# 6 Şubat 2023 tarihli depremler sonrasında Hatay'da yapılan madencilik faaliyetlerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13860
- **Veren:** Nermin Yıldırım Kara (CHP, Hatay)
- **Muhatap:** Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Murat Kurum)
- **Veriliş tarihi:** 10 Temmuz 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 100 gün sonra, 18 Ekim 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b173f3ac-2b9a-476c-b46b-0190a0a4d8b1
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13860-6-subat-2023-tarihli-depremler-sonrasinda-hatay-da-yapilan-madencilik-faaliyetlerine-ilisk

> Nermin Yıldırım Kara (CHP), 10 Temmuz 2024 tarihinde 7/13860 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 100 gün sonra, 18 Ekim 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

Nermin YILDIRIM KARA Hatay Milletvekili

Hatay'ın depremin yıkıcı etkilerinin yaşandığı ilçelerinde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, yapı malzemelerinin temininde eksiklik yaşanmaması adına, çok sayıda taş ve maden ocağı açılması için "ÇED Gerekli Değildir" kararı vermiştir. Özellikle, geçtiğimiz Nisan-Haziran aylarında, yaklaşık 20 taşocağı, kalker, karma-eleme, cüruf geri kazanım ve beton santrali gibi tesislere, Çevresel Etki Değerlendirmesi raporu olmaksızın çalışma izni verilmiştir. Bu sayısı mantar gibi çoğalan tesisler ve hızlı alınan kararlar neticesinde, gerekli tespitlerin ve ön araştırmaların yapıldığına dair şüpheler duyulmaktadır. Samandağ, Defne, Arsuz, İskenderun ve Antakya'da artan patlatma faaliyetleri, yerel halkın can ve mal güvenliğini riske atmakta ve bu tesislerin halk ve çevre sağlığı üzerindeki uzun süreli olumsuz etkileri söz konusu olmaktadır. Hatay'da madencilik faaliyetleri için ÇED raporu şartının aranmaması, şehrin ekosistemine ve vatandaşların yaşam alanlarına geri dönülemez bir tehdit oluşturmaktadır.

Buna istinaden;

I- 6 Şubat Depremlerinden bugüne değin Hatay İli'nde "ÇED Gerekli Değildir" kararı verilerek kaç taş ocağı ve maden tesisine izin verilmiştir" ii

2- Tesis açılımı için gerçekleştirilen patlatmaların gündüZ-haftasonu. gibi, insanların günlük yaşamına direkt etki edebilecek zaman aralıklarında yapılıyor olması can ve mal güvenliğini tehdit ettiğinden söz konusu olan ocaklarda bu patlatma"faaliyetleri denetlenmiş midir? Denetlenmiş ise cezai müeyyide uygulanmış mıdır?

3- Tesislere yakın yerleşim alanlarında yapılan patlatmalar sonrası yaşanan toz bulutlarından ve hava kirliliğinden kaynaklı halk sağlığı sorunlarının, sağlık etki maliyetlerinin faturasını kim ödeyecektir?

## Bakanlığın cevabı

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR

SORULAR

Hatay'ın depremin yıkıcı etkilerinin yaşandığı (o ilçeleri'nde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, yapı malzemelerinin temininde eksiklik yaşanmaması adına, çok sayıda taş ve maden ocağı açılması için "ÇED Gerekli Değildir" kararı vermiştir. Özellikle, geçtiğimiz Nisan-Haziran aylarında, yaklaşık 20 taşocağı, kalker, karma-eleme, cüruf geri kazanım ve beton santrali gibi tesislere, Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Rapor'u olmaksızın çalışma izni verilmiştir. Bu sayısı mantar gibi çoğalan tesisler ve hızlı alınan kararlar neticesinde, gerekli tespitlerin ve ön araştırmaların yapıldığına dair şüpheler duyulmaktadır. Samandağ, Defne, Arsuz, İskenderun ve Antakya'da artan patlatma faaliyetleri, yerel halkın can ve mal güvenliğini riske atmakta ve bu tesislerin halk ve çevre sağlığı üzerindeki uzun süreli olumsuz etkileri söz konusu olmaktadır. Hatay'da madencilik faaliyetleri için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Rapor'u şartının aranmaması, şehrin ekosistemine ve vatandaşların yaşam alanlarına geri dönülemez bir tehdit oluşturmaktadır.

Buna istinaden;

1. 6 Şubat Depremleri"nden bugüne değin Hatay İli'nde "ÇED Gerekli Değildir" kararı verilerek kaç taş ocağı ve maden tesisine izin verilmiştir?

2. Tesis açılımı için gerçekleştirilen patlatmaların gündüz-haftasonu gibi, insanların günlük yaşamına direkt etki edebilecek zaman aralıklarında yapılıyor olması can ve mal güvenliğini tehdit ettiğinden söz konusu olan ocaklarda bu patlatma faaliyetleri denetlenmiş midir? Denetlenmiş ise cezai müeyyide uygulanmış mıdır?

3. Tesislere yakın yerleşim alanlarında yapılan patlatmalar sonrası yaşanan toz bulutlarından ve hava kirliliğinden kaynaklı halk sağlığı sorunlarının , sağlık etki maliyetlerinin faturasını kim ödeyecektir?

CEVAPLAR

Bakanlığımız ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü resmi internet sayfasında (https://çed.csb.gov.tr/) yer alan "DUYURULAR" başlığı altından "İl, Sektör, Karar Tipi vs." seçilerek sektörlere ve illere göre 2014 yılı itibariyle verilen ÇED Gerekli Değildir Kararları'na ulaşılabilmektedir.

ÇED İzleme-Kontrol ve Çevre Denetimi çalışmalarında ÇED Kararı bulunan projeler yerinde incelenerek gerek ÇED Raporlar'ı gerekse Proje Tanıtım Dosyaları'nda yer alan taahhütler doğrultusunda ( çalışılıp çalışılmadığı ve bu taahhütler kapsamında yükümlülüklerini yerine getirilip getirilmediği hususları irdelenmekte, aykırılıkların tespit edilmesi halinde 2872 sayılı Çevre Kanunu gereğince idari yaptırımlar ve para cezaları uygulanmaktadır.

Bu kapsamda, Hatay İli genelinde taş ocağı faaliyetlerine yönelik, 2020 yılından itibaren 143 adet denetim gerçekleştirilmiş olup, bu denetimler sonucunda Çevre Kanunu'na aykırı davranan tesislere 24 idari yaptırım uygulanmış, bu idari yaptırımlar sonucunda toplam 4.167.106 TL idari para cezası verilmiştir.

---

**Kaynak gösterme:** Nermin Yıldırım Kara (CHP, Hatay). “6 Şubat 2023 tarihli depremler sonrasında Hatay'da yapılan madencilik faaliyetlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13860, 10 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13860-6-subat-2023-tarihli-depremler-sonrasinda-hatay-da-yapilan-madencilik-faaliyetlerine-ilisk (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b173f3ac-2b9a-476c-b46b-0190a0a4d8b1

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
