# İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu bünyesinde kurulan Çocuk Hakları Alt Komisyonuna ve Kamu Denetçiliği Kurumuna çocuk hakları konusunda yapılan başvurulara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13071
- **Veren:** Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti, Diyarbakır)
- **Muhatap:** Başkan Numan KURTULMUŞ
- **Veriliş tarihi:** 5 Haziran 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 27 gün sonra, 2 Temmuz 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/efbdcca3-f692-4d48-823d-01900671759b
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13071-insan-haklarini-inceleme-komisyonu-bunyesinde-kurulan-cocuk-haklari-alt-komisyonuna-ve-kam

> Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti), 5 Haziran 2024 tarihinde 7/13071 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Başkan Numan KURTULMUŞ. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 27 gün sonra, 2 Temmuz 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, TBMM Başkanı Numan KURTULMUŞ tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

TÜİK'in 2023 Doğum İstatistiklerine göre 2023 yılında doğurganlık hızının en yüksek olduğu iller Şanlıurfa (3,27), Şırnak (2,72) Mardin (2.40) ve Gaziantep (2,10) olmuştur. Doğum istatistiklerinin açıklanmasını müteakiben; Daktilo1984 ve Sivil Düşün'ün desteklediği Devletin Aile Planlaması Politikalarını İzleme Projesi kapsamında, gazeteci Meltem Suat'ın hazırladığı, doğum hızı ile 15-19 yaş grubundaki (adölesan) doğum verilerine dikkat çekilen araştırma kamuoyuyla paylaşılmıştır.

Araştırmada; "Geçen yıl 15 yaşından küçük 130 çocuk doğum yaptı, bu çocuklardan dördü ikinci defa doğum yaptı. 13-17 yaş grubunda ise 6 bin 305 çocuk doğum yaptı. Bunlardan 335'i ikinci, 31'i üçüncü kez doğum yaptı", "Şanlıurfa 2022 yılında 3,39 ve 2021 yılında 3.81 ile doğurganlık hızının en yüksek olduğu il olmuştu. Şanlıurfa'da yaptığımız saha araştırmasında kentte göçmen nüfusunun en yüksek olduğu ilçeler Akçakale, Suruç, Ceylanpınar ve yerli halkın en yoğun yaşadığı Siverek, Halfeti ve Birecik'te görev yapan aile hekimleriyle görüştük. Şanlıurfa'da adölesan doğum oranı çok yüksek. Göçmenlerin yoğunlukla ikamet ettiği Harran, Ceylanpınar ve Akçakale ilçelerinde her 100 gebeden 13'i 15 yaşında. Yerli nüfusun yaşadığı Halfeti, Viranşehir, Suruç'ta ise bu oran yüzde 6. Ayrıca ildeki adölesan doğumların yetkililer tarafından bildirimi yapılmıyor ve çocuğun ailesine herhangi bir cezai işlem uygulanmıyor" ifadeleri yer almıştır.

Bu bağlamda;

1. TBMM Çocuk Hakları Alt Komisyonuna kurulduğu 2019 yılından beri çocuk istismarı, çocuk ve ergen gebeliği haklarında yapılan başvuru sayısı kaçtır? Komisyonun bu başvurular hakkında yaptığı işlemler neler olmuştur?

2. 2020-2024 yılları arasında Kamu Denetçiliği Kurumuna çocuk hakları başlığında kaç başvuru yapılmıştır? Bu başvuruların kaçı çocuk istismarı, çocuk ve ergen gebeliği hakkındadır? Başvurulara nasıl işlemler tesis edilmiştir?

3. 22. Yasama Döneminden beri TBMM'de konusu çocuklar hakları olmak üzere kurulan Araştırma Komisyonu sayısı kaçtır? Bunlardan kaç tanesi özellikle çocuk istismarının araştırılması için kurulmuştur?

## Bakanlığın cevabı

Sayı |: Z-43452547-120.07.03- (452106 92 0.2024 Konu : Soru Önergesi

Sayın Ceylan AKÇA CUPOLO Diyarbakır Milletvekili

İlgi (O: 05.06.2024 tarihli ve 7/13071 esas numaralı yazılı soru önergeniz.

İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu bünyesinde kurulan Çocuk Hakları Alt Komisyonuna ve Kamu Denetçiliği Kurumuna çocuk hakları konusunda yapılan başvurulara ilişkin ilgi önergenizde yer alan Başkanlığımızı ilgilendiren 1 ve 3 numaralı sorularınız ekte cevaplandırılmış ve Kamu Denetçiliği Kurumunca 2 numaralı soru için gönderilen cevabi yazı ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi rica ederim.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanvekili İ- Soru Cevabı (1 Sayfa) 2- Kamu Denetçiliği Kurumunun Cevabi Yazısı ve Ekleri (8 Sayfa) TERS. EN Tel. No: (0312) 420 67 71 Faks: (0312) 420 67 85 Tel. No: (0312) 420 83 97 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI

CEVAPLAR:

Cevap 1.- Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonuna 01.01.2019 tarihinden itibaren çocuk istismarı konusunda yapılan başvuru sayısı 42'dir. Bahsi geçen başvurular fiziksel, cinsel ve duygusal istismar iddialarıyla yapılmıştır. Başvurular hakkında iddia konusuna göre, 5/12/1990 tarihli ve 3686 sayılı İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Kanununun Sinci maddesi uyarınca Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Adalet Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığından bilgi talep edilmiş, yasal düzenleme talepleri ise olası çalışmalarda değerlendirilmek üzere Komisyon kayıtlarına alınmıştır.

Cevap 3.- 22. Yasama Döneminden bu yana kurulan Meclis araştırması komisyonlarından konusu çocuklara ilişkin olanların listesi aşağıda yer almaktadır. Dönemi Yılı

Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyon Çalışmalarının Son Durumu

Çocukları Sokağa Düşüren Nedenlerle Sokak Çocuklarının Sorunlarının o Araştırılarak (OAlınması Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Raporu Görüşüldü

Töre ve Namus Cinayetleri ile Kadınlara ve Çocuklara Yönelik Şiddetin Sebeplerinin Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Çocuklarda ve Gençlerde Artan Şiddet Eğilimi ile Okullarda Meydana Gelen Olayların Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Kayıp Çocuklar Başta Olmak Üzere Çocukların Mağdur Olduğu Sorunların (o Araştırılarak (Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Bilgi Toplumu Olma Yolunda Bilişim Sektöründeki Gelişmeler ile İnternet Kullanımının Başta Çocuklar, Gençler ve Aile Yapısı Üzerinde Olmak Üzere Sosyal Etkilerinin Araştırılması Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Üstün Yetenekli Çocukların Keşfi, Eğitimleriyle İlgili Sorunların Tespiti ve Ülkemizin Gelişimine Katkı Sağlayacak Etkin İstihdamlarının (o Sağlanması oOAmacıyla Kurulan (Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Başta Cinsel İstismar Olmak Üzere Çocuklara Yönelik Her Türlü İstismar Olaylarının Araştırılarak Alınması Gereken Önlemlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Rabia Naz Vatan Başta Olmak Üzere Şüpheli Çocuk Ölümlerinin Araştırılması ve Bu Konuda Alınması Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyonun Görüşüldü

Raporu

Altı Yaşındaki Bir Kız Çocuğunun Evlilik Adı Altında Cinsel İstismara Maruz Bırakılması Olayının Araştırılarak Benzer Olayların Yaşanmaması ve Her Türlü Çocuk İstismarının Önlenmesi İçin Alınması Gereken Tedbirlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu

Komisyon Raporunu Verdi. Dönemin Sona Ermesi Oo Nedeniyle Rapor Basılamadı ve Hükümsüz Kaldı.

Tütkiye Büyük Millet Meclisi - Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı

T.C. Tarih: 24/06/2024 16:58 .. . .. .. . . e Sayı: E-120.07.03-1446195 TÜRKİYE BUYUK MİLLET MECLİSİ LTD ULUNILI KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU a 14.06.2024

Sayı : E-49168118-610-15507

Konu : Diyarbakır Mv. Ceylan AKÇA CUPOLO'nun Soru Önergesi Hk

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

İlgi (o: 07.06.2024 tarihli ve 24301011-1440591 sayılı yazınız.

İlgide kayıtlı yazınızda, Diyarbakır Milletvekili Ceylan AKÇA CUPOLO'nun, İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu bünyesinde kurulan Çocuk Hakları Alt Komisyonu ve Kamu Denetçiliği Kurumuna çocuk hakları konusunda yapılan başvurulara ilişkin Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı'na yönelttiği yazılı soru önergesinin cevaplandırılabilmesi için Kurumumuz tarafından önergenin ikinci sorusuna hazırlanacak cevabın gönderilmesi istenilmiştir.

