# KKTC'de görülen turunçgil yeşillenme hastalığının ülkemizde yayılmasına karşı alınan önlemlere ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/10018 - **Veren:** Mahir Polat (CHP, İzmir) - **Muhatap:** Cumhurbaşkanı Yardımcılığı (Cevdet Yılmaz) - **Veriliş tarihi:** 1 Mart 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 35 gün sonra, 5 Nisan 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/db49f6f8-cd63-4c2f-bb87-018e09453e15 - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10018-kktc-de-gorulen-turuncgil-yesillenme-hastaliginin-ulkemizde-yayilmasina-karsi-alinan-onlem > Mahir Polat (CHP), 1 Mart 2024 tarihinde 7/10018 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Cumhurbaşkanı Yardımcılığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 35 gün sonra, 5 Nisan 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet YILMAZ tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 1. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde yetiştirilen narenciye ve enginar ürünlerinde Turunçgil Yeşillenme Hastalığı tespit edilmiştir. Konuya ilişkin olarak Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan görüş alınmış mıdır? Alındıysa ne zaman alınmıştır? 2. Konuya ilişkin olarak Ticaret Bakanlığı'ndan görüş alınmış mıdır? Alındıysa ne zaman alınmıştır? 3. Turunçgillerde görülen en tehlikeli hastalıklardan biri olan Yeşillenme Hastalığı ile ilgili olarak bilinen bir mücadele yöntemi var mıdır? 4. Söz konusu hastalığın ülkemizde yayılması ihtimaline karşı ne gibi hazırlıklar yapılmıştır? 5) 2024 yılının ocak ve şubat aylarında KKTC'den ne kadar narenciye ve enginar ithal edilmiştir? 6) TÜİK verilerine göre 2022 yılında ülkemizin yıllık 5 milyon 362 bin 612 ton turunçgil üretimi bulunmaktadır. Türkiye'nin KKTC'den ithal edilecek turunçgil ve enginara ihtiyacı var mıdır? 7) KKTC'den ülkemize sevkiyatı yapılacak turunçgiller ve enginar ürünlerinin ithalatının durdurulması söz konusu mudur? ## Bakanlığın cevabı Tarım ve Orman Bakanlığınca 2012 yılında, "Turunçgil Yeşillenme Sürvey Talimatı" hazırlanarak, turunçgil üretiminin yapıldığı illerde tuzak ile sürvey başlatılmıştır. 2024 yılı itibarıyla sürvey sonuçlarına göre ülkemizde hastalık veya vektör böcek tespit edilmemiştir. Turunçgil yeşillenme hastalığının vektörü olan Asya Turunçgil Psillidi'ne karşı Tarım ve Orman Bakanlığı personeli nezaretinde KKTC'den gelen ürün ve araçlarda fümigasyon ve inspeksiyon işlemleri yerinde yapılmaktadır. Narenciye ve enginar dahil olmak üzere, gıda ve tarım ürünleri ithalatında insan, hayvan ve bitki sağlığı alanında denetimler gerçekleştirilmekte olup, ilgili ürünler anılan Tarım ve Orman Bakanlığınca düzenlenen uygunluk yazısı ile ithal edilebilmektedir. Ayrıca KKTC'den gelen yolcuların beraberinde narenciye, enginar, bitki, çiçek, tohum ve fide (meyve ve üretim materyali) gibi ürünler getirmeleri yasaklanmıştır. Zararlının ülkemize bulaşıp bulaşmadığını tespit etmek amacıyla özellikle KKTC'den gelen ürünlerin giriş noktası olan Mersin Silifke'de sarı tuzaklar kurulmuştur. Bununla birlikte, teknik personele ve üreticilere yönelik bilinçlendirme çalışmaları başlatılmıştır. Bitki sağlığı konusunda uluslararası bilgi kaynaklarının takibi yapılmakta ve ülkemiz bitkisel üretimi için risk oluşturabilecek herhangi bir zararlı organizma bilgisi alındığında, söz konusu zararlı organizmanın ülkeye girişini engellemek için gerekli tüm tedbirler alınmaktadır. Telefon No : (0312)525 55 55 Fax : (0312) 525 5831 Cevdet YILMAZ Cumhurbaşkanı Yardımcısı --- **Kaynak gösterme:** Mahir Polat (CHP, İzmir). “KKTC'de görülen turunçgil yeşillenme hastalığının ülkemizde yayılmasına karşı alınan önlemlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/10018, 1 Mart 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10018-kktc-de-gorulen-turuncgil-yesillenme-hastaliginin-ulkemizde-yayilmasina-karsi-alinan-onlem (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/db49f6f8-cd63-4c2f-bb87-018e09453e15 Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.