# Ülkemizdeki yabancı uyruklu kişilere verilen çalışma izinlerine ilişkin

- **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem)
- **Esas no:** 7/14352
- **Veren:** Süreyya Öneş Derici (CHP, Muğla)
- **Muhatap:** Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Vedat Işıkhan)
- **Veriliş tarihi:** 24 Temmuz 2024
- **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 112 gün sonra, 13 Kasım 2024)
- **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/382e4483-5acc-44c9-a826-0190e5176107
- **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14352-ulkemizdeki-yabanci-uyruklu-kisilere-verilen-calisma-izinlerine-iliskin

> Süreyya Öneş Derici (CHP), 24 Temmuz 2024 tarihinde 7/14352 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 112 gün sonra, 13 Kasım 2024).

## Önerge metni

Aşağıdaki soruların Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Prof. Dr. Vedat Işıkhan tarafından yazılı olarak cevaplandırılması konusunda gereğini arz ederim.

Saygılarımla. Sima —

Süreyya ÖNEŞ DERİCİ Muğla Milletvekili

2011 yılında Suriye'de başlayan iç savaşın ardından, ülkemize çeşitli yollarla giriş yapan yabancı uyruklu göçmen statüsündeki şahıslar ve geçici koruma altındaki sığınmacılar yer almaktadır. Bu kişilerin ülkemizde ikamet ettikleri bölgelerde iş hayatına katılmaları, ekonomik düzeni etkilemektedir. Özellikle kayıt dışı işçi çalıştırılmasının artması, ekonomik düzensizliklere ve vergi kayıplarına yol açmaktadır. Kamuoyunda bu konularla ilgili ortaya çıkan bilgiler ve tartışmalar, vatandaşlarımızı doğru ve şeffaf bir şekilde bilgilendirilmesini gerekli kılmaktadır.

Bu çerçevede, aşağıdaki soruların Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Prof. Dr. Vedat Işıkhan tarafından yanıtlanması, kamu yararının korunması açısından önem arz etmektedir.

1. Geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahıslardan çalışma izni olanların sayısı kaçtır?

Uyruklarına göre dağılımı nedir?

2. Geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahıslardan çalışma izni bulunanların ülkemizdeki coğrafi bölgelere göre dağılımları nasıldır? Hangi uyrukta olanlar hangi bölgede ağırlıklı olarak çalışmaktadır?

8. Geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahıslardan çalışma izni bulunanlar hangi işlerle iştigal etmektedirler?

Geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahıslara ait ticari işletmelerde hangi uyruktan işçiler hangi oranda istihdam edilmektedir?

Son 3 yılda çalışma izni iptal edilen geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahısların sayısı kaçtır, hangi sebeplerle çalışma izinleri iptal edilmiştir?

Çalışma izni olmayan ve kayıt dışı olarak çalıştığı tespit edilen yabancı uyruklu şahısların sayısı nedir, bu kişilere yönelik uygulanmış olan cezai yaptırımlar nelerdir?

Geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahısların istihdam edildikleri iş yerlerindeki sağlık güvenceleri bulunmakta mıdır? Hangi haklardan faydalanmaktadırlar?

Geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahısların çalışma şartları ve işyerlerindeki çalışma koşulları düzenli olarak denetlenmekte midir? Bu denetimlerin sonuçlarına göre, iş sağlığı ve güvenliği ihlalleri tespit edilen işyerlerinin sayısı ve uygulanan cezai işlemler nelerdir?

Ülke genelinde, geçici koruma altındaki sığınmacı statüsündeki Suriyeliler ve İran, Afganistan, Arap ülkelerinden gelen yabancı uyruklu şahıslar tarafından kurulan işletmelerin milli istihdam üzerindeki etkileri nasıl değerlendirilmektedir? Bu işletmelerin iş bulma olanaklarına olumlu veya olumsuz etkilerine dair yapılmış herhangi bir araştırma veya değerlendirme var mıdır? Varsa sonucu nedir?

## Bakanlığın cevabı

İlgi (o: 31.07.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1467248 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile Muğla Milletvekili Sayın Süreyya ÖNEŞ DERİCİ tarafından yöneltilen 7/14352 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Bakanlığımızca yürütülen teftişler; geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınmak suretiyle programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı teftişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin tamamının veya bir kısmının uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığımıza intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedir.

Bu kapsamda, Bakanlığımızca yürütülen tüm teftişlerde işyerlerinde kayıt dışı istihdam olup olmadığı ile 67353 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamındaki yabancıların yükümlülüklerini yerine getirip getirmedikleri incelenmekte, mevzuata ayrılıkların tespit edilmesi halinde gerekli idari işlemlerin yerine getirilmesi istenilmektedir.

Bakanlığımızca düzenlenen çalışma izinlerine ilişkin istatistikler, Resmi İstatistik Programı doğrultusunda o Bakanlığımız resmi (oOinternet (o sitesi (oüzerinden (ayrıntılı bir o şekilde

Prof. Dr. Vedat IŞİKHAN

Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68

---

**Kaynak gösterme:** Süreyya Öneş Derici (CHP, Muğla). “Ülkemizdeki yabancı uyruklu kişilere verilen çalışma izinlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14352, 24 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14352-ulkemizdeki-yabanci-uyruklu-kisilere-verilen-calisma-izinlerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/382e4483-5acc-44c9-a826-0190e5176107

Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.
