# Elazığ ilindeki şeker pancarı üretimine ve çiftçilerin desteklenmesine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/10249
- **Veren:** Gürsel Erol (CHP, Elazığ)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 4 Mart 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 151 gün sonra, 2 Ağustos 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0c3d4db1-7324-4839-bff6-018e0d99c858
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10249-elazig-ilindeki-seker-pancari-uretimine-ve-ciftcilerin-desteklenmesine-iliskin

> Gürsel Erol (CHP), 4 Mart 2024 tarihinde 7/10249 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 151 gün sonra, 2 Ağustos 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın 98 inci ve İBMM içtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Gürş€el EROL

Tüm Türkiye'de olduğu gibi seçim bölgem Elazığ'da da iktidarın uyguladığı yanlış tarım politikaları, bürokratik hatalar ve 2018 yılında yaşanmaya başlayan döviz krizi ile birlikte bitkisel üretimde çiftçilerimizin temel girdileri olan gübre, mazot, ilaç, elektrik, tohum, yem vb. kalemlerdeki yüksek fiyat artışları sonucu üreticilerimiz birçok sorun yaşamaktadır.

İl genelinde çiftçilerimizin yaşadığı sorunlarından en önemlilerinden biri de devletin çiftçilerimize verdiği pancar kotasının düşük olması nedeniyle, çiftçilerimizin pancar ekimi için ayırdıkları yüzlerce dönüm arazinin boş kalacak olmasıdır. Bu da çiftçilerimize üretim yapıp yapmama ikilemi yaşatmaktadır.

Elazığ'da tarımın ve çiftçiliğin sürekliliği açısından bu sıkıntının ivedi olarak çözüme kavuşturulması gerekmektedir. Aksi takdirde şeker pancarının ve dolayısıyla sofra şekerinde tedarik sıkıntısı yaşanacaktır.

Bu hususta;

1. Çiftçiye bu kota hangi gerekçeyle uygulanmıştır?

2. Çiftçinin düşük pancar kotası sebebiyle yaşayacağı mağduriyeti nasıl gidereceksiniz? Bu konuda planlarınız var mıdır?

3. 2024 yılında Elazığ il genelinde şeker pancarı üreticilerine ek bir destekleme programı planlanmakta mıdır? â. Son 5 yılda Elazığ ilinde şeker pancarı ekim alanlarının genişletilmesi ve üretimin yaygınlaştırılması adına neler yapılmıştır?

5. Elazığ merkeze bağlı Akçakiraz Beldesinde çiftçilerin pancar ekimi için ayırdıkları arazinin büyük olmasından dolayı pancar kotasının arttırılması yönünde talepleri vardır. Kota uygulamasında çiftçi lehine bir düzenleme yapılacak mıdır?

6. Elazığ'da pancar üreticisinin korunması için kısa ve uzun vadeli hedefleriniz nelerdir?

## Bakanlığın cevabı

Ülkemizde yurt içi talebin yurt içi üretimle karşılanmasına ve gerektiğinde ihracata yönelik şeker üretimindeki usul ve esaslar 4634 sayılı Şeker Kanunu kapsamında yürütülmektedir. Nişasta bazlı şeker kotasının (NBŞ) 9010'dan 962,5*e indirilmesiyle ülke genelinde tüketilen şekerin *697,9'i pancardan elde edilmektedir.

Pancar üreticilerimizin en önemli girdileri olan gübre ve tohum desteğinin yanında çapalama, bakım, sulama, motorin, hasat ve teslim avansları faizsiz nakdi olarak karşılanmakta ve üreticilerimize bedelsiz yaş pancar posası verilmektedir. 2023 yılında avans miktarı ton başına 450 TL'ye yükseltilmiştir. Ayrıca nakliye destek ödemeleri ve kota tamamlama primi ödenmektedir.

2002 yılında 2,16 milyon ton olan şeker üretimimiz 2023/2024 döneminde 9053 artışla 3,3 milyon tona yükselmiştir. 2002 yılında 4,4 ton olan dekara pancar verimi 2023/2024 döneminde "059 artışla 7 tona yükselmiştir.

Elazığ ilinde 2018 yılında 20.950 dekar olan pancar ekim alanı 2023 yılında 44.600 dekara çıkmıştır.

Arz güvenliğinin yanında şeker ve pancar üretiminde istikrarı sağlamak, ülke içi talebi karşılamak, üreticilere gelir temin etmek ve nişasta bazlı şeker üretimini kontrol altında tutmak amacıyla 2002/2003 üretim döneminden itibaren şeker pancarı üretim miktarı (pancar kotası) tespit edilmekte ve belirlenen pancar kotaları münavebe sistemi doğrultusunda üreticilerimize dağıtılmaktadır.

Üreticilerimize ait kota miktarının belirlenmesinde ilk olarak bir önceki münavebe döneminde (üç yıl öncesinde) üreticinin teslim ettiği firesi düşürülmüş net pancar miktarı dikkate alınmaktadır.

Taahhüt alımları sonrası kota artması halinde, artan kotalar talep eden üreticilere belirlenen esaslar doğrultusunda tahsis edilmektedir.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Gürsel Erol (CHP, Elazığ). “Elazığ ilindeki şeker pancarı üretimine ve çiftçilerin desteklenmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/10249, 4 Mart 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10249-elazig-ilindeki-seker-pancari-uretimine-ve-ciftcilerin-desteklenmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0c3d4db1-7324-4839-bff6-018e0d99c858

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
