# Et fiyatlarında yaşanan artışa ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/10695
- **Veren:** Okan Konuralp (CHP, Ankara)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 18 Mart 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 107 gün sonra, 3 Temmuz 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4f7501bf-ad0a-4616-b700-018e55caecb3
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10695-et-fiyatlarinda-yasanan-artisa-iliskin

> Okan Konuralp (CHP), 18 Mart 2024 tarihinde 7/10695 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 107 gün sonra, 3 Temmuz 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasanın 98. Maddesi ve TBMM İçtüzüğünün 96. Maddeleri gereğince saygıyla arz ederim.

Son zamanlarda Türkiye'de et fiyatlarında yaşanan artış, tüketiciler arasında büyük bir endişe kaynağı haline gelmiştir. Özellikle ekonomik krizle tüketicilerin gelirlerindeki azalma ve ekonomik belirsizlikler, et fiyatlarındaki her artışın daha da ağır hissedilmesine neden olmaktadır. Bu durum, özellikle düşük gelirli aileleri ve dar gelirli kesimleri olumsuz etkilemekte, beslenme standartlarını düşürmektedir. Bu nedenle, hükümetin et fiyatlarındaki artışı kontrol altına alacak politikaları hayata geçirmesi ve tüketicilerin daha sağlıklı ve ekonomik olarak erişilebilir gıdalara ulaşmasını sağlayacak önlemleri alması gerekmektedir.

Türkiye'de son dönemde yaşanan et fiyatlarındaki 96100'lük artış, ekonomik açıdan kabul edilemez bir seviyeye ulaşmış durumdadır. Bu kadar büyük bir fiyat artışı, tüketicilerin mutfak bütçelerini ciddi şekilde zorlamakta ve beslenme standartlarını olumsuz etkilemektedir. Özellikle dar gelirli aileler ve düşük gelirli kesimler, bu tür bir fiyat artışıyla başa çıkmakta büyük zorluklar yaşamaktadır. Ayrıca, böyle yüksek bir fiyat artışı, enflasyonla mücadele çabalarını da zayıflatabilir ve genel ekonomik istikrarı olumsuz etkileyebilir. Dolayısıyla, et fiyatlarındaki bu tür aşırı artışların önlenmesi ve tüketicilerin daha sürdürülebilir fiyatlarla temel besinlere erişimini sağlayacak adımların atılması hayati önem taşımaktadır.

Bu bağlamda,

1. Et fiyatlarındaki artışının önlenmesi veya kontrol altına alınması için hükümetin almayı planladığı tedbirler var mı?

2. Et fiyatlarını düşürmek için tarım politikalarında veya pazar düzenlemelerinde değişiklikler yapmayı düşünüyor musunuz?

3. Et fiyatlarında yaşanan dalgalanmaları izlemek ve piyasayı dengelemek için Tarım Bakanlığının önümüzdeki dönemde almayı planladığı adımlar nelerdir?

4. Et fiyatlarının astronomik biçimde artışının nedenleri nelerdir? Nedenlerini belirlemek için bir çalışmanız var mıdır?

5. Et fiyatlarının yanı sıra et ithalatı ve yerel üretim arasındaki dengeyi koruma konusundaki stratejileriniz nelerdir?

## Bakanlığın cevabı

Hayvancılıkta sürdürülebilirliğin sağlanması, geliştirilmesi, verimliliğin artırılması, üreticinin korunması, hayvansal ürün piyasalarında istikrarın sağlanarak tüketicinin yeterli ve sağlıklı gıdaya erişimi Bakanlığımızın öncelikleri arasında yer almaktadır.

