# Hayvan üreticilerinin çoban bulma konusunda yaşadığı sorunlara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13503
- **Veren:** Uğur Bayraktutan (CHP, Artvin)
- **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı)
- **Veriliş tarihi:** 28 Haziran 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 24 gün sonra, 22 Temmuz 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5d265bf1-ecc3-4c91-bfa4-01905e818abb
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13503-hayvan-ureticilerinin-coban-bulma-konusunda-yasadigi-sorunlara-iliskin

> Uğur Bayraktutan (CHP), 28 Haziran 2024 tarihinde 7/13503 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 24 gün sonra, 22 Temmuz 2024).

## Önerge metni

Aşağıda belirtilen sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılması hususunu; Anayasanın 98. ve İçtüzüğün 96. vE go. madd€leri gereğince saygılarımla arz ederim.

Av. Uğur BAYP AK ArtVin Milletv

Ülkemiz genelinde tarım ve hayvancılık sektörlerinde büyük sıkıntılar aşanmaktadır. Hayvancılık sektöründe çalışacak nitelikli iş gücünün azalması, endüştfiyelleşmenin yaygınlaşması ve şehirleşmenin artmasıyla birlikte geleneksel me derden biri olan çobanlık, teknolojinin ilerlemesi ve şehirleşme eğilimiyle artık genç nesiller tarafından tercih edilmemektedir.

Günümüz şartlarında birçok sıkıntıyla mücadele eden hayvan üreticilerimiz çalıştıracak çoban bulamamaları nedeniyle büyük mağduriyet yaşamaktadır. Hayvan üreticilerimiz yerli çoban bulamadıkları için çözümü yabancı uyruklu işçilerde aramaktadır.

Hayvan üreticilerimiz yabancı uyruklu çalışanların çoban olarak çalıştırılması noktasında kolaylık sağlanmasını, bu konuda gerekli düzenlemelerin yapılmasını ve çoban desteklerinin arttırılmasını talep etmektedirler.

Bu Bağlamda;

1. Ülkemiz genelinde hayvan üreticilerimizin yaşadığı çoban sıkıntısı Bakanlığınızın bilgisi dahilinde midir?

2. Yerli çoban bulamayan üreticilerimizin yaşadıkları mağduriyetlerin giderilmesi adına hangi çalışmalar yürütülmektedir?

3. Birçok sorunla mücadele eden hayvan üreticilerimizin yabancı uyruklu çalışanların çoban olarak çalıştırılması noktasında kolaylık sağlanması, bu konuda gerekli düzenlemelerin yapılması ve çoban desteklerinin afttırılması; hususlarındaki taleplerine ilişkin gerekli düzenlemeler ne zaman yapılacaktır? i —

4. Yaşanan tüm mağduriyetlerin giderilmesi ve hayvan üreticilerimizi destekleyecek düzenlemelerin hayata geçirilmesi adına bir takvim açıklar mısınız?

T.B.M.M. i el

## Bakanlığın cevabı

Bakanlığımızca küçükbaş ve büyükbaş hayvancılık işletmelerinde çalışan sürü yöneticilerinin (çobanların) istihdamı ve kayıtlılığının sağlanması amacıyla çalışmalar devam etmektedir.

Bakanlığımızca 2014 yılından beri uygulanmakta olan sürü yöneticisi istihdamı desteği kapsamında çobanların sosyal güvenlik kurumu primlerini ödeyen ve ilgili tebliğ hükümlerine uyan işletmelere destekleme yapılmaktadır. Destekleme kapsamında halen Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan çobanların istihdamı zorunluluğu bulunmaktadır.

Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesine yönelik çiftçilere tarımsal desteklemeler verilmekte ve projeler yürütülmektedir.

Hayvansal üretimin desteklenmesi kapsamında;

Yem Bitkileri Desteği,

Buzağı/Malak/Dişi Manda Desteği, " Düve Alım Desteği, e Hastalıktan Ari İşletme Desteği,

Besilik Erkek Sığır Desteği, e Sürü Yöneticisi İstihdam Desteği, Anaç Koyun/Keçi Desteği,

Sürü Yenileme Desteği, Koç-Teke Alımı Desteği,

Tiftik Üretimi Desteği,

İpek Böceği Desteği,

Arıcılık Desteği,

Aşı, Atık ve Küpe Desteği yer almaktadır.

Bakanlığımızca "2024-2028 Hayvancılık Yol Haritası" açıklanmıştır. Buna göre sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması, buzağı desteklerinin artarak devam etmesi, küçük aile işletmelerinin desteklenerek optimum işletme ölçeği büyüklüğüne ulaştırılması, işletmelerin kayıt altına alınması, kayıt sistemlerinin güvenilirliğinin ve etkinliğinin artırılması, meraların ıslah çalışmalarının hızlandırılması ve daha etkin şekilde kullanılmasının sağlanması, hastalıktan ari işletmelerin teşvik edilerek sayılarının artırılması, yeni destekleme modeliyle kırsalda kadınlara ve gençlere ilave destek verilmesi, tüketicilerin sağlıklı et tüketimi konusunda bilgilendirilmesi ve bütün bunlarla sürdürülebilir hayvancılık için; tarımsal üretim, tarımsal sanayi, çevre ve insan sağlığı açısından bütünsel bir yaklaşım oluşturulacaktır.

Hayvancılıkta sürdürülebilir bir gelişmenin sağlanması, hayvansal ürün piyasalarında istikrarın sağlanarak üreticinin ve tüketicinin korunması ile tüketicinin yeterli ve sağlıklı gıdaya erişimi Bakanlığımızın öncelikleri arasında yer almakta olup hayvancılık destekleri, hibeler ve düşük faizli kredi uygulamaları bu doğrultuda oluşturulmaktadır.

İbrahim YUMAKLI
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Uğur Bayraktutan (CHP, Artvin). “Hayvan üreticilerinin çoban bulma konusunda yaşadığı sorunlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13503, 28 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13503-hayvan-ureticilerinin-coban-bulma-konusunda-yasadigi-sorunlara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5d265bf1-ecc3-4c91-bfa4-01905e818abb

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.