# Diyarbakır'ın Dicle ilçesinde yaşanan bir kadına şiddet vakasına ve konuyla ilgili dava sürecine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/1259
- **Veren:** Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (Mahinur Özdemir Göktaş)
- **Veriliş tarihi:** 20 Haziran 2023
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 400 gün sonra, 24 Temmuz 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/974341b5-79e6-4dbf-be64-0188dddcba48
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1259-diyarbakir-in-dicle-ilcesinde-yasanan-bir-kadina-siddet-vakasina-ve-konuyla-ilgili-dava-su

> Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti), 20 Haziran 2023 tarihinde 7/1259 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 400 gün sonra, 24 Temmuz 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. caslakkuroro

Diyarbakır'ın Dicle ilçesinde M.S. isimli kadın, evli olduğu H.S.'nin kendisine uyguladığı sistematik şiddete karşı 2021 yılında jandarmaya şikâyette bulunmuş ve gözaltına alınan H.S. ifadesinin ardından serbest bırakılmıştır. Daha sonra Dicle Cumhuriyet Savcılığı H.S. hakkında, "eşe karşı kasten yaralama" suçundan iddianame hazırlamıştır. Dicle Asliye Ceza Mahkemesi şiddet gören M.S.'nin ifadesine, Dicle Devlet Hastanesi'nden aldığı genel adli muayene raporuna, failin adli sicil kaydı ve toplanan delillere rağmen failin M.S.'ye uyguladığı şiddetin "basit tıbbi müdahale ile giderildiğini" savunmuştur. Mahkeme heyeti, H.S.'nin sabıka durumunu lehine takdiri indirim sebebi olarak kabul etmiş ve sanığın duruşmadaki tavırlarından "bir daha suç işlemeyeceği" kanısına vararak hakkında verilen hükmün açıklanmasının geriye bırakılmasına karar vermiştir. Mahkeme heyeti, gerekçeli kararında da "failin mahkemedeki davranışları"nı öne sürerek, para cezasını 180 günden 122 güne indirip failin günde 20 TL olmak üzere, toplamda 2 bin 240 TL ödemesine hükmetmiştir. Mahkemenin bir daha suç işlemeyeceği kanaatine vardığı H.S. 2022 yılında da M.S.'ye şiddet uygulamayı sürdürmüştür ve tekrar şikâyet edilen H.S.*ye mahkeme heyetince tekrar para cezası verilmiştir.

Bu bağlamda;

1. M.S için yerel aile mahkemeleri ne tür önleyici ve/veya koruyucu tedbir kararları vermişlerdir? Bu tedbir kararları ihlal edilmiş midir? Edildiler ise sonuçlarında uygulanan yaptırımlar nelerdir?

2. 2021 yılında görülen duruşmada tanıkların ifadelerinin olmasına, alınan hastane raporuna rağmen H.S. neden tahliye edilmiştir?

3. Mahkemenin bir daha suç işlemeyeceği kanaatine vardığı H.S. 2022 yılında da M.S.'ye şiddet uygulamayı sürdürmüştür. Bunun üzerine tekrar şikâyet edilen ve yasaları ihlal ettiği tespit edilen şiddet faili neden tekrar para cezası ile cezalandırılmıştır?

H.$ hakkında yapılmış iki şikâyetin olmasına, yargılanmış olmasına, bahsi geçen suçu işlemiş olduğuna dair mahkumiyet kararı verilmesine rağmen hangi hukuki gerekçe ile hakkında indirim, en alt sınır, iyi hal gibi kararlar verilmektedir?

M.S.'nin ve çocuklarının can güvenliğini sağlamak için Diyarbakır Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi ne tür adımlar atmaktadır? Bakanlığınızın hangi birimi bu adımları takip etmektedir?

Her şikâyette sadece ifadesi alınarak serbest bırakılan H.S'nin M.S'ye oluşturduğu hayati riskin tespiti yapılmış mıdır? Bu risk tespitini hangi biriminiz yapmıştır? Tespit edilen riske göre aldığınız önlemler nelerdir?

Sanığın, M.S., çocukları ve ailesinin can güvenliğine dair tehdit oluşturmasına rağmen neden saldırı öncesi/sonrası kadını, çocuklarını ve ailesini koruyucu veya önleyici herhangi bir tedbir kararı alınmamıştır?

H.S'nin iki kere serbest bırakılarak para cezası alması bundan sonra olabileceklere zemin hazırlanmıştır.. Devlete ait sorumluluk ile ilgili bir soruşturma açılacak/yaptırım uygulanacak mıdır?

H.S.nin serbest bırakılmasında olduğu gibi kadına yönelik erkek şiddeti ile mücadelede cezasızlık algısının yıkılması için Bakanlığınızın çalışmaları var mıdır? Son eylem planında ortaya konan hedeflere dair bir performans izlemesi yapılmış mıdır? Yapıldı ise bulgular nelerdir?

