# Bakanlık tarafından psikolojik destek hizmetlerine erişimin artırılması için yapılan çalışmalara ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13796
- **Veren:** İsa Mesih Şahin (Saadet Partisi, İstanbul)
- **Muhatap:** Sağlık Bakanlığı (Kemal Memişoğlu)
- **Veriliş tarihi:** 5 Temmuz 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 82 gün sonra, 25 Eylül 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4668984b-d7c3-42ce-a094-01909229b22d
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13796-bakanlik-tarafindan-psikolojik-destek-hizmetlerine-erisimin-artirilmasi-icin-yapilan-calis

> İsa Mesih Şahin (Saadet Partisi), 5 Temmuz 2024 tarihinde 7/13796 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Sağlık Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 82 gün sonra, 25 Eylül 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Prof. Dr. Sayın Kemal Memişoğlu tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96'ncı maddeleri gereğince arz ederim.

Saygılarımla. 04.07.2024 EŞ.

OECD verilerine göre, 2010 yılında Türkiye'de her 1000 kişiye 32,7 adet antidepresan düşerken, 2021 itibarıyla bu sayı 52,5 olmuştur. Antidepresan kullanımındaki bu hızlı artış, toplumumuzda depresyon, anksiyete, panik bozukluk ve sosyal fobi gibi psikolojik rahatsızlıkların yaygınlaştığını göstermektedir. Bu durum, hem bireylerin hem de toplumun genel sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir.

Antidepresan kullanımındaki bu artış, toplumda ruh sağlığı sorunlarının yaygınlaştığını ve bu sorunlarla başa çıkmak için farmakolojik yöntemlerin daha fazla tercih edildiğini göstermektedir. Ancak, psikolojik rahatsızlıkların tedavisinde sadece ilaç kullanımına dayalı bir yaklaşım yeterli olmayabilir. Psikososyal destek mekanizmalarının yetersizliği, bu sorunlarin kalıcı olarak çözülememesine ve bireylerin yaşam kalitesinin düşmesine yol açabilir. Ayrıca, antidepresan kullanımının artması, psikolojik destek ve terapi hizmetlerine "erişim konusunda yaşanan sıkıntıları da gözler önüne sermektedir. Bireylerin psikolojik: destek hizmetlerine erişimlerini kolaylaştırmak, ruh sağlığı sorunlarının: önlenmesi ve tedavisinde önemli bir rol oynamaktadır. Bu nedenle, ruh sağlığı hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve erişilebilirliğinin artırılması büyük önem taşımaktadır.

Bu bağlamda;

Antidepresan kullanımındaki bu artışın nedenleri nelerdir? Bakanlığınız bu konuda herhangi bir araştırma yapmış mıdır?

Psikolojik rahatsızlıkların önlenmesi ve tedavisinde farmakolojik yöntemlerin yanı sıra, psikososyal destek mekanizmalarının geliştirilmesi konusunda Bakanlığınızın yürüttüğü çalışmalar nelerdir?

Toplumun genel psikolojik sağlığını iyileştirmek ve antidepresan kullanımını azaltmak amacıyla Bakanlığınızın planladığı projeler ve kampanyalar var mıdır?

Antidepresan kullanımının artışının çocuklar ve gençler üzerindeki etkileri nelerdir? Bu konuda Bakanlığınızın özel bir çalışması var mıdır?

Psikolojik destek ve terapi hizmetlerine erişim konusunda yaşanan sıkıntılar nasıl giderilecektir? Bakanlığınız bu konuda hangi adımları atmaktadır?

Ülkemizde 2023 yılından günümüze ne kadar antidepresan tüketilmiştir?

## Bakanlığın cevabı

İstanbul Milletvekili Sayın İsa Mesih ŞAHİN tarafından verilen "Bakanlık tarafından psikolojik destek hizmetlerine erişimin artırılması için yapılan çalışmalar ilişkin" 7/13796 sıra sayılı yazılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır.

———ş mmm Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü İrtibat için: Hukuk ve Mevzuat Daire Başkanlığı İstanbul Milletvekili Sayın İsa Mesih ŞAHİN tarafından verilen "Bakanlık tarafından psikolojik destek hizmetlerine erişimin artırılması için yapılan çalışmalar ilişkin" 7/13796 esas numaralı yazılı soru önergesi cevabıdır.

OECD verilerine göre, 2010 yılında Türkiye'de her 1000 kişiye 32,7 adet antidepresan düşerken, 2021 itibarıyla bu sayı 52,5 olmuştur. Antidepresan kullanımındaki bu hızlı artış, toplumumuzda depresyon, anksiyete, panik bozukluk ve sosyal fobi gibi psikolojik rahatsızlıkların yaygınlaştığını göstermektedir. Bu durum hem bireylerin hem de toplumun genel sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir.

Antidepresan kullanımındaki bu artış, toplumda ruh sağlığı sorunlarının yaygınlaştığını ve bu sorunlarla başa çıkmak için farmakolojik yöntemlerin daha fazla tercih edildiğini göstermektedir. Ancak, psikolojik rahatsızlıkların tedavisinde sadece ilaç kullanımına dayalı bir yaklaşım yeterli olmayabilir. Psikososyal destek mekanizmalarının yetersizliği, bu sorunların kalıcı olarak çözülememesine ve bireylerin yaşam kalitesinin düşmesine yol açabilir.

