# Merkez Bankası rezervlerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/10849
- **Veren:** Erhan Usta (İYİ Parti, Samsun)
- **Muhatap:** Hazine ve Maliye Bakanlığı (Mehmet Şimşek)
- **Veriliş tarihi:** 26 Mart 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 206 gün sonra, 18 Ekim 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c81385a4-1272-46e8-986d-018e7eaee2b7
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10849-merkez-bankasi-rezervlerine-iliskin

> Erhan Usta (İYİ Parti), 26 Mart 2024 tarihinde 7/10849 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 206 gün sonra, 18 Ekim 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın T.C. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. ii, Samsun Milletvekili IYI Parti Grup Başkanvekili

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ülkemizin iktisadi perspektifinin belirlenmesinde ve en önemli politika araçlarından birisi olan para politikasının uygulanmasında en önemli kamu kuruluşlarından birisidir.

Son 5 yılda 5 başkanın görev yaptığı TCMB'nin itibarı zedelenmiş, bağımsızlığı sorgulanır hale gelmiştir. Yine bu dönemde ciddi varlık kaybı sözkonusudur. Ancak; son dönemde piyasa baskısıyla mecburen de olsa liyakatli bir yönetim mevcudiyetinde hem itibar hem de varlıklarda iyileşme görülmektedir.

Uluslararası piyasalar ve kredi derecelendirme kuruluşları nezdinde bir ülkenin merkez bankasının itibarı büyük önem arz etmekte ve borçlanma maliyetlerini doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle, TCMB'nin itibarındaki düzelme hem iç hem de dış piyasalar açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendirilmektedir.

TCMB düzenli olarak rezerv durumu ile ilgili rapor yayınlamaktadır ve bu raporların kalitesinde iyileşme gözlemlenmektedir. Ancak hala kamuoyu tarafından netlik kazanmayan hususlar bulunmaktadır.

Bu bilgiler çerçevesinde;

I- TCMB'nin, SWAP'lar hariç, net rezervi hem USD (ABD Doları) hem de EURO (Avrupa Birliği Para Birimi) bazında ne kadardır?

2- TCMB'nin toplam altın ve gümüş rezervi ne kadardır?

3- Toplam rezervlerin ne kadarı BoE"de (İngiltere Merkez Bankası) veya başka ülkeler merkez bankaları kasalarında tutulmaktadır?

4- Merkez Bankası'nın döviz piyasasına müdahale yetkisi olmakla birlikte bunun belli usuller çerçevesinde yapılması gerekmektedir. Son 5 yılda hangi muhataplarla hangi fiyatlarla döviz satışı gerçekleştirilmiştir?

Adres: Ana Bina İYİ Parti Grup Başkanlığı TBMM/ ANKARA

## Bakanlığın cevabı

İlgi yazınız ekinde alınan Samsun Milletvekili Sayın Erhan USTA"ya ait 7/10849 esas sayılı yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.

Bilgilerini ve gereğini arz ederim.

Mehmet ŞİMŞEK Bakan

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4

Samsun Milletvekili Sayın Erhan USTA"ya Ait 7/10849 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni

Sayın Erhan USTA, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.

Merkez Bankası, rezerv yönetimi sırasında karşılaşılabilecek risklerin belirlenmesi, değerlendirilmesi ve kabul edilebilir sınırlar içinde tutulabilmesi için etkin bir risk yönetim stratejisi uygulayarak uluslararası rezervleri bir bütün olarak değerlendirmektedir. Bu çerçevede maruz kalınan kur riskinin en aza indirilmesi hedeflenmekte olup döviz rezervlerinin para birimi bazında dağılımı, politika hedefleri ve rezerv bulundurma gerekçeleri de dikkate alınarak "Varlık/Yükümlülük Uyumu" yaklaşımı kullanılarak belirlenmektedir.

TCMB dalgalı döviz kuru rejiminin ilkelerine bağlı kalmakta, kurlar serbest piyasa koşullarında arz ve talep dengesine göre oluşmaktadır. Bu anlamda, TCMB kurların düzeyini ya da yönünü belirleme amaçlı döviz alım ya da satım işlemi kesinlikle yapmamaktadır.

"Diğer taraftan, önergede bahsi geçen hususlar hakkında detaylı bilgiler "hitps://evds2.tcmb.gov.tr/index.php?/evds/DataGroupLink/9/bie ulusdovlkd/ir" internet adresinde yayımlanmakta ve kamuoyuyla paylaşılmaktadır.

Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4

Mehmet ŞİMŞEK
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Erhan Usta (İYİ Parti, Samsun). “Merkez Bankası rezervlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/10849, 26 Mart 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-10849-merkez-bankasi-rezervlerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c81385a4-1272-46e8-986d-018e7eaee2b7

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.