Kadına yönelik erkek şiddeti faillerinin adeta ödüllendirildiği algısına yol açan böylesi tutumların önlenmesine yönelik Bakanlığınızca çalışmalarınız var mıdır?

Türkiye'de kadına yönelik fiziksel, duygusal, ekonomik ve cinsel şiddet istatistikleri nasıl derlenmektedir? Son | yıl içerisinde bu şiddet türlerine maruz kalan kadın sayısı kaçtır?

Bakanlığınız kadına yönelik şiddeti tüm boyutlarıyla incelemek ve şiddet istatistiklerini tespit etmek için bir kamuoyu araştırması yapacak mıdır?

## Bakanlığın cevabı

İlgi yazı ekinde alınan Diyarbakır Milletvekili Sayın Ceylan AKÇA CUPOLO tarafindan Bakanlığımıza yöneltilen 7/1259 Esas Numaralı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: 7/1259 Cevap Metni (3 Sayfa) nil

Telefon No:(312) 705 58 09

Diyarbakır Milletvekili Sayın Ceylan AKÇA CUPOLOPya Ait 7/1259 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni

Kadına yönelik şiddetle mücadele çalışmalarımız; çok yönlü, bütüncül bir yaklaşımla sıfır tolerans ilkesiyle sürdürülmektedir. Toplumun tüm kesimlerinin önleme, koruma, cezalandırma ve politika boyutuyla sürecin içinde ortak ve kararlı bir şekilde yer alması önemlidir.

Bakanlık olarak kadına yönelik şiddetle mücadele alanında mevzuat çalışmaları, eğitim ve farkındalık artırma çalışmaları, kurumlar arası iş birliği ve koordinasyonu artırma, şiddet mağduru kadınların korunması ve desteklenmesine yönelik kurumsal mekanizmaların güçlendirilmesi, verilerin toplanması ve istatistiklerin geliştirilmesi başlıkları altında çok boyutlu ve tüm tarafların katkısı ile kararlılıkla çalışmalar sürdürülmektedir.

6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun yürürlüğe girmesi, yasal altyapının güçlendirildiğinin ve kadına yönelik şiddetle mücadelenin bir üst seviyeye taşındığının en önemli göstergesidir.

Kadına yönelik her türlü şiddetle mücadelede kararlılıkla yürütülmekte olup Bakanlığımız koordinasyonunda yürütülen çalışmalar ise şu şekildedir. e Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele konulu 2023/16 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi 25.11.2023 tarihinde yayınlanarak kadına yönelik şiddetle mücadelede kamu sektörünün görev ve sorumluluklarının altını çizmiştir. e Kadına yönelik şiddetle mücadele konusunda kurumsal sorumlulukların altını çizen Bakanlığımız Genelgesi 16.06.2021 tarihinde imzalanmış olup 81 il müdürlüğüne gönderilmiştir. e Ülkemizde 2007 yılından beri yürürlükte olan ve kadına yönelik şiddetle mücadele yol haritasını çizen Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele IV. Ulusal Eylem Planı yürürlüğe girmiştir.

"IV. Ulusal Eylem 'Planımızın 81 il düzeyinde daha etkin biçimde uygulanmasını teminen Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele İl Eylem Planları 81 ilde yürürlüğe girmiş olup uygulaması ve izlemesi yapılmaktadır. e Şiddetle mücadele kapsamında sunulan hizmetlerin etkin bir şekilde yürütülmesiyle uygulamadaki sorunların giderilmesini sağlamak amacıyla Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Değerlendirme, İzleme ve Koordinasyon İl Komisyonları ŞÖNİM Yönetmeliği kapsamında düzenli olarak toplanmaktadır.

Kurumsal hizmetlerimiz 82 Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi (ŞÖNİM), 416 Sosyal Hizmet Merkezi Şiddetle Mücadele İrtibat Noktası ve kadın konukevleri ile yürütülmektedir.

"e Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM), 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında hizmet vermektedir. Bu merkezlerde 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında, şiddet mağduruna yönelik tedbirlerin takibi ve izlenmesi ile psikososyal destek, hukuki destek, eğitim ve mesleki destek, sağlık desteği, ekonomik destek ve rehberlik danışmanlık ve yönlendirme hizmetleri sunulmaktadır. "81 ilde hizmet veren ŞÖNİM"lerden ise 2024 yılında Mayıs sonu itibarıyla 108.836 kadın, 11.243 erkek ve 4.338 çocuk olmak üzere toplam 124.417 kişi hizmet almıştır. Diyarbakır ŞÖNİM tarafından ise 2024 yılında Mayıs sonu itibariyle 1.347 kadın, 80 erkek, 198 çocuk olmak üzere toplam 1.625 kişi hizmet almıştır.