Bakanlığımızca "2024-2028 Hayvancılık Yol Haritası" açıklanmıştır. Buna göre sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması, buzağı desteklerinin artarak devam etmesi, küçük aile işletmelerinin desteklenerek optimum işletme ölçeği büyüklüğüne ulaştırılması, işletmelerin kayıt altına alınması, kayıt sistemlerinin güvenilirliğinin ve etkinliğinin artırılması, meraların ıslah çalışmalarının hızlandırılması ve daha etkin şekilde kullanılmasının sağlanması, hastalıktan ari işletmelerin teşvik edilerek sayılarının artırılması, yeni destekleme modeliyle kırsalda kadınlara ve gençlere ilave destek verilmesi, tüketicilerin sağlıklı et tüketimi konusunda bilgilendirilmesi ve bütün bunlarla sürdürülebilir hayvancılık için; tarımsal üretim, tarımsal sanayi, çevre ve insan sağlığı açısından bütünsel bir yaklaşım oluşturulacaktır.

Bakanlığımız hayvancılık ıslah politikaları gereği yüksek vasıflı damızlık hayvan temini ile verim artışı hedeflenmektedir. Bu amaçla verim esaslı destekleme modeli benimsenmekte ve bu hedefler doğrultusunda buzağı desteklemesi yanı sıra suni tohumlama, soy kütüğü faaliyetleri, dol kontrolü ve genomik damızlık değer tespiti gibi destekleme kalemleri uygulanmaktadır. "Suni Tohumlama, Tabi Tohumlama, Ovum ve Embriyo Transferi Faaliyetleri Hakkında Talimat" kapsamında, sütçü ırkların dört yaşından büyük olanlarına etçi ırk dahil farklı ırkların sperması ile suni tohumlama uygulaması yapılması söz konusu olup bu sayede ülke çapında kırmızı et ihtiyacının giderilmesi hedeflenmektedir.

Ayrıca kırmızı et üretiminin artırılması kapsamında sığırlarda suni tohumlama yoluyla birim hayvan başına karkas veriminin artırılması için yürütülen "Etçi ve Kombine Irkların Yaygınlaştırılması Projesi" ile 42 ilde suni tohumlama hizmetlerine erişim konusunda dezavantajlı durumdaki yetiştiricilerimizin anaç hayvanlarına ücretsiz suni tohumlama imkânı sağlanmıştır. Proje 2023 yıl sonu itibarı ile tamamlanmış olup 2024 yılından itibaren "Hayvancılığın oGeliştirmesi Projesi"nin alt faaliyeti olan "Suni Tohumlamanın Geliştirilmesi"ne yönelik uygulamalar kapsamında hazırlanan ve uygun bulunan projeler için ilere ödenek tahsis edilerek yetiştiricilerimize ücretsiz suni tohumlama hizmeti sunulmaktadır. Etçi ırk popülasyonunun artırılması ve bahse konu tüm bu çalışmalar doğrultusunda damızlık vasfındaki süt hayvanlarının kesiminin önlenmesi hedeflenmektedir.

Kırmızı et piyasası, Bakanlığımızca güncel olarak takip edilmekte yetiştiricilerin veya tüketicilerin aleyhine oluşabilecek durumlarda, et piyasasının düzenlenmesi ve üretimin sürdürülebilirliğinin sağlanması için gerekli müdahaleler anında yapılmaktadır. Bu çerçevede; yetiştiricilere, besilik erkek sığır ve sözleşmeli besicilik konularında destekleme ödemesi yapılmaktadır. Sözleşmeli üretimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması amacıyla, "Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiş, Bakanlığımızca hazırlanan Karkas Et ve Kasaplık Canlı Hayvan Alım Satım Sözleşmelerine ilişkin tip sözleşmeler yayımlanmıştır.

Piyasada oluşan spekülatif fiyatlara karşı fiyat hareketlerini dengelemek amacıyla Et ve Süt Kurumu'na (ESK) piyasa düzenleme ve dengeleme görevi verilmiştir. Canlı hayvan ve et ithalatı ile kırmızı ette arz güvenliğinin sağlanması ve fiyat istikrarının oluşması amaçlanmıştır. Bu kapsamda kesimlik sığır ve sığır eti ithalatı yapılarak piyasa müdahalesine başlanmıştır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Okan Konuralp (CHP, Ankara). “Et fiyatlarında yaşanan artışa ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/10695, 18 Mart 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10695-et-fiyatlarinda-yasanan-artisa-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4f7501bf-ad0a-4616-b700-018e55caecb3

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
