# İsrail'le olan ikili ilişkilerin ve anlaşmaların gözden geçirilerek Filistin'de halkın temel ihtiyaçlara erişiminin engellenmesi sebebiyle ortaya çıkan insani ihtiyaçların giderilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir genel görüşme açılmasına ilişkin önergesi (8/83) - **Tür:** Genel görüşme önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 8/83 - **Tarih:** 17 Haziran 2025 - **İlk imza:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars); Sezai Temelli (DEM Parti, Muş) - **İmza sayısı:** 2 - **Son durum (TBMM):** Gündemde - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Genel-Gorusme-Onergesi-Detay/df1ae06c-44f9-4965-ad49-019781ca67da - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/onerge/8-83-israil-le-olan-ikili-iliskilerin-ve-anlasmalarin-gozden-gecirilerek-filistin-de-halkin-tem > 8/83 esas numaralı genel görüşme önergesi 17 Haziran 2025 tarihinde verildi; ilk imza: Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti); 2 imza. Son durum (TBMM): Gündemde. ## Önerge metni 7 Ekim 2023 tarihinde başlayan HAMAS-İsrail çatışmasının ardından Netenyahu hükümeti Gazze'ye yönelik işgal harekâtı başlatmış ve 2 yıla yakındır süren savaşta resmi rakamlara göre en az 55 bin Filistinli yaşamını yitirmiştir. Farklı kaynaklar ölen insan sayısının 200 bine ulaşmış olabileceğini belirtmektedir. İsrail'in Gazze'de yaptığı soykırım her geçen gün başka boyutlara taşınırken Netenyahu hükümeti son olarak İran'a da saldırarak bütün Ortadoğu'yu etkileyecek büyük bir savaşın fitilini ateşlemiştir. İsrail'in Gazze başta olmak üzere, Filistin'in tamamını hedef alan soykırımı ve Lübnan, Yemen, Suriye'den sonra İran'ı da dahil ettiği ve bütün Ortadoğu'yu ciddi biçimde etkileyecek savaşa karşı Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin de bir dizi önlem alması elzem hale gelmiştir. Özellikle İsrail'le doğrudan veya dolaylı Gazze işgalini destekleyen bir dizi ikili anlaşmaların askıya alınması ve Filistin halkına yönelik temel ihtiyaçların erişiminin engellenmesi sebebiyle ortaya çıkan insani ihtiyaçların acilen giderilmesi ve bunun önündeki tüm engellerin kaldırılması için atılması gereken adımları belirlemek amacıyla genel görüşme açılmasını arz ve talep ederiz. 17/06/2025 GEREKÇE 7 Ekim 2023 tarihinde başlayan HAMAS-İsrail çatışmasının ardından Netanyahu hükümeti, Gazze'ye yönelik işgal harekâtı başlatmış ve 2 yıla yakındır süren savaşta resmi rakamlara göre en az 55 bin Filistinli yaşamını yitirmiştir. Farklı kaynaklarca ölen insan sayısının 200 bine ulaşmış olabileceği ifade edilmektedir. Yine Filistinli yetkililer de savaşın başladığı günden bu yana en az 400 bin Filistinlinin kayıp olduğunu, bunların akıbeti hakkında hiçbir bilgiye ulaşamadıklarını ve çoğunun yüzde 90'nı yıkılmış Gazze'de hala enkaz altında olabileceğini düşündüklerini açıklamaktadır. İsrail'in Gazze'de neden olduğu, ölüm ve büyük yıkımların yanı sıra Gazze'yi büyük bir ablukaya almış ve insani yardımların dahi girişini engelleyerek halkı ciddi biçimde açlık ve susuzluğa mahkum ederek soykırımı derinleştirmiştir. Filistin halkının su, gıda ve sağlık gibi temel ihtiyaçlara erişemediği, yardım koridorlarında gıda almak için bekleyen sivillerin vurulduğu, özellikle çocukların açlıktan ve