Diğer taraftan; şiddet mağdurlarının etkin korunması bağlamında; Elektronik Kelepçe Uygulaması ile şiddet mağduru ve şiddet uygulayanı birlikte izleyerek yüksek riskli vakalarda etkili koruma ve müdahale sağlanmaktadır. Elektronik Kelepçe uygulaması, İçişleri Bakanlığı iş birliğinde 25.01.2021 itibariyle ülke genelinde yaygınlaştırılması sağlanmıştır. Elektronik kelepçe uygulamasının hukuki altyapısının oluşturan Yönetmelik 04.09.2021 tarihinde "6284 Sayılı Kanun Kapsamında Teknik Yöntemlerle Takip Sistemlerinin Kullanılmasına Dair Yönetmelik" Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. e Ayrıca Bakanlığımız ile İçişleri Bakanlığı iş birliğinde şiddet mağduru veya şiddet görme riski altında olan kadınlar için etkin ve hızlı müdahalenin sağlanması amacıyla Kadın Destek Sistemi (KADES) Mobil uygulaması hayata geçirilmiştir.

Bakanlığımız bünyesinde bulunan "Alo 183 Sosyal Destek Hattı" şiddete uğrayan ya da uğrama riski taşıyan, destek ve yardıma ihtiyacı olan kadın ve çocuklar için psikolojik, hukuki ve ekonomik danışma hattı olarak hizmet vermektedir.

• Bakanlık olarak kadına yönelik şiddetle mücadele alanında yasal düzenlemeler, farkındalık yaratma ve eğitim çalışmaları, koruyucu hizmet sunumu ve şiddet mağdurlarının güçlendirilmesi, kurumlar arası iş birliği ve koordinasyonu artırma, şiddet mağduru kadınların korunması ve desteklenmesine yönelik kurumsal mekanizmaların güçlendirilmesi başlıkları altında çok boyutlu ve tüm tarafların katkısı ile kararlılıkla çalışmalar sürdürülmektedir.

Kadına yönelik şiddetle mücadele, Bakanlığımızın en önemli çalışma alanlarından birini oluşturmaktadır. Bakanlığımız gerek imzalamış ve onaylamış olduğu uluslararası antlaşmalar gerek bu alandaki ulusal mevzuatımız çerçevesinde kadına yönelik şiddeti sonlandırmak amacıyla tüm tarafların katkı ve katılımlarını alarak çalışmalarını yürütmektedir.

Ayrıca 6284 Sayılı Kanunun 20/2 maddesinde yer verilen; "Bakanlık, gerekli görmesi halinde kadın, çocuk ve aile bireylerine yönelik olarak uygulanan şiddet veya şiddet tehlikesi dolayısıyla açılan idari, cezai, hukuki her tür davaya ve çekişmesiz yargıya katılabilir." hükmüne istinaden Bakanlığımızca kamu davalarına müdahil olunmaktadır.

Kadına yönelik şiddetle mücadele kapsamında 2007 yılından itibaren başlatılan eğitimlerle bugüne kadar; 1.536.039 er ve erbaş, 261.406 kamu görevlisi, 117.072 din görevlisi, 663.886 sağlık görevlisi, 631.954 öğretmen, 869.996 kolluk görevlisi, 1.837 mülki amir, 260.697 vatandaş olmak üzere toplam 4.342.887 kişiye eğitim ve seminerler verilmiştir.

Kadına yönelik aile içi şiddeti izlemek ve aile içi şiddetle mücadele etmek için göstergeler belirlenebilmesi amacıyla, ilk kez 2008 yılında, ülke genelinde "Kadına yönelik şiddetin kaynağı ve türleri nelerdir?" sorusuna yanıt verecek olan büyük ölçekli "Türkiye?de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması" yürütülmüştür. 2008 yılında gerçekleştirilen araştırmanın takip araştırması niteliğinde olan ikinci araştırma ise 2014 yılında gerçekleştirilmiştir.

Resmi İstatistik Programı kapsamında söz konusu araştırmanın üçüncüsünün ise 2024- 2025 yıllarında gerçekleştirilmesine yönelik çalışmalar sürdürülmektedir.

Bakanlığımıza ait detaylı arşiv inceleme ve araştırması sonucunda soru önergesinde bahsi geçen mağdur ile ilgili kayıtlarımızda herhangi bir bilginin yer almadığı görülmüştür.

Öte yandan, şiddet vakaları ile yargılama süreçlerine ilişkin veriler ve bilgiler esas olarak Adalet Bakanlığı UYAP sistemi, İçişleri Bakanlığı POL-NET ve Jandarma Genel Komutanlığı'nın veri sistemi üzerinde toplanmaktadır.

Soru önergesinde yer alan diğer konular, Bakanlığımız görev ve faaliyet alanında olmadığından değerlendirilememiştir.

Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti, Diyarbakır). “Diyarbakır'ın Dicle ilçesinde yaşanan bir kadına şiddet vakasına ve konuyla ilgili dava sürecine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/1259, 20 Haziran 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1259-diyarbakir-in-dicle-ilcesinde-yasanan-bir-kadina-siddet-vakasina-ve-konuyla-ilgili-dava-su (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/974341b5-79e6-4dbf-be64-0188dddcba48

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
