# Karadeniz'de Türk denizcilerine ve ticari gemilere yönelik risklerin tespit edilerek bunlara karşı alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir genel görüşme açılmasına ilişkin önergesi (8/151)

- **Tür:** Genel görüşme önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 8/151
- **Tarih:** 15 Ekim 2026
- **İlk imza:** Ahmet Tuncay Özkan (Yeni Parti, İzmir); Ayhan Barut (Yeni Parti, Adana); Bilal Bilici (Yeni Parti, Adana); Cemal Enginyurt (Yeni Parti, İstanbul); Doğan Demir (Yeni Parti, İstanbul); Eylem Ertuğ Ertuğrul (Yeni Parti, Zonguldak); Gizem Özcan (Yeni Parti, Muğla); Hasan Öztürk (Yeni Parti, Bursa); Mahmut Tanal (Yeni Parti, Şanlıurfa); Mehmet Tahtasız (Yeni Parti, Çorum); Melih Meriç (Yeni Parti, Gaziantep); Mustafa Erdem (Yeni Parti, Antalya); Özgür Ceylan (Yeni Parti, Çanakkale); Özgür Erdem İncesu (Yeni Parti, Ardahan); Seyit Torun (Yeni Parti, Ordu); Sibel Suiçmez (Yeni Parti, Trabzon); Şeref Arpacı (Yeni Parti, Denizli); Talat Dinçer (Yeni Parti, Mersin); Talih Özcan (Yeni Parti, Düzce); Utku Çakırözer (Yeni Parti, Eskişehir); Yüksel Taşkın (Yeni Parti, İzmir)
- **İmza sayısı:** 21
- **Son durum (TBMM):** Gündeme Girecek
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Genel-Gorusme-Onergesi-Detay/06f5c2c0-43ea-49db-af0f-01a153160f80
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/8-151-karadeniz-de-turk-denizcilerine-ve-ticari-gemilere-yonelik-risklerin-tespit-edilerek-bunla

> 8/151 esas numaralı genel görüşme önergesi 15 Ekim 2026 tarihinde verildi; ilk imza: Ahmet Tuncay Özkan (Yeni Parti); 21 imza. Son durum (TBMM): Gündeme Girecek.

## Önerge metni

Karadeniz'de son dönemde artış gösteren ticari gemi saldırıları, sivil denizcilerimizin can güvenliğini doğrudan tehdit etmekte ve bölgedeki deniz ticareti rotalarını güvensiz hale getirmektedir. Geçtiğimiz Temmuz ayında Türk sahipli bir ticaret gemisinin hedef alınması sonucu 6 denizcimizin hayatını kaybetmesi ve 5 denizcimizin kaybolmasıyla derinleşen bu vahim tablo, aradan geçen süre zarfında son bulmamış; bilakis sivil ticaret gemilerini ve Türk denizcilerini hedef alan yeni saldırı, taciz ve sıcak çatışma riskleriyle sistematik bir hal almıştır. Karadeniz'in en köklü ve caydırıcı deniz gücüne sahip olan Türkiye Cumhuriyeti'nin egemenlik hakları, seyrüsefer serbestisi ve deniz ticareti güvenliği açık bir tehdit altındadır. Son 2 gün içerisinde bile 3 Türk bağlantılı geminin vurulması meseleyi çok ciddi boyuta taşımıştır. Türk deniz yetki alanları içinde veya dışında gerçekleşmiş olmasına bakılmaksızın, sivil denizcilerimizin canını ve bayrağımızı taşıyan/Türk sahipli gemileri hedef alan bu saldırılar doğrudan bir milli güvenlik meselesidir. Seyrüsefer özgürlüğünü ve en temel insan hakkı olan yaşam hakkını hiçe sayan bu saldırılar, uluslararası hukukun açık bir ihlalidir.

Gelişmeler, Karadeniz'in en etkili donanmasına sahip olan Türkiye'nin güvenilirliği, caydırıcılığı ve ulusal menfaatlerini doğrudan etkilemektedir. Saldırılardan sorumlu devlet veya devletler nezdinde gerekli diplomatik girişimlerin en üst düzeyde ve gecikmeksizin başlatılması, kamuoyunun açık, düzenli ve şeffaf şekilde bilgilendirilmesi gerekmektedir. Türk deniz yetki alanları dışında olsun olmasın gelişmeler doğrudan milli güvenlik meselesidir.