Söz konusu önergenin ikinci sorusuna verilen Kurumumuz cevabı ektedir.

Şeref MALKOÇ Kamu Başdenetçisi

Bilgi İçin :Songül DURAK

Adres: Kavaklıdere Mah. Zeytindalı Caddesi No:4 Çankaya/ANKARA Büro Sorumlusu

Telefon No : 0312 465 22 00 Fax No:(312)4652265 İnternet Adresi : www.ombudsman.gov.tr Dahili No:

Si a TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

Gİ KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

Diyarbakır Milletvekili Ceylan Akça CUPOLO"nun Soru Önergesinde Yer Alan Sorulara İlişkin Kurumumuzun Cevapları:

Soru - 2020-2024 yılları arasında Kamu Denetçiliği Kurumuna çocuk hakları başlığı altında kaç başvuru yapılmıştır? Bu başvuruların kaçı çocuk istismarı, çocuk ve ergen gebeliği hakkındadır? Başvurulara nasıl işlemlere tesis edilmiştir?

Malum olunduğu üzere; 6328 sayılı Kanunun 7'nci maddesinin, Başdenetçinin, birisi kadın ve çocuk hakları alanında görevlendirilmek üzere, Denetçiler arasındaki iş bölümünü düzenlemesini öngören hükmü uyarınca kadın ve çocuk alanlarına kanunda özel bir önem atfedilmiştir. Kadın ve çocuk haklarından sorumlu Denetçilik biriminde, bu alandaki mevzuat doğrultusunda idarelerin uygulamaları şikâyet mekanizması kanalıyla takip edilmekte, değerlendirilmekte, eksiklikler tespit edilerek yürütülen faaliyetlerin TBMM'ye raporlanması suretiyle kadının ve çocuğun insan haklarının korunmasına ve geliştirilmesine katkı sağlanmaktadır.

Diğer kurumlardan farklı olarak, Türkiye'deki kız çocukları dahil tüm çocukların, kendilerinin doğrudan başvurabilecekleri bir yapı oluşturularak KDK Çocuk web sitesi üzerinden çocuk başvuruları alınması sağlanmıştır. Türkiye'de 18 yaş ve altı çocuklardan herhangi bir veli/vasi onayı, izni gerekmeden doğrudan başvuru alan tek Kurum Kamu Denetçiliği Kurumudur.

Şikâyet başvurularını bağımsız ve tarafsız bir şekilde inceleyen Kamu Denetçiliği Kurumu, çocuklar tarafından yapılan başvuruları da kabul etmektedir. Bu doğrultuda, idarenin uygulamaları karşısında çocukların haklarını savunabilmelerine yardımcı olabilmek amacıyla, çocuklarla yapılan görüşmeler ve anketler sonucunda Kamu Denetçiliği Kurumu Çocuk İnternet Sitesi (www.kdkcocuk.gov.tr) hazırlanarak 22 Nisan 2014 tarihinde kullanıma açılmıştır. İnternet sayfası, ulusal mevzuata göre belirlenmiş farklı yaş grupları aralıklarına göre hazırlanmış ve böylece çocukların Kuruma başvuruları kolaylaşmıştır.

Kamu Denetçiliği Kurumu, bu alandaki faaliyetlerinde öncelikle çocukların ve gençlerin çocuk hakları (o konusundaki (| farkındalıklarının ( arttırılmasını, çocuk (hakları okültürünün yerleştirilmesini, çocuklara saygı duyulmasını temel alan bir anlayışın geliştirilmesini, çocukların kendi haklarının savunucusu olan Kurumumuzu tanımalarını, Ombudsmanlık hizmetlerinden daha fazla istifade etmelerini hedeflemektedir. Bunun yanı sıra bağımsız bir denetim mekanizması olarak çocuk başvurularının incelenmesi suretiyle çocuk haklarıyla ilgili olarak ulaşılan tespitler doğrultusunda, çocuk haklarına ilişkin ulusal strateji belgesinde yer verilen amaç ve hedeflerle de uyumlu şekilde, çocuklara yönelik önleyici, koruyucu ve destekleyici tedbirlerin alınmasına ve çocuk haklarının geliştirilmesine yönelik tavsiyelerde bulunmaktadır.

