# Denizli Açık, D ve T Tipi Cezaevlerinde yaşanan zehirlenme vakalarına ilişkin - **Tür:** Yazılı soru önergesi (TBMM 28. Dönem) - **Esas no:** 7/14470 - **Veren:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır) - **Muhatap:** Adalet Bakanlığı (Yılmaz Tunç) - **Veriliş tarihi:** 26 Temmuz 2024 - **Durum:** TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 81 gün sonra, 15 Ekim 2024) - **TBMM kaydı:** https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9e1a07a5-89c8-43cf-bf6c-0190ef66aa9a - **Vekilpedia:** https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14470-denizli-acik-d-ve-t-tipi-cezaevlerinde-yasanan-zehirlenme-vakalarina-iliskin > Serhat Eren (DEM Parti), 26 Temmuz 2024 tarihinde 7/14470 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 81 gün sonra, 15 Ekim 2024). ## Önerge metni Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98 ve İçtüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. Serhat Eren Diyarbakır Milletvekili Son yıllarda Türkiye'deki cezaevlerinde mahkumlar arasında zehirlenme vakalarında dikkat çekici bir artış yaşanmaktadır. Bu durum, cezaevlerinde yaşanan sağlık ve güvenlik problemlerini gözler önüne sermekte ve mahkumların yaşam koşulları ile ilgili ciddi endişelere neden olmaktadır. Kamuoyunun da yakından bildiği gibi, 2022 yılında Silivri Cezaevinde 30 mahkum zehirlenmiş, olay sonrası yapılan araştırmalarda yiyeceklerin saklama koşullarının yetersiz olduğu ve son kullanma tarihlerinin geçmiş olduğu ortaya çıkmıştı. 2023 yılında Sincan Cezaevi'nde ise yaklaşık 50 mahkum, akşam yemeğinin ardından mide bulantısı, kusma ve baş dönmesi şikayetleriyle cezaevi revirine başvurmuş, yapılan incelemeler sonucunda, zehirlenmeye bozulmuş gıda maddelerinin neden olduğu tespiti yapılmıştı. Yine 2024 yılının mayıs ve haziran aylarında Diyarbakır Kapalı İnfaz Kurumu Kampüsünde onlarca mahkum gıda zehirlenmesi şüphesiyle hastaneye kaldırılmıştı. Mahkumlar, zehirlenmeyle ilgili cezaevinde sunulan yemeklerin kalitesiz ve sağlıksız olduğunu belirterek, yiyeceklerin uygun şartlarda saklanmadığını ve hijyen standartlarına uyulmadığını dile getirmişlerdi. Son olarak dün Denizli Kocabaş Açık, D Tipi ve T Tipi Kapalı Cezaevi'nde akşam yemeği yiyen çok sayıda tutuklu, mahkum ve infaz koruma memuru zehirlenerek hastaneye kaldırılmış, bir kısım mahkum ise cezaevi içerisinde kurulan sahra hastanesinde tedaviye alınmıştır. Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre hastanelerde tedavi altına alınân mahkumların durumunun * iyi olduğu, bir kısmının ise taburcu edilerek tekrar cezaevine nakledildikleri bildirildi. Cezaevi içerisinde kurulan sahra hastanesinde tedavi edilen mahkumların ise doktor gözetiminde oldukları ifade edilmektedir. Yaşanan zehirlenme vakaları cezaevlerindeki bazı temel sorunları ortaya koymaktadır. Cezaevlerinde sunulan yemeklerin kalitesi ve güvenliği ile ilgili ciddi eksiklikler bulunmaktadır. Yiyeceklerin uygun şartlarda saklanmaması, bozulmuş gıdaların kullanılması ve hijyen kurallarına uyulmaması zehirlenme vakalarının başlıca nedenleridir. Yine cezaevlerindeki gıda hizmetlerinin yeterince denetlenmemesi, sorunların süreklilik kazanmasına neden olmaktadır. Düzenli ve bağımsız denetimlerin