# Nemrut Krater Gölü'ne jeopark statüsü kazandırılarak bölgenin korunması talebine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13618
- **Veren:** Hüseyin Olan (DEM Parti, Bitlis)
- **Muhatap:** Kültür ve Turizm Bakanlığı (Mehmet Nuri Ersoy)
- **Veriliş tarihi:** 2 Temmuz 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 134 gün sonra, 13 Kasım 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/729ff18f-a87c-4657-b422-01907756feae
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13618-nemrut-krater-golu-ne-jeopark-statusu-kazandirilarak-bolgenin-korunmasi-talebine-iliskin

> Hüseyin Olan (DEM Parti), 2 Temmuz 2024 tarihinde 7/13618 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 134 gün sonra, 13 Kasım 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygıyla arz ederim.

Hüseyin OLAN Bitlis Milletvekili

Nemrut Krater Gölü dünyanın ikinci, Türkiye'nin ise en büyük krater gölüdür. Nemrut Dağı ve Nemrut Krater Gölü Kalderası (bir volkanın kendi içine çökmesi sonucu oluşan büyük bir yer şekli) bünyesinde barındırdığı sıcak ve soğuk gölleri, buz mağarası, buhar bacası gibi doğal oluşumların yanı sıra, birçok kuş ve endemik bitki türüne de ev sahipliği yapmaktadır. Nemrut Dağı Krater Gölü ve Kalderası'nı UNESCO bünyesindeki uluslararası ağa dahil edip "jeopark statüsü" kazandırmak için 2016 yılında bir proje başlatılmıştır. Proje Doğu Anadolu Kalkınma Ajansı (DAK A) tarafından desteklenmiş ve alanda bulunan bazı özellikler ortaya çıkarılmıştır. Jeosit olarak tanımlanan ve o alanın jeopark olmasını gerektiren bu özellikler bir rapor haline getirilmiş ancak bu rapor Bitlis Valiliğince bekletildiği için Nemrut'un Jeopark olarak tescili yapılamamıştır. 2 bin 800 rakımda 13 kilometrekarelik yüz ölçümüyle "Tabiat Anıtı", "Turizm Alanı", "1. Derece Doğal Sit Alanı" ve "Ramsar Alanı" (Uluslararası Öneme Sahip Sulak Alan) statüsündeki bölgede geçtiğimiz yıllarda tuvalet" ve "sosyal tesis" adı altında betonarme bir inşaat çalışması başlatılmıştır. Bugünlerde ise Bitlis İl Özel İdaresi, Nemrut Krater Gölü yolunda meydana gelen bozulmalar neticesinde bakım ve onarım çalışması yapımına başlandığını duyurmuştur. Doğal koruma alanına çivi bile çakılmaması gerekmektedir. Ancak taş döşeli Nemrut Krater Gölü yoluna, yerkürenin geçirdiği jeolojik evrimin belgesi niteliğindeki jeolojik miras bölgesine, asfalt dökülerek bölgenin yapısı | bir kere daha bozulmak istenmektedir.

Bu bağlamda;

1. Doğal koruma alanı olan Nemrut Krater Gölü yoluna neden asfalt dökülmektedir?"

2. Doğal koruma alanı olan Nemrut Krater Gölü çevresinde neden betonarme inşaat çalışmaları yapılmaktadır?

3. Bakanlığınızın Nemrut Krater Gölü ve Kalderası için yürütülen jeopark projesini hayata geçirmek için herhangi bir faaliyeti var mıdır?

4. Bakanlığınızın jeolojik miras bölgesi olan Nemrut Krater Gölü ve Kalderası'nı korumak amacıyla yürüttüğü faaliyetler nelerdir?

5. Bugüne kadar Nemrut Krater Gölü ve Kalderası'nın bulunduğu jeolojik bölgenin yapısını bozabilecek hangi inşaat çalışmaları yapılmıştır?

Nemrut Kalderası'nın çevre temizliği noktasında neden Özel İdare üzerine düşeni yapmamakta ve bu işleri Tatvan Belediyesi ve STK'lar yapmaktadır?

Birjeopark olması yönünde hazırlanan raporun, Bitlis Valiliğince bekletilme gerekçesi nedir?

## Bakanlığın cevabı

Bakanlığımız (Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü) ca;

Nemrut Krater Gölü ve Kalderası 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca ilan edilen Kuzey Van Gölü Selçuklu Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi sınırı içerisinde yer almakla birlikte, bölgenin niteliği ve hukuki durumu itibarıyla Genel Müdürlüğümüzce bölgede yürütülen herhangi bir faaliyet bulunmamaktadır.

Söz konusu alanın "Tabiat Anıtı","1. Derece Doğal Sit Alanı" ve "Ramsar Alanı" olması sebebiyle önergede yer alan soruların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığınca cevaplanması uygun olacağı değerlendirilmektedir.

Mehmet Nuri ERSOY
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Hüseyin Olan (DEM Parti, Bitlis). “Nemrut Krater Gölü'ne jeopark statüsü kazandırılarak bölgenin korunması talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13618, 2 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13618-nemrut-krater-golu-ne-jeopark-statusu-kazandirilarak-bolgenin-korunmasi-talebine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/729ff18f-a87c-4657-b422-01907756feae

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
