# 2018'den bu yana yapı kayıt belgesine yapılan müracaatlara ve alınan belgelere ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/1170
- **Veren:** Ersin Beyaz (İYİ Parti, İstanbul)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mehmet Özhaseki)
- **Veriliş tarihi:** 3 Temmuz 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 17 Ağustos 2023)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5b914e9a-24f1-46d8-8273-01891fd63406
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1170-2018-den-bu-yana-yapi-kayit-belgesine-yapilan-muracaatlara-ve-alinan-belgelere-iliskin

> Ersin Beyaz (İYİ Parti), 3 Temmuz 2023 tarihinde 7/1170 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 45 gün sonra, 17 Ağustos 2023).

## Önerge metni

Aşağıda belirttiğim sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sn.

Mehmet Özhaseki tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 23/06/2023

6 Haziran 2018 tarih ve 30443 sayıyla yayımlanan Resmi Gazetede Yapı Kayıt Belgesi verilmesine ilişkin usul ve esaslar başlığında amaç belirlenmiş ve 3/5/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun geçici 16'ncı maddesi uyarınca Yapı Kayıt Belgesi verilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlediği belirtilmiştir. Yapı Kayıt Belgesi müracaatına, Yapı Kayıt Belgesi bedelinin hesaplanması ve ödenmesine, Yapı Kayıt Belgesi verilen Hazineye ait taşınmazların satışına yine Yapı Kayıt Belgesi düzenlenmesinde sakınca olan yapılar ile bu belgenin düzenlenmesi safhasında yalan beyanda bulunanlar hakkında yapılacak işlemlere ilişkin hususları kapsadığı belirtilmiştir. Bu bağlamda;

1. Kararın çıkış tarihi olan 6 Haziran 2018'den iş bu soru önergesinin cevaplandığı tarihe kadar toplam kaç vatandaşımız yapı kayıt belgesine müracaat etmiştir?

2. 5 yıllık süreçte kaç binaya yapı kayıt belgesi verilmiştir?

3. 6 Mart 2023'te ülkemizi ve milletimizi derinden yaralayan 11 ilimizin etkilendiği deprem bölgesinde bulunan yapı kayıt belgesi almış binalardan kaçı yıkılmıştır? Yine aynı bölgedeki yapı kayıt belgesi almış binaların kaçı ağır hasar görmüştür? e-posta; ersin.beyaz(Otbmm.gow.t

Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 5. Kat F Blok E-507 Çankaya/Ankara

## Bakanlığın cevabı

SORULAR:

06 Haziran 2018 tarihli ve 30443 sayıyla yayımlanan Resmi Gazetede Yapı Kayıt Belgesi verilmesine ilişkin usul ve esaslar başlığında amaç belirlenmiş ve 03/05/1985 tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun geçici 16'ncı maddesi uyarınca Yapı Kayıt Belgesi verilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlediği belirtilmiştir. Yapı Kayıt Belgesi müracaatına, Yapı Kayıt Belgesi bedelinin hesaplanması ve ödenmesine, Yapı Kayıt Belgesi verilen Hazineye ait taşınmazların satışına yine Yapı Kayıt Belgesi düzenlenmesinde sakınca olan yapılar ile bu belgenin düzenlenmesi safhasında yalan beyanda bulunanlar hakkında yapılacak işlemlere ilişkin hususları kapsadığı belirtilmiştir. Bu bağlamda;

1. Kararın çıkış tarihi olan 6 Haziran 2018'den iş bu soru önergesinin cevaplandığı tarihe kadar toplam kaç vatandaşımız yapı kayıt belgesine müracaat etmiştir?

2) 5 yıllık süreçte kaç binaya yapı kayıt belgesi verilmiştir?

3) 6 Mart 2023'te ülkemizi ve milletimizi derinden yaralayan 11 ilimizin etkilendiği deprem bölgesinde bulunan yapı kayıt belgesi almış binalardan kaçı yıkılmıştır? Yine aynı bölgedeki yapı kayıt belgesi almış binaların kaçı ağır hasar görmüştür?

CEVAP:

3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16 ncı maddesinin (9) uncu ve (11) inci fıkralarında sayılan yapılar ve alanlar dışında kalan diğer bütün alanlardaki 31/12/2017 tarihinden önce ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı olarak yapılmış yapılar/aykırılıklar için yapı sahiplerince Yapı Kayıt Belgesi alınarak Geçici 16 ncı madde ile verilen haklardan faydalanılması mümkündür. Bu kapsamda, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16 ncı maddesi kapsamında, Yapı Kayıt Belgesi almak üzere başvuru yapma süresi15/06/2019 tarihinde sona ermiş, akabinde 15/06/2019 tarihine kadar başvuruda bulunmuş olanların yapı kayıt bedeli ödeme süresi; yapı kayıt bedelinin en az " 25'inin 31/07/2019 tarihine kadar peşin olarak, kalan kısmının ise faiziyle birlikte kalan aylarda taksitli olarak ödenmesi şartıyla 31/12/2019 tarihine kadar uzatıldığı kamuoyuna duyurulmuş ve bu süre de sona ermiştir.

Sözü edilen hususlara ilişkin olarak, Yapı Kayıt Belgesi sorgu sisteminde yapılan incelemede; 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16 ncı maddesi kapsamında, 06 Şubat 2023 tarihinde gerçekleşen depremlerden etkilenen Adana İlinde 137.076 adet, Adıyaman İlinde 27.193 adet, Diyarbakır İlinde 43.559 adet, Elazığ İlinde 25.390 adet, Gaziantep İlinde 123.500 adet, Hatay İlinde 131.661 adet, Kahramanmaraş İlinde 96.792 adet, Kilis İlinde 10.184 adet, Malatya İlinde 59.952 adet, Osmaniye İlinde 49.636 adet, Şanlıurfa İlinde 96.701 adet bağımsız bölüm için ve Türkiye geneli için toplam 7.056.519 adet bağımsız bölüm için Yapı Kayıt Belgesi alındığı tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, Yapı Kayıt Belgeleri ilk etapta beyan esasına dayalı olarak alındığından yapıların ada, parsel, adres, yapı/arsa alanı, kullanım amacı, kat sayısı vb. bilgilerinde hata yapılması söz konusu olabilmektedir. Bu sebeple; Yapı Kayıt Belgeleri Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esasların 10 uncu maddesinin (1) inci fıkrasında yer alan "Yapı Kayıt Belgesi verilmesine ilişkin iş ve işlemler Bakanlık tarafından denetlenebilir." hükmü çerçevesinde denetlenmekte, bu suretle hatalı beyan içeren belgelerin düzeltilmesi sağlanmakta ve Yapı Kayıt Belgesi düzenlenemeyecek yapılar için alınmış olan belgeler ise iptal edilmektedir.

Ancak, Bakanlığımızca yürütülen denetleme süreci tamamlanmadığı için denetimden geçmemiş belgelerdeki ada, parsel ve adres beyanın doğru olduğu varsayımı ile bahse konu yapıların yerinde incelemesi yapılmadan, deprem nedeniyle hasar gören yapılardan hangilerine "Yapı Kayıt Belgesi" alındığı hususunda bilgi verilebilmesi mümkün değildir.

---

**Kaynak gösterme:** Ersin Beyaz (İYİ Parti, İstanbul). “2018'den bu yana yapı kayıt belgesine yapılan müracaatlara ve alınan belgelere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/1170, 3 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1170-2018-den-bu-yana-yapi-kayit-belgesine-yapilan-muracaatlara-ve-alinan-belgelere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5b914e9a-24f1-46d8-8273-01891fd63406

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
