# Hakkari'nin Şemdinli ilçesinde bulunan Altınsu Köprüsünün yıkılmasına ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/13895
- **Veren:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari)
- **Muhatap:** Kültür ve Turizm Bakanlığı (Mehmet Nuri Ersoy)
- **Veriliş tarihi:** 10 Temmuz 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 100 gün sonra, 18 Ekim 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4e8d8f4f-7b71-4bc3-8c15-0190a08a7bed
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13895-hakkari-nin-semdinli-ilcesinde-bulunan-altinsu-koprusunun-yikilmasina-iliskin

> Öznur Bartin (DEM Parti), 10 Temmuz 2024 tarihinde 7/13895 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 100 gün sonra, 18 Ekim 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki sorularımın, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Hakkâri'nin Şemdinli ilçesinde tarihi Altınsu (Şapatan) Köprüsü, yeni köprü yapılacağı gerekçesiyle yıkılmıştır. Yıllarca ilgisizlik ve bakımsızlık nedeniyle tahrip olan taş kemerli köprü uzun süre restore edilmeyi beklemiştir. 1800'lü yıllarda yapılan, 6 metre yüksekliğinde ve 20 metre uzunluğundaki köprü 2015 yılında Van Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında "korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı" olarak tescillenmiş ancak buna rağmen yıkılmasına göz yumulmuştur. İki mahalleyi birbirine bağlayan tarihi köprü yıllarca birçok doğal afete rağmen ayakta kalmayı başarmış ancak insan faktörüne karşı koyamamıştır.

Bu bağlamda;

1. Hakkâri'nin Şemdinli ilçesinde bulunan tarihi Altınsu (Şapatan) Köprüsü'nün bugüne kadar restore edilmeyerek kaderine terk edilmesinin gerekçesi nedir?

2. 2015 yılında korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı" olarak tescil edilen tarihi Şapatan Köprüsü'nün yıkılmasına neden izin verilmiştir?

3. Tarihi eser konumunda bulunan Şapatan Köprüsü'nün yıkılması için hangi kriterler göz önünde bulundurulmuştur?

4. Köprünün yıkılarak yenisinin yapılması yerine restorasyon ve onarım çalışması neden tercih edilmemiştir, gerekçesi nedir?

5. Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu'nun yıkım sürecindeki rolü nedir?

6. Köprünün yıkılarak yenisinin yapılmasına, Koruma Kurulu Kararına ilişkin herhangi bir uzman raporu var mıdır, uzmanların, sivil toplum kuruluşlarının ve yurttaşların görüşlerine başvurulmuş mudur?

7. 2015 yılında Van Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu tarafından 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında "korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı" olarak tescillenmiş köprünün yıkılması hangi kanuni gerekçeye dayandırılmıştır?

8. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın tarihi eserlerin korunması ve restorasyonu konusundaki politikası nedir?

## Bakanlığın cevabı

Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü)'ca;

Hakkâri ili, Şemdinli ilçesinde bulunan tescilli Altınsu (Şapatan) Köprüsü 1. grup tescilli kültür varlığıdır. İnşaat mühendisi, sanat tarihçisi ve mimarlar tarafından hazırlanan ve Karayolları Genel Müdürlüğünde görevli mimar ve mühendisler tarafından imzalanan raporlar doğrultusunda iletilen rölöve, restitüsyon ve restorasyon projeleri, 2863 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında kurul gündemine alınarak 27.12.2021 tarihli Kurul kararı ile onaylanmış olup yapının yıkılması söz konusu değildir.

2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 10'uncu maddesinde yer alan "Diğer kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının korunma ve değerlendirilmesi bu Kanun hükümlerine uygun olarak kendileri tarafından sağlanır." hükmü gereğince tarihi köprüler ile ilgili koruma, bakım ve onarım işleri Karayolları Genel Müdürlüğünce yürütülmektedir.

Bu nedenle, Karayolları Genel Müdürlüğünce 07.05.2024 tarihinde restorasyon ihalesi yapılarak köprünün restorasyon çalışmalarına başlanmıştır. Van Karayolları 1Vinci Bölge Müdürlüğünün 11.07.2024 tarihli yazısında da onaylanan restorasyon uygulama projelerine uygun olarak tarihi köprü askı iskeleye alındıktan sonra, projede belirtilen kısımlarda anılan köprünün bir kısmında statik olarak taşıma mukavemeti kalmadığından, mevcut taşlar numaralandırılarak tekrar orijinal yerinde kullanılmak üzere söküm işlemlerine başlandığı belirtilmiştir.

2863 sayılı Kanun kapsamında, 660 sayılı İlke Kararı gereği, tescilli yapıların esaslı onarımlarında (restorasyon), mevcut tescilli yapının özgün hali ile onarılarak korunması esas olup bu kapsamda iletilen projeler ilgili koruma bölge kurullarınca değerlendirilip karara bağlanmaktadır.

Mehmet Nuri ERSOY
Bakan

---

**Kaynak gösterme:** Öznur Bartin (DEM Parti, Hakkari). “Hakkari'nin Şemdinli ilçesinde bulunan Altınsu Köprüsünün yıkılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/13895, 10 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-13895-hakkari-nin-semdinli-ilcesinde-bulunan-altinsu-koprusunun-yikilmasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4e8d8f4f-7b71-4bc3-8c15-0190a08a7bed

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
