# Türkiye-ABD ikili ilişkilerinin gözden geçirilmesi amacıyla bir genel görüşme açılmasına ilişkin önergesi (8/44)

- **Tür:** Genel görüşme önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 8/44
- **Tarih:** 25 Temmuz 2024
- **İlk imza:** Bülent Kaya (Saadet Partisi, İstanbul)
- **İmza sayısı:** 1
- **Son durum (TBMM):** Gündemde
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Genel-Gorusme-Onergesi-Detay/fe6c97cf-72ad-4471-94c2-019126d43102
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/8-44-turkiye-abd-ikili-iliskilerinin-gozden-gecirilmesi-amaciyla-bir-genel-gorusme-acilmasina-i

> 8/44 esas numaralı genel görüşme önergesi 25 Temmuz 2024 tarihinde verildi; ilk imza: Bülent Kaya (Saadet Partisi); 1 imza. Son durum (TBMM): Gündemde.

## Önerge metni

24 Temmuz 2024 tarihinde işgalci İsrail Devleti Başbakanı Binyamin Netanyahu ABD'de Kongreye davet edilmiş ve bir konuşma yapmıştır. Uluslararası Adalet Divanı (UAD), Filistin Devletine ait Gazze, Doğu Kudüs ve Batı Şeria'da İsrail'in işgalci olduğunu tespit etmiş, 20 Mayıs 2024 tarihinde Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICC) başsavcısı, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun soykırım ve savaş suçları nedeniyle hakkında tutuklama kararı çıkarmıştır. Binyamin Netanyahu'nun Birleşmiş Milletler ve onun temel yargı organı olan Uluslararası Adalet Divanı statüsüne taraf durumda bulunan ABD tarafından Kongrede ağırlanması uluslararası bir savaş suçlusunun korunması anlamına gelmektedir. Bu durum, ABD'nin hükümet tarafından stratejik müttefik olarak kabul edilmesi nedeniyle bir suç ortaklığına karşılık gelmektedir.

Siyonist İsrail ordusu, Filistin Devleti'nin topraklarında 77 yıldır sürdürdüğü işgallerle binlerce masum sivil Filistinliye yönelik bir soykırım suçu işlemekte; ABD, bu işgal ve soykırım süreci boyunca İsrail'e her türlü mali, askeri ve lojistik desteği vermekten geri durmamaktadır. Bu süre boyunca İsrail ordusu, Filistin topraklarının yaklaşık %85'ini işgal etmiş, Filistin halkının zorla tahliye edilen topraklarında 580 bin yerleşim yeri tesis etmiş, yaklaşık 135 bin Filistinliyi katletmiştir.

İsrail'in yayılmacı politikaları karşısında atılan diplomatik adımlar geçen süre zarfında İsrail'in Gazze ve Refah kentlerinin neredeyse tamamını yıkmasına rağmen geri adım atılamamıştır. 2003'te ABD, İngiltere, Avustralya ve Polonya ile beraber komşumuz Irak'a askeri harekât düzenleyerek yaklaşık yarım milyon insanı öldürürken, Irak?ı 8 yıl boyunca işgal altında tutup ekonomik, kültürel ve tarihi değerleri yağmalarken, Afganistan'ı 20 yıl boyunca işgal edip en az 50 bin Afgan'ı öldürürken de işgallere karşı hiçbir somut adım atılmamış, aksine ABD'nin yanında yer alan bir dış politika takip edilmiştir.

İsrail'in 6 Ekim 2023'ten beri düzenlediği saldırılarda 50 bine yakın Filistinli katledilirken ve yaklaşık 100 bin Filistinli yaralanırken ve ABD, İsrail'e işgal ve soykırımı gerçekleştirmesi için her türlü desteği verirken de ABD'yi dost ve müttefik olarak kabul edip buna uygun bir dış politika izlemeye devam etmiştir.

ABD ordusu mensupları 4 Temmuz 2003 günü Türk Silahlı Kuvvetlerinden 11 askeri derdest edip başına çuval geçirerek sorguya çektiğinde de 5 Ekim 2023 günü Amerikan F-16'sının Türk Silahlı Kuvvetlerine ait SİHA'nı vurup düşürdüğünde de 15 Temmuz 2016 yılında gerçekleştirilen askeri kalkışmadan beri talep edilen suçluları iade etmezken de ödemesi yapılan F35 savaş uçaklarının programından çıkarırken de ABD hükümetler tarafından dost ve müttefik kabul edilmiştir. Tüm bu durumlar Türkiye ve ABD arasında stratejik ortaklık değil bir müstemleke ilişkisi bulunduğu izlenimi vermektedir. Bu durum nedeniyle ABD ile ilişkilerimizin gözden geçirilerek ABD'nin soykırımcı bir ülkeyi desteklemesi, soykırım nedeniyle hakkında tutuklama kararı bulunan Binyamin Netanyahu?yu barındırıp Kongre'de misafir etmesi ve diğer milli menfaatlerimiz gereği iki ülke arasındaki diplomatik durumun TBMM tarafından değerlendirilmesi milli ve hayati bir zaruret hâlini almıştır. Bu çerçevede Anayasanın 98'nci ve TBMM İçtüzüğünün 101'nci, 102'nci ve 103'ncü maddeleri gereğince Türkiye ve ABD arasındaki ilişkilerin görüşülmesi maksadıyla Genel Görüşme yapılması hususunda gereğini arz ederiz.

---

**Kaynak gösterme:** Bülent Kaya (Saadet Partisi, İstanbul). “Türkiye-ABD ikili ilişkilerinin gözden geçirilmesi amacıyla bir genel görüşme açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem genel görüşme önergesi 8/44, 25 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/8-44-turkiye-abd-ikili-iliskilerinin-gozden-gecirilmesi-amaciyla-bir-genel-gorusme-acilmasina-i (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Genel-Gorusme-Onergesi-Detay/fe6c97cf-72ad-4471-94c2-019126d43102

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