Kamu Denetçiliği Kurumu, çocuk haklarının korunmasına yönelik faaliyetlerinde çocuk başvurularını titizlikle incelemekte, her çocuğun durumuna uygun ve ihtiyaçlarını gözeten bir yaklaşımı benimsemektedir. Bu çerçevede tüm başvurular; çocuk haklarına ilişkin ulusal ve uluslararası düzenlemelerin esasını teşkil eden başlıca ilkelerden biri olan çocuklarla ilgili eylemlerde ve kararlarda çocuğun yüksek yararının gözetilmesi yaklaşımı temelinde değerlendirilmektedir. . Çocuk (hakları alanında çocuklardan alınan başvuruların değerlendirilmesi Çocuk Çalışma Grubu tarafından yürütülmektedir. Bu grup Birim Koordinatörü (Uzman) koordinasyonunda Uzman, Uzman Yardımcısı ve Meslek Elemanlarından (Sosyal Çalışmacı ve Psikolog) oluşmaktadır.

Çocuk başvurularının incelenme süreci aşağıdaki kendine has ilkeleriyle özel süreçlerden oluşmaktadır.

• Başvuran çocuk ile ilk görüşme çocuk alanında çalışma deneyimi olan meslek elemanlarınca yapılarak çocuk dostu yaklaşım ilkeleri benimsenmektedir. Bu şekilde görüşmeler saydam, bilgilendirici, çocuğa saygılı bir temelde yürütülürken, çocuklar idarelerle yaşadıkları sorunlara çözüm bulma imkanına erişmekte ve bağımsız bir birey olduklarını hissederek Ombudsmana güven duymaları sağlanmaktadır.

• Meslek elemanları başvuran çocuk, ebeveynler ve idarelerle yaptıkları görüşmeler konusunda mesleki görüşme ve değerlendirme raporu hazırlayarak dosya hakkında görüş ve kanaatlerini sunmaktadır. Uzmanlar tarafından gerekirse ilave görüşmeler yapılmakta, meslek elemanlarının görüşleri dikkate alınarak, başvuru hakkında nihai bir değerlendirme yapılmakta ve karar yazım aşaması tamamlanmaktadır.

• Başvuruların ele alınmasında Çocuk Hakları Sözleşmesi 12'nci, 13'ncü ve 17'nci maddeleri başta olmak üzere çocuğun dinlenilme, ifade özgürlüğü ve bilgilenme hakları temelinde yaş ve gelişimsel özellikleri dikkate alınarak öncelikle çocukla görüşülmesi ve bu şekilde kendilerini ifade etmeleri teşvik edilmektedir.

• Çocuk başvurularıyla ilgili olarak idarelerle yapılan görüşmelerde ise, yetkililerin öncelikle çocuğu ve çocuğu başvuru yapmaya iten ihtiyacını odağa alması sağlanmakta; hak temelli yaklaşımla durumu değerlendirmeleri için yetkililere bilgilendirme ve yönlendirme yapılmaktadır. İdarelerin Kurumumuzun önerilerini dikkate aldığı, mevcut mevzuat ve işleyiş içerisinde sorunun çözümüne yönelik uygulama geliştirmekte veya gerekirse düzenlemeye yönelmektedir. Söz konusu görüşmelerde genellikle çocuğa yaklaşım açısından okulda karar alma süreçlerine çocuk ve ailenin dâhil edilmesi, çocuğun kendi görüşlerini ifade etme hakkına saygı duyulması, çocuklarla ilgili yapılacak işlemlerin gerekçesinde çocuğun üstün yararına özen gösterilmesi, özel sorunlar yaşayan çocuklara yönelik rehberlik (hizmetlerinin iyileştirilmesi ( gibi hususlar (ilgili (idarelere hatırlatılmaktadır.

• Bu bağlamda başvuran gruplar içinde hassas bir konuma sahip olan korunmaya muhtaç çocuklarla ilgili başvurularda hizmet modelinde yaşanan sorunlar öne çıkmakta olup yapılan görüşmelerde Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı gibi ilgili idarelerle koordinasyonda çocuğun yüksek yararı doğrultusunda sosyal hizmete ihtiyaç duyan çocukların yararlanacakları hizmet modelinin belirlenmesi ve işlemlerin ivedilikle yürütülmesi hususları hatırlatılmaktadır. Böylelikle hem çocuklar ile ailelerine danışmanlık ve rehberlik yapılmakta, hem de ihtiyaç sahibi korunmaya muhtaç çocuklara yönelik hizmetlerdeki aksaklıkların giderilmesi noktasında idarenin telafi edici nitelikte çözüm sunma oSüreci (o hızlandırılmaktadır. Söz konusu görüşmelerde, başvuruların değerlendirilmesinde de yapıldığı üzere, somut olayın içeriğine göre gizlilik hususu gözetilmekte; çocukların gizlilik talepleri dışında vakanın niteliğinin gizlilik gerektirdiği haller de dikkate alınmaktadır.