yapılmamâsı, mahkumların sağlığını tehlikeye atan durumların ortaya çıkmasına zemin hazırlamaktadır. Ayrıca zehirlenme vakaları yaşandığında cezaevlerinde yeterli sağlık hizmetinin sunulâmaması, mahkumların sağlık durumlarının daha da kötüleşmesine yol açmaktadır. Revirlerde yeterli tıbbi ekipman ve personel bulunmaması, müdahalelerin gecikmesine ve komplikasyonların artmasına neden olmaktadır. Cezaevlerindeki zehirlenme vakalarının artışı, mahkumların temel hakları ve insan onuruna yakışır yaşam koşulları açısından acil bir çözüm gerektirmektedir. Bu konuda derhal gerekli adımları atarak, cezaevlerindeki gıda güvenliği ve sağlık hizmetlerini iyileştirmesi elzemdir. Bu bağlamda; 1. Denizli Kocabaş Açık, D Tipi ve T Tipi Cezaevlerinde yaşanan zehirlenme olayına ilişkin bakanlığınız tarafından soruşturma başlatılmış mıdır? 2. Zehirlenen mahkumların sağlıkları ne durumdadır? Hastaneye kaldırılan mahpusların tedavi süreçleri hakkında bilgi verebilir misiniz? 3. Denizli Kocabaş Açık, D Tipi ve T Tipi Cezaevlerinde gıdaların bekleme ve hijyen koşullarıyla ilgili denetim en son ne zaman yapılmıştır? Bu denetimlerde hangi tespitler açığa çıkmıştır? 4. Denizli Kocabaş Açık, D Tipi ve T Tipi yemekleri nerede ve kimler tarafından hazırlanmaktadır? Yemekler dışarda mı yoksa cezaevi kampüsünde mi hazırlanmaktadır? 5. Cezaevlerinde son yıllarda artan zehirlenme vakalarının nedenleri hakkında bakanlık tarafından yapılan bir araştırma var mıdır? Varsa, bu araştırmanın sonuçlarını paylaşır mısınız? 6. Cezaevlerinde sunulan yemeklerin kalitesi ve hijyen standartlarına uygunluğu nasıl denetlenmektedir? Bu denetimlerin sıklığı nedir ve bağımsız denetim mekanizmaları oluşturulmuş mudur? i 7. Zehirlenme vakaları yaşandığında cezaevlerinde yeterli sağlık hizmeti sunulabilmesi için hangi önlemler alınmaktadır? Revirlerde yeterli tıbbi ekipman ve personel . bulunmakta mıdır? 8. Silivri, Sincan, Diyarbakır ve Denizli cezaevlerinde yaşanan zehirlenme vakalarına ilişkin olarak bakanlık tarafından hangi adımlar atılmıştır? Bu cezaevlerine yemek çıkaran şirketlere hangi yaptırımlar uygulanmıştır? 9. Cezaevlerinde gıda güvenliğini sağlamak ve zehirlenme vakalarını önlemek için bakanlık tarafından planlanan yeni tedbirler var mıdır? Varsa, bu tedbirler nelerdir? ## Bakanlığın cevabı 1469314 sayılı yazı. İlgi yazınız ekinde alınan, Diyarbakır Milletvekili Serhat Eren tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/14470 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur. Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet) ENİ rt Lee ADALET BAKANLIĞI nat vu Mevzuat Genel Müdürlüğü Sayı : E-56020453-610-967-5662/7773 N Konu : Yazılı soru önergesi 45 /16/2024 Sayın Serhat EREN Diyarbakır Milletvekili Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/14470 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur. I- A) 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Hükümlünün beslenmesi" kenar başlıklı 72. maddesinin birinci fıkrasında, hükümlüye Adalet ve Sağlık bakanlıklarınca birlikte belirlenecek kalori esasına göre, sağlıklı ve güçlü kalması için nitelik ve nicelik olarak besleyici, sağlık koşullarına uygun, makul çeşitlilikte, yaş, sağlık, çalıştığı işin özelliği, dini ve kültürel gerekