek-cozulmesi-ve-findik-fiyat-politikasi-olustur

> 10/97 esas numaralı meclis araştırması önergesi 6 Temmuz 2023 tarihinde verildi; ilk imza: Yavuz Aydın (İYİ Parti); 20 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

Fındıkla ilgilenen çiftçilerimizin karşılaştığı sorunların tespit edilmesi, altın ve döviz kurundaki dengesizliğin fındık üretimine yaptığı olumsuz etkilerinin araştırılması amacıyla Anayasanın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü 'nün 104. ve 105. maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını arz ederiz.

GEREKÇE

Karadeniz Bölgesi'nin en önemli tarım ürünlerinin başında gelen fındık, ülke ekonomisinde de önemli yere sahiptir.

Türkiye'de yaklaşık 500 bin üretici fındıkla uğraşmaktadır. Üretici, tüccar ve ihracatçıları baz alarak bir hesap yapacak olursak, fındık tarımı doğrudan 5 milyon kişiyi ilgilendirmektedir.

Ülkemiz, sahip olduğu 741 bin hektar alan ile dünya fındık üretiminin büyük bir kısmını gerçekleştirmektedir. Bu olumlu tabloya karşın son yıllarda birim alandan aldığımız verim maalesef düşüktür.

Fındıkta üretim ve fiyatı belirlenmesi hususunda ciddi sorunlar yaşanmaktadır. Fındık üreticisi, günümüzde yaşanmakta olan ekonomik sıkıntılardan dolayı üretim maliyetleriyle baş edemez hale gelmiştir. Özellikle döviz kurunun sürekli yukarı yönde ivme göstermesi, her geçen gün üretim maliyetlerinin artmasına sebep olmuştur. Masrafların döviz bazlı fakat fındık alımının Türk Lirası cinsinden olması nedeniyle fındık üreticisi maddi anlamda zor durumda kalmıştır.

Her yıl sezon başlamadan önce fındık fiyatının belirlenmesinde sorunlar yaşanmakta ve bu sorunlar yüzünden üretici mağdur edilmektedir. Bu hususta ki en büyük sıkıntı fındık fiyatının zamanında açıklanmaması ve maliyetin altında bir rakam belirlenerek üreticinin zarara uğratılmasıdır.

Bir diğer konu sezon öncesinde yapılan rekolte açıklamaları ve spekülatif hareketlerdir. Gerçek dışı, kurgusal rekolte açıklamaları ve spekülatif hareketler pazar fiyatını olumsuz yönde etkileyen büyük bir sorun haline gelmiştir.

Fındık alıcılarının sayısı artırılıp bu alanda oluşabilecek tekelleşmeye karşı önlemler alınmalıdır. Birkaç yabancı şirketin iç piyasada rekabetin önüne geçecek adımlarına devlet eliyle engel oluşturulmaması büyük bir sorun teşkil etmektedir.

Üreticinin bahçeye girmesi ve fındıkla daha sağlıklı bir şekilde uğraşması için fındık fiyatı belirlenirken maliyet hesaplaması ayrıntılı bir şekilde yapılması gerekmektedir.

Fındığı sadece dış satım mahsulü olarak düşünmemeliyiz, tüketimi de artırmaya yönelik politikalar izlemeliyiz. Fındığın yurtiçi pazarında reklamı yapılmalı farklı alanlarda faydalanılması desteklenmelidir. Karadeniz bölgesinin ana geçim kaynağı olan fındığın sorunlarının hızlı bir şekilde çözüme kavuşturulması gereklidir.

Tüm bu ve benzeri sorunların araştırılması, fındığın fiyat politikasının yeniden oluşturulması için bir araştırma komisyonu kurulması elzemdir.

İMZA Ecsia Doz. NA bul pi. 4 Ünal DEN Yonca

---

**Kaynak gösterme:** Yavuz Aydın (İYİ Parti, Trabzon). “Fındık üreticilerin sorunlarının belirlenerek çözülmesi ve fındık fiyat politikası oluşturulması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem meclis araştırması önergesi 10/97, 6 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/10-97-findik-ureticilerin-sorunlarinin-belirlenerek-cozulmesi-ve-findik-fiyat-politikasi-olustur (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Meclis-Arastirma-Onergesi-Detay/d7401d80-8200-4709-9539-01892cd106d6

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.