Kurumumuza 01.01.2020-06.06.2024 tarihleri arasında "Çocuk Hakları" alanında 2024 yılında 197 olmak üzere 2020 yılından bu yana toplam 1.236 adet şikâyet başvuru yapılmıştır.

Tablo 1: Yıllar İtibariyle Şikâyet Başvuru Sayıları 2020 2021 2022 2023 (06.06) 332 269 214 224 197

Kurumumuza "Çocuk Hakları" alanında yapılan başvurular; "Çocuklara yönelik sosyal hizmet ve yardım faaliyetleri" , "Çocuklara karşı nefret söylemleri" , "Çocuk ihmali ve istismarcılığı" , "Çocuk haklarına ilişkin diğer konular" , "Korunmaya, bakıma ve yardıma muhtaç çocuklar" ve "Çocuk haklarına ilişkin diğer konular" alt alan başlıkları altında değerlendirilmektedir.

Bu kapsamda; Kurumumuza 01.01.2020-06.06.2024 tarihleri arasında "Çocuk Hakları" alanında yapılan başvurulara ilişkin alt alan dağılımları Tablo-2'de yer almaktadır.

Tablo 2: Çocuk Hakları Alanında 2020-2024 Yıllarında Yapılan Başvuruların Alt Alan Dağılımı

Çocuk haklarına ilişkin diğer konular 966 Çocuklara yönelik sosyal hizmet ve yardım 102 faaliyetleri

Çocuk Hakları Çocuklara karşı nefret söylemleri 85 Korunmaya, bakıma ve yardıma muhtaç çocuklar. 56

Çocuk ihmali ve istismarcılığı. 21

Yine çocuk istismarı, çocuk ve ergen gebeliği vb. başvurular "Çocuk ihmali ve istismarcılığı" alt alanında değerlendirilmekte olup, 2020-2024 yılları arasında bu alt alanda 27 adet başvuru yapılmıştır.

Yapılan bu 27 adet başvurunun 26 adedi sonuçlandırılmış, 1 adedinin ise inceleme süreci devam etmektedir. Sonuçlandırılan 26 adet başvuru incelendiğinde;

I7"?sine Gönderme Kararı,

3üne Birleştirme Kararı, sine de İncelenemezlik kararı verilerek sonuçlandırılmış,

2 adet başvuru Dostane Çözüme kavuşturulmuş,

İ başvuru için Tavsiye Kararı,

1 başvuru için ise Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararı verilmiştir.

Bu başvurulara ilişkin detaylı bilgiler Tablo 3*de yer almaktadır.

Tablo 3: 2020-2024 Yılları Arasında "Çocuk İhmali ve İstismarcılığı" Alt Alanında Yapılan

Başvurular

Başvuran çocuk, okulda maruz kalınan akran zorbalığı ve şiddet olayları neticesinde okul idaresinin ve öğretmenlerin gerekli hiçbir

2020/666 10/01/2020 tedbiri almadığını iddia etmekte ve Milli Eğitim Bakanlığı Gönderme Kararı kapsamlı bir soruşturma yapılarak soruna bilimsel bir çözüm üretilmesi talebinde bulunmaktadır.

Başvuran çocuk fiziksel şiddete a, - N 2020/3995 27/02/2020 - A Milli Eğitim Bakanlığı Gönderme Kararı maruz kaldığını belirtmiştir Başvuran çocuk, abisinin zorbalığına (o Çalışma ve Sosyal m 2020/73520 20/06/2020 maruz kaldığını iddia etmektedir. Güvenlik Bakanlığı Gönderme Kararı Başvuranın aile içi yaşadığı iletişim Çalışma ve Sosyal N 2020/77482. 25/06/2020 sorunları hakkındadır. Güvenlik Bakanlığı Gönderme Kararı Belediye personelinin görevini gereği m , 2020/93293 — 12/08/2020 gibi yerine getirmediği iddiası Kütahya Belediye | Gönderme Kararı Başkanlığı hakkındadır.