susuzluktan car verdikleri görüntüler tüm dünya kamuoyunun gözleri önünde yaşanmaya devam etmektedir. Son olarak, 12 aktivistin İsrail'in Gazze'deki askeri operasyonunu protesto etmek ve Gazze'ye insani yardım ulaştırmak amacıyla yola çıktığı Madleen adlı gemiye İsrail tarafından el konulmuş ve aktivistler gözaltına alınmıştır. İsrail'in insancıl hukuku yerle bir ettiği, her gün başka bir insanlık ve savaş suçuna imza attığı Filistin'de yaşanan büyük insanı dramların yanı sıra ABD ile ortaklaşarak Gazze'yi Filistinsizleştirme projesi de devam etmektedir. Neredeyse tüm Gazzelliler yollarda ölüme sürüklenmekte, sınırlarda bekletilme pahasına zorla göç ettirilerek Gazze'yi tümüyle İsrail'e bırakma politikası da işlemektedir. Ayrıca İsrail'in Gazze'nin ardından Batı Şeria'yı da kapsayacak biçimde savaş ve soykırımı bütün Filistin topraklarına yaymayı amaçladığı da açıktır. İsrail, Gazze'de yaptığı soykırımı her gün geçen başka boyutlara taşırken Netanyahu hükümetinin Lübnan, Yemen ve Suriye'den sonra İran'a da saldırması bütün Ortadoğu'yu kapsayacak, Ortadoğu'da istikrasızlığı derinleştirecek ve bölgede etkileri on yılları bulacak büyük bir gerilimin ve savaşın eşiğine getirmektedir. Türkiye halkları da dahil olmak üzere dünya kamuoyu, İsrail'in Filistin ülkesine ve halkına yönelik işlediği suçların durdurulması noktasında tarafını belirlemiş ve buna karşı duruş sergilemiştir. Fakat hükümetlerin cılız açıklamaları, İsrail ile açık ve örtülü anlaşmaları devam ettirmesi İsrail'in katliamcı politikalarının tırmanmasına zemin sunmaktadır. Bu bağlamda; İsrail Devletinin İran'ı da kapsamaya başlayan ve tüm Ortadoğu'ya yaymayı amaçladığı savaşa ve Filistin halkına karşı uyguladığı soykırım politikalarına karşı ciddi bir duruş belirlemek bir kez daha elzem hale gelmiştir. Türkiye Büyük Millet Meclisi, İsrail'i bu politikalarına son vermeye dönük bir dizi yaptırım ve ikili anlaşmaların yeniden düzenlenmesi konusunda inisiyatif alarak kalıcı barış ve ateşkese katkı sunacak koşulları tartışmalıdır. İsrail'le mevcut bütün ikili anlaşmaların yeniden gözden geçirilerek, doğrudan veya dolaylı olarak Netanyahu hükümetinin savaş politikalarına hizmet eden bütün anlaşmaları sonlandırmak ve Filistin halkına yönelik temel ihtiyaçların erişiminin engellenmesi sebebiyle ortaya çıkan insani ihtiyaçların acilen giderilmesi ve bunun önündeki tüm engellerin kaldırılması için acilen atılması gereken adımları ve yasal düzenlemeleri belirlemek amacıyla genel görüşme açılmasını arz ve talep ederiz. --- **Kaynak gösterme:** Gülüstan Kılıç Koçyiğit (DEM Parti, Kars) ve diğerleri. “İsrail'le olan ikili ilişkilerin ve anlaşmaların gözden geçirilerek Filistin'de halkın temel ihtiyaçlara erişiminin engellenmesi sebebiyle ortaya çıkan insani ihtiyaçların giderilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir genel görüşme açılmasına ilişkin önergesi”. TBMM 28. Dönem genel görüşme önergesi 8/83, 17 Haziran 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/onerge/8-83-israil-le-olan-ikili-iliskilerin-ve-anlasmalarin-gozden-gecirilerek-filistin-de-halkin-tem (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Genel-Gorusme-Onergesi-Detay/df1ae06c-44f9-4965-ad49-019781ca67da Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.