Karadeniz'deki bu güvenlik krizinin, Türk denizcilerine ve ticari gemilerine yönelik risklerin, uluslararası hukuk çerçevesinde alınabilecek önlemlerin ve seyrüsefer güvenliğinin tesisi için atılması gereken adımların kapsamlı bir şekilde incelenmesi amacıyla, Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 102 ve 103'üncü maddeleri uyarınca bir Genel Görüşme yapılması hususunu arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Karadeniz, jeopolitik konumu ve barındırdığı ticaret rotaları itibarıyla ülkemiz ve bölge devletleri için hayati bir ekonomik damardır. Ancak bölgede süregelen gerilimler ve çatışma ortamı, son dönemde sivil ticari gemileri ve savunmasız denizcileri doğrudan hedef alan bir güvenlik krizine dönüşmüştür.

Geçtiğimiz Temmuz ayında Türk sahipli bir ticaret gemisinin hedef alınması sonucu 6 denizcimizin hayatını kaybetmesi ve 5 denizcimizin kaybolmasıyla derinleşen bu vahim tablo, aradan geçen süre zarfında son bulmamış; bilakis sivil ticaret gemilerini ve Türk denizcilerini hedef alan yeni saldırı, taciz ve sıcak çatışma riskleriyle sistematik bir hal almıştır. Karadeniz'in en köklü ve caydırıcı deniz gücüne sahip olan Türkiye Cumhuriyeti'nin egemenlik hakları, seyrüsefer serbestisi ve deniz ticareti güvenliği açık bir tehdit altındadır. Son 2 gün içerisinde bile 3 Türk bağlantılı geminin vurulması meseleyi çok ciddi boyuta taşımıştır. Türk deniz yetki alanları içinde veya dışında gerçekleşmiş olmasına bakılmaksızın, sivil denizcilerimizin canını ve bayrağımızı taşıyan/Türk sahipli gemileri hedef alan bu saldırılar doğrudan bir milli güvenlik meselesidir. Seyrüsefer özgürlüğünü ve en temel insan hakkı olan yaşam hakkını hiçe sayan bu saldırılar, uluslararası hukukun açık bir ihlalidir.

Karadeniz'de görev yapan Türk mürettebatın ve Türk bayraklı ya da Türk sahipli gemilerin karşı karşıya kaldığı bu tehditler, sadece insani kayıplarla sınırlı kalmamakta, lojistik sektörümüzü, liman kentlerimizin ekonomisini ve deniz ticareti sürdürülebilirliğini de baltalamaktadır. Çatışma bölgelerine yakın rotalarda seyreden sivil gemilerin korunması, erken uyarı mekanizmalarının işletilmesi ve benzer acıların bir daha yaşanmaması adına devletimizin ilgili tüm kurumlarıyla proaktif bir strateji geliştirmesi zorunludur.

Bu hayati konuya eğilmesi, hem açık denizlerde ekmek parası peşinde olan denizcilerimizin can güvenliğinin savunulması hem de milli menfaatlerimizin korunması açısından elzemdir. Bu doğrultuda, Karadeniz'de ticari gemilere ve Türk denizcilere yönelik gerçekleştirilen saldırıların arka planının, faillerinin ve kullanılan yöntemlerin analiz edilmesi; bölgede seyir yapan gemilerimizin güvenliğini artırmak adına alınabilecek askeri, diplomatik ve teknik tedbirlerin belirlenmesi; hayatını kaybeden ya da zarar gören denizcilerimizin ve ailelerinin haklarının uluslararası hukuk nezdinde aranması ve korunması için yürütülecek stratejilerin tespiti; Karadeniz'de seyrüsefer güvenliğinin uluslararası sözleşmeler ve deniz hukuku çerçevesinde yeniden tesisi için Türkiye'nin öncü rolünün güçlendirilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 102 ve 103'üncü maddeleri uyarınca bir Genel Görüşme yapılması hususunu arz ve teklif ederiz.

[PDF s. 3: okunamayan sayfa (el yazısı, imza, mühür ya da Türkçe dışı yazı) — metne alınmadı]

---

**Kaynak gösterme:** Ahmet Tuncay Özkan (Yeni Parti, İzmir) ve diğerleri. “Karadeniz'de Türk denizcilerine ve ticari gemilere yönelik risklerin tespit edilerek bunlara karşı alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir genel görüşme açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem genel görüşme önergesi 8/151, 15 Ekim 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/8-151-karadeniz-de-turk-denizcilerine-ve-ticari-gemilere-yonelik-risklerin-tespit-edilerek-bunla (erişim: 16 Kasım 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Genel-Gorusme-Onergesi-Detay/06f5c2c0-43ea-49db-af0f-01a153160f80

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