Babası tarafından istismar edildiği Çalışma ve Sosyal İncelenemezlik 2020/95249 — 01/09/2020 iddiası akkındadır Güvenlik Bakanlığı Kararı 2020/96869 19/09/2020 Sosyal yardım talebi hakkındadır. | Selisma ve Sosyal | Gönderme Kararı Güvenlik Bakanlığı Bazı medya kuruluşlarında özel olarak Esra Erol'da isimli programda 2020/98633 16/10/2020 yaşanan çocuk hak ihlallerine karşı Çalışma ve Sosyal Dostane Çözüm ilgili idareler tarafından etkili Güvenlik Bakanlığı tedbirler alınması yönünde tavsiye kararı verilmesi talebi hakkındadır.

Kararı

2020/99217

2020/103977

2021/2126

2021/12022

2022/2651

2022/2675

2022/4891

2022/5063

2022/5110

27/10/2020

31/12/2020

29/01/2021

08/07/2021

18/02/2022

19/02/2022

31/03/2022

04/04/2022

04/04/2022

Başvuran çocuk, koruma kararının uzatılmasını ve kuruluşta kalmaya devam etmeyi talep etmektedir.

Kişisel veri ihlali ve çocuklara yönelik istismar iddiası hakkındadır Çocuğun yetişkin tarafından cinsel istismarı hakkındadır

Başvuran, yeğeninin, cezaevi koğuşundaki akranları tarafından cinsel, fiziksel şiddete maruz bırakıldığını iddia etmektedir.

Karaman ili Merkez Kale ilkokulunda eğitim hizmetlerinin sunumunda yaşanıldığı iddia edilen şiddet iddiaları ve çocukların her türlü istismar ve kötü muameleye karşı korunarak eğitim haklarının güvence altına alınması talebi hakkındadır.

Karaman ili Merkez Kale ilkokulunda eğitim hizmetlerinin sunumunda yaşanıldığı iddia edilen şiddet iddiaları ve çocukların her türlü istismar ve kötü muameleye karşı korunarak eğitim haklarının güvence altına alınması talebi hakkındadır.

Başvuran çocuk, okulda akranı tarafından maruz kaldığı fiziksel, psikolojik şiddete ilişkin idarenin çocuğun üstün yararının gözetilmediğini iddia etmektedir.

Ebeveynin, çocuklarının sınıfta maske takma konusunda baskıya uğradığı, idarenin anne ile sağlıksız iletişim kurduğu iddiaları ve yaşanılan mağduriyet nedeniyle gerekli inceleme ve araştırmanın yapılması talebi hakkındadır. İstanbul ili Teletaş İlkokulunda eğitim hizmetlerinin sunumunda yaşanan şiddet iddiaları ve çocukların her türlü istismar ve kötü muameleye karşı korunarak eğitim haklarının güvence altına alınması talebi hakkındadır.

Adalet Bakanlığı

Adalet Bakanlığı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı

Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü

Kale İlkokulu Müdürlüğü

Kale İlkokulu Müdürlüğü

Antalya İl Milli Eğitim Müdürlüğü

Seyhan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü

Ümraniye İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü

Dostane Çözüm Kararı

İncelenemezlik Kararı

Gönderme Kararı

Gönderme Kararı

Gönderme Kararı

Gönderme Kararı

Gönderme Kararı

Gönderme Kararı

Birleştirme Kararı (2022/5104 şikâyet dosyası ile birleştirilmiştir.)

2022/5202

2022/11317

2022/19030

2022/19299

2023/5972

2023/14287

2023/16113

2024/3675

06/04/2022

08/08/2022

20/12/2022

26/12/2022

26/04/2023

06/09/2023

07/10/2023

11/03/2024

İstanbul ili Teletaş İlkokulunda eğitim hizmetlerinin sunumunda yaşanan şiddet iddiaları ve çocukların her türlü istismar ve kötü muameleye karşı korunarak eğitim haklarının güvence altına alınması talebi hakkındadır.

Başvurucunun koruma ve bakım altına alınan kardeşinin mevcut koşulları ile ilgili birtakım iddiaları ve kardeşinin ailesi ile birlikte yaşaması talebi hakkındadır.

Çocuk İzlem Merkezleri hakkındadır.

Başvuran çocuğun sınıf arkadaşının siber zorbalık yaptığı iddiası hakkındadır

Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesinde okuyan öğrencilerin üniversiteye giriş sınavlarında alanlarına yönelik "lisans" bölüm tercihlerinde kendilerine ek puan verilerek destek sağlanması ile Mesleki ve Teknik Ortaöğretim Kurumlarının kısaltması olan M.T.O.K bölümlerine ek olarak "uzay ve havacılık mühendisliği", "uçak mühendisliği", "uçak elektriği mühendisliği" ve "uçak bakım" bölümlerinin açılması talepleri hakkındadır.

Başvuranın soruşturma raporuna itirazı hakkındadır.

Akran zorbalığı iddiaları hakkındadır.

Başvurucu, 2021-2022 yılına ait "takdir, üstün başarı" gibi belgelerinin iade edilmesi, okul müdürü hakkında getirilen görev yeri değişikliği teklifinin uygulanması ve çocuk hak ihlallerine yönelik yetkili mercilere gerekli bildirimlerin yapılması taleplerinde bulunmaktadır.

Ümraniye İlçe Milli

Eğitim Müdürlüğü

Adalet Bakanlığı

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı

Ufuk Arslan Anadolu Lisesi Müdürlüğü

Samsun İl Milli Eğitim Müdürlüğü

Samsun İl Milli Eğitim Müdürlüğü

Milli Eğitim Bakanlığı

Milli Eğitim Bakanlığı

Birleştirme Kararı (2022/5104 şikâyet dosyası ile birleştirilmiştir. )

Gönderme Kararı

Tavsiye Kararı

Gönderme Kararı

Gönderme Kararı

Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararı Birleştirme Kararı (2023/16107 numaralı şikâyet dosyası ile birleştirilmiştir.)

Gönderme Kararı

2024/3847 15/03/2024

2024/7036 02/06/2024 il Başvurucu 2022 yılında okul ii pansiyonunda belletmen öğretmen tarafından uğradığı hak ihlaline ilişkin olarak kendisini okuldan atan görevlilerin ceza almadığı ve konunun savcılığa intikal ettirilmediği iddiasında bulunmaktadır.

Başvurucu, 2021-2022 yılına ait "takdir, üstün başarı" gibi belgelerinin iade edilmesi, okul müdürü hakkında getirilen görev yeri değişikliği teklifinin uygulanması ve çocuk hak ihlallerine yönelik yetkili mercilere gerekli bildirimlerin yapılması taleplerinde

İ bulunmaktadır. Ni

İzmir İl Milli Eğitim Müdürlüğü

Gönderme Kararı

Ere . o İnceleme süreci Milli Eğitim Bakanlığı devam ediyor

Ayrıca, Kurumumuza 01.01.2020-06.06.2024 tarihleri arasında "Çocuk Hakları" alanında yapılan 1.236 adet şikâyet başvurusuna bakıldığında ise; başvuruların 1.210 adedi sonuçlandırılmış, 26 adedinin ise inceleme süreci devam etmektedir. Sonuçlandırılan başvurular incelendiğinde;

817"sine Gönderme Kararı, 22üne İncelenemezlik kararı, 5W'ine Birleştirme Kararı,

29'una Karar Verilmesine Yer Olmadığına Dair Karar,

İne ise Ret Kararı ile verilerek sonuçlandırılmış, 54 adet başvuru Dostane Çözüme kavuşturulmuş, 18 başvuru için Tavsiye Kararı,

7 başvuru için ise Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararı verilmiştir.

Verilen kararlara ilişkin dağılım Tablo 4'de yer almaktadır.

Tablo 4: Karar Türlerine Göre Dağılım

Gönderme Kararı İncelenemezlik Kararı Dostane Çözüm Kararı

Birleştirme Kararı İle Sonuçlanan Dosya Sayısı Karar Verilmesine Yer Olmadığına Dair Karar

Tavsiye Kararı Ret Kararı Kısmen Tavsiye Kısmen Ret Kararı

---

**Kaynak gösterme:** Ceylan Akça Cupolo (DEM Parti, Diyarbakır). “İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu bünyesinde kurulan Çocuk Hakları Alt Komisyonuna ve Kamu Denetçiliği Kurumuna çocuk hakları konusunda yapılan başvurulara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13071, 5 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13071-insan-haklarini-inceleme-komisyonu-bunyesinde-kurulan-cocuk-haklari-alt-komisyonuna-ve-kam (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/efbdcca3-f692-4d48-823d-01900671759b

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