Ayrıca, antidepresan kullanımının artması, psikolojik destek ve terapi hizmetlerine erişim konusunda yaşanan sıkıntıları da gözler önüne sermektedir. Bireylerin Psikolojik destek hizmetlerine erişimlerini kolaylaştırmak, ruh sağlığı sorunlarının önlenmesi ve tedavisinde önemli bir rol oynamaktadır. Bu nedenle, ruh sağlığı hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve erişilebilirliğinin artırılması büyük önem taşımaktadır.

Bu bağlamda;

SORULAR:

1. Antidepresan kullanımındaki bu artışın nedenleri nelerdir? Bakanlığınız bu konuda herhangi bir araştırma yapmış mıdır?

2. Psikolojik rahatsızlıkların önlenmesi ve tedavisinde farmakolojik yöntemlerin yanı sıra, psikososyal destek mekanizmalarının geliştirilmesi konusunda Bakanlığınızın yürüttüğü çalışmalar nelerdir?

3. Toplumun genel psikolojik sağlığını iyileştirmek ve antidepresan kullanımını azaltmak amacıyla Bakanlığınızın planladığı projeler ve kampanyalar var mıdır?

4. Antidepresan kullanımının artışının çocuklar ve gençler üzerindeki etkileri nelerdir? Bu konuda Bakanlığınızın özel bir çalışması var mıdır?

5. Psikolojik destek ve terapi hizmetlerine erişim konusunda yaşanan sıkıntılar nasıl giderilecektir? Bakanlığınız bu konuda hangi adımları atmaktadır?

6. Ülkemizde 2023 yılından günümüze ne kadar antidepresan tüketilmiştir?

CEVAPLAR:

Antidepresan kullanım oranlarının artmasının birden fazla sebebi bulunmaktadır. Bunlar; depresyon tedavisinin uzun süreli ilaç kullanımı gerektirmesi, antidepresanların depresyon dışında bazı psikiyatrik ve fiziksel hastalıkların tedavilerinde de kullanılması, birinci basamakta çalışan meslek elemanlarına ve aile hekimlerine sık görülen ruhsal bozukluklar konusunda verilen hizmet içi eğitimlerle tanı ve tedaviye erişim ve izlenen vaka sayısının artması, yaşlı nüfusun artması olarak sıralanabilir.

Koruyucu ruh sağlığı hizmetleri kapsamında bir dizi psikososyal destek müdahale programı yürütmektedir Bu programlardan bazıları, birinci basamakta ruh sağlığı hizmetlerini güçlendirme programı, sorun yönetimi ve fazlası programı, kendi kendine yardım ve fazlası programı, intiharı önleme programı, afet ve toplumsal travmalar sonrası afetten etkilenen birey, grup ve topluluklara afetlerde psikososyal destek eğitimini almış uzman meslek elemanları tarafından verilen danışmanlık hizmetleridir.

Türkiye'de gençle karşılaşan tüm kamu kurumları ve ilgili meslek örgütleriyle iş birliği içinde "Gençlik Ruh Sağlığının Güçlendirilmesi ve Psikolojik Dayanıklılığın Artırılması" konusunda 2018'de çalışmalar başlatılmış ve hali hazırda da bu çalışmalar devam etmektedir. Bu kapsamda; Gençlik ve Spor Bakanlığına bağlı yurtlarda kalan gençler başta olmak üzere üniversite gençlerine yönelik 81 ilde kurumlar arası iş birliği ile farkındalık çalışmaları yürütülmektedir. Bu çalışmalarda gençle çalışan yurt personeli ve gençler hedef grubunu oluşturmaktadır.

Aile Sağlığı Merkezlerinde uygulanmakta olan 0-6 Yaş Çocuğun Psikososyal Gelişimini Destekleme (ÇPGD) Programı, gelişimin en hızlı olduğu gebelik döneminden çocuk 6 yaşına gelene kadar hem bedensel hem ruhsal hem de sosyal açıdan bütüncül bir bakış açısıyla izlemler yaparak sağlıklı nesiller yetişmesini amaçlamaktadır.

Yine uygulamada olan Davranışsal Bağımlılıkla Mücadele Programı (DBMP), bilişim teknolojileri ve internetin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımı yönünde toplumun farkındalığının ve bilinç düzeyinin artırılmasını, aşırı ve zararlı düzeyde kullananlara ve yakınlarına danışmanlık hizmeti verilmesini ve gerekli hallerde tıbbi yardıma erişmelerinin sağlanmasını amaçlamaktadır

Konuya gösterilen ilgiye teşekkür ederim.

---

**Kaynak gösterme:** İsa Mesih Şahin (Saadet Partisi, İstanbul). “Bakanlık tarafından psikolojik destek hizmetlerine erişimin artırılması için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13796, 5 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13796-bakanlik-tarafindan-psikolojik-destek-hizmetlerine-erisimin-artirilmasi-icin-yapilan-calis (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4668984b-d7c3-42ce-a094-01909229b22d

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.