# Buğday alım fiyatlarının belirlenmesine ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/13515 - **Veren:** Selcan Taşcı (İYİ Parti, Tekirdağ) - **Muhatap:** Tarım ve Orman Bakanlığı (İbrahim Yumaklı) - **Veriliş tarihi:** 28 Haziran 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 24 gün sonra, 22 Temmuz 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/761cfe5a-5d4e-4d21-bc6e-01906e1cabde - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13515-bugday-alim-fiyatlarinin-belirlenmesine-iliskin > Selcan Taşcı (İYİ Parti), 28 Haziran 2024 tarihinde 7/13515 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 24 gün sonra, 22 Temmuz 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Türkiye'nin 2024 yılında yaklaşık 21 milyon ton buğday hasadı yapması bekleniyor. Milyonlarca çiftçi Toprak Mahsulleri Ofisi'nden iyimser tahminlere göre kilo başına 15 lira alım fiyatı açıklamasını beklerken, 12 liradan aşağı kurtarmaz fikri ağır basıyordu. Ancak beklenenin aksine TMO makarnalık buğday fiyatını kilo başına 10 lira, ekmeklik buğday fiyatını 9.25 lira, arpa fiyatını ise 7.25 lira olarak açıkladı. Böylece ekmeklik buğdayda geçen yıla göre sadece yüzde 12, makarnalık buğdayda yüzde 11 ve arpada ise yüzde 3,6 oranında bir artış yapıldı. Çiftçi Kayıt Sistemi'nde yer alan çiftçilere ton başına 1.750 lira prim desteği yapıldığı düşünüldüğünde ekmeklik buğday için desteklemeyle birlikte kilogram başına aslında 11 lira ödenmiş olacağı görüldü. i Türkiye Ziraat Odaları Birliği 1 kilogram buğdayın bu yıl çiftçiye maliyetinin 10.87 lira olduğunu açıklamıştı. Hilvan Ziraat Odasının yaptığı bir çalışmaya göre ise buğday üretiminin maliyeti kilo başına sulu alanda 10.642 lira, kuru yani kıraç tarımda ise 10.622 lira olduğu tespit edilmişti. Bakanlığın hesaplamalarına göre ise buğdayın üretim maliyeti kilogram başına 7.88 lira olduğu belirtildi. Yine Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin aynı çalışmasına göre, buğdayın çiftçiye maliyeti geçen yıla kıyasla yüzde 67 oranında arttığı tespit edilmişti. TMO ise maliyet artışını yalnızca yüzde 11 oranında olduğunu öne sürmüştü. Özetle tarım sektöründe enflasyon ve kur kaynaklı olarak gerçekleşen maliyet artışını rasyonel piyasa gerçeklerinin oldukça uzağında tespit edilmesi, hem desteklemeli hem de yalın haliyle açıklanan, buğday alım fiyatlarının çiftçilerde hayal kırıklığına neden olduğu anlaşıldı. Bu bilgilerin ışığında; 1. Bakanlığınız buğday alım fiyatlarını hangi parametrelere göre hesaplamıştır? 2. Bakanlığınızın tespit ettiği parametreler, buğday maliyet oluşumunu hangi oranlarda etkilemektedir? . 3. Bakanlığınızın buğday alım fiyatlarını TÜİKin resmi enflasyonunun altında açıklamasının nedenleri nelerdir? 4. Toprak Mahsulleri Ofisi tarafından buğday alım fiyatları belirlenirken enflasyonla mücadele programı ekili olmuş mudur? 5. Bakanlığınız tahıl gibi stratejik bir üründe gelecek yıldan itibaren arz güvenliğini hangi politikalarla sağlamayı planlamaktadır? 6. Bakanlığınız çiftçimizin mağduriyetini gidermek adına çalışma yapmakta mıdır, böyle bir çalışmanız varsa içeriği nedir? ## Bakanlığın cevabı Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) başta hububat ve bakliyat olmak üzere görev alanına giren ürün piyasalarını yakından takip ederek, piyasa regülasyonuna destek sağlamaktadır. TMO alım fiyatları, tüm parametreler dikkate alınarak belirlenen bir eşik fiyattır. Açıklanan ürün alım fiyatları, üretimin sürdürülebilirliği ve tüketiciye yansıması dikkate alınarak gerçekleştirilmektedir. 2024 yılı hububat alım fiyatları; akademisyenler ve ilgili sivil toplum kuruluşlarının görüşleri de alınarak; gerçek maliyetler, üretimin sürdürülebilirliği, iç ve dış piyasa fiyatları ile tüketici fiyatları, ülkemiz ortalama verimleri ve maliyet unsurlarının tamamı dikkate alınarak belirlenmiştir. TMO alım fiyatları 06 Haziran 2024 tarihinde makarnalık buğday için 10.000 TL/ton, ekmeklik buğday için 9.250 TL./ton, arpa için ise 7.250 TL./ton olarak açıklanmıştır. Ayrıca TMO"ya veya özel sektöre yapılan satışlarda üreticilere ton başına; buğdayda 1.750 TL, arpada 750 TL fark ödemesi ve ilave mazot, gübre ve tohum desteği verilmektedir. 2024 yılı ürünü buğday fark ödemesi desteği 2023 yılına göre 9675 oranında artırılarak ton başına 1.750 TL, arpa fark ödemesi desteği ise 9050 oranında artırılarak ton başına 750 TL olarak ödenecektir. TMO'ya teslim edilen ürün bedelleri finansman planlaması ve önceden yapılan duyuru doğrultusunda 30 gün içerisinde üreticilerimize ödenmektedir. İbrahim YUMAKLI Bakan --- **Kaynak gösterme:** Selcan Taşcı (İYİ Parti, Tekirdağ). “Buğday alım fiyatlarının belirlenmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13515, 28 Haziran 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13515-bugday-alim-fiyatlarinin-belirlenmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/761cfe5a-5d4e-4d21-bc6e-01906e1cabde Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.