# İşsizlik sigortasından yararlanma koşullarının hafifletilmesi talebine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13363
- **Veren:** Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 12 Haziran 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 93 gün sonra, 13 Eylül 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/25b07a1f-b6bc-4187-bc9d-0190105a8d77
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13363-issizlik-sigortasindan-yararlanma-kosullarinin-hafifletilmesi-talebine-iliskin

> Rahmi Aşkın Türeli (CHP), 12 Haziran 2024 tarihinde 7/13363 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 93 gün sonra, 13 Eylül 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Rahmi Aşkın TÜRELİ İzmir Milletvekili

İşsizlik sigortası uygulamaları kamuoyunda ciddi tartışmalara ve eleştirilere neden olmaktadır. Bu eleştirilerin temelinde, işsizlik sigortasından yararlanma koşullarının ağır olması ve ödenen işsizlik ödemesi miktarının düşüklüğü yatmaktadır.

Nitekim işsizlik sigortasından ödenek alabilmek için, kişinin işten atılmış olması, son üç yıl içinde en az 600 gün prim ödemiş olması, son dört ay içinde kesintisiz çalışmış olması ve işsiz kalma tarihinden itibaren 30 gün içinde başvuruda bulunması gerekmektedir. Bu kurallar kapsamında örneğin kendi isteğiyle işten ayrılanlar işsizlik ödemesinden yararlanamamaktadır.

Diğer taraftan, son üç yıllık süredeki prim ödeme gün sayısına bağlı olarak 6 ay, 8 ay veya en fazla 10 ay süreyle işsizlik ödeneğinden yararlanılabilmektedir. Bu çerçevede, uzun süredir çalışmakta olsa dahi işten atılan bir kişi, yeniden iş.bulamadığı takdirde en fazla 10 ay için ödenek alabilmekte, daha sonraki dönemde ise açlığa mahkum edilmektedir.

Bir diğer sorun, işsizlik ödeneği tutarının "aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde seksenini geçemez" şeklindeki hüküm gereği çok düşük düzeyde kalmasıdır. Nitekim 2024 yılında işsizlik ödeneği 7.940 TL ile 15.880 TL arasında değişmektedir.

Ayrıca, işsizlik primleri gelir düzeyine bakılmaksızın herkesten aynı oranda kesilmekte, bu kapsamda ücreti yüksek olanlar yüksek, düşük olanlar ise düşük miktarda prim ödemektedir. Ancak işsizlik ödemesi, ücretlerden yapılan kesintiler dikkate alınmadan herkese eşit miktarda ve en fazla 15.880 TL olarak yapılmaktadır.

Diğer taraftan, bu konular Onuncu Kalkınma Planı?nda ve Ulusal İstihdam Stratejisi'nde "İşsizlik sigortasından yararlanma koşullarının esnetilmesi ve yararlanma sürelerinin artırılması" ifadeleri ile yer almasına rağmen bugüne kadar bir gelişme olmamıştır.

Bu bilgiler ışığında;

"İşsizlik sigortasından yararlanma koşullarının esnetilmesi ve yararlanma sürelerinin artırılması" ifadeleri AKP iktidarları döneminde hazırlanan resmi dokümanlarda yer almasına rağmen bu alanda bir düzenleme yapılmamasının sebebi nedir?

İşsizlik sigortasından yararlanma koşullarının esnetilmesi ve kolaylaştırılması konusunda Bakanlığınızca yürütülmekte olan bir çalışma var mıdır? Varsa hangi aşamadadır ve nasıl bir düzenleme öngörülmektedir?

İşsizlik ödeneği miktarının belirlenme yöntemini değiştirmeyi ve miktarını artırmayı düşünüyor musunuz?

Halen en fazla 10 ay olan işsizlik ödeneği ödeme süresinin, ödenen primle doğru orantılı olarak uzatılması yönünde bir çalışmanız var mıdır?

Yüksek ücret alanlardan yüksek, düşük ücret alanlardan düşük miktarda işsizlik primi kesildiği halde, herkese aynı miktarda işsizlik maaşı bağlanıyor olmasının ciddi bir haksızlık ve eşitsizlik doğurduğunu düşünmüyor musunuz? Bu haksızlığı gidermeye yönelik olarak yürüttüğünüz bir çalışma var mıdır?

## Bakanlığın cevabı

211U4Uu95

İlgi (o :a) 04.07.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1453564 sayılı yazınız.

b) 05.08.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1469314 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile İzmir Milletvekili Sayın Rahmi Aşkın TÜRELİ tarafından yöneltilen 7/13363 ve

714495 Esas Numaralı yazılı soru önergelerine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"İşsizlik ödeneği miktarı 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun 50 nci maddesinde, ödeneğe hak kazanma şartları ise 51 inci maddede düzenlenmiş olup bu şartları taşımayanların işsizlik ödeneğinden yararlanmaları mümkün değildir.

Bununla birlikte başlangıçtan günümüze işsizlik sigortası başvuru ve hak ediş şariları kolaylaştırılmış, başvurular elektronik ortama alınarak fona erişim kolaylığı sağlanmış ayrıca hesaplama yöntemi değiştirilerek ödenek tutarında yaklaşık 26012'lik bir artış (net kazançları brüt kazanca geçilmiştir) gerçekleştirilmiştir. Bir başka iyileştirme olarak son 120 gün kesintisiz çalışma şartında esneklik sağlanarak hak ediş koşulu kolaylaştırılmıştır. Bir diğer düzenleme olarak da, kısmi süreli çalışanların da işsizlik sigortası kapsamına alınması sağlanmıştır.

Ayrıca Covid-19 pandemi döneminde ve 6 Şubat tarihinde meydana gelen deprem felaketi nedeniyle elde edilen tecrübeler ışığında 2024 yılının başında yapılan mevzuat değişikliğiyle kısa çalışma ödeneğine hak kazanmak için gereken "kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 3 yıl içerisinde 600 gün işsizlik sigortası primi ödemiş olma" şartı 430 güne düşürülmüş; işsizlik ödeneği ile kısa çalışma ödeneği arasında hak sahipliği üzerinden var olan bağ kaldırılmış ve kısa çalışma kapsamının genişletilmesi amacıyla başvuru gerekçelerine "Genel Salgın ifadesi eklenmiş; kısa çalışma ile işsizlik ödeneğine gerekli prim ödeme şartlarını taşımadığı için hak kazanamayanlara fondan nakdi ücret desteği ödemeleri yapılmıştır.

Diğer yansan Türkiye Yüzyılı Vizyon Belgesi, 12. Kalkınma Planı ve Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı gibi üst politika belgelerinde pasif işgücü programlarının erişilebilirliğinin arttırılması ve İşsizlik Sigortası Fonundan yararlanma şartlarının kolaylaştırılmasına yönelik politika ve 2 tedbirler yer almakta olup bu kapsamda çalışmalar devam etmektedir."

Prot. Dr. Vedat SIKHAN Bakan

Ayrıntılı bilgi için irtibat: Soru Önergeleri Birimi

Çankaya / ANKARA Telefan: (219) 99£ &N 00

---

**Kaynak gösterme:** Rahmi Aşkın Türeli (CHP, İzmir). “İşsizlik sigortasından yararlanma koşullarının hafifletilmesi talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13363, 12 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13363-issizlik-sigortasindan-yararlanma-kosullarinin-hafifletilmesi-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/25b07a1f-b6bc-4187-bc9d-0190105a8d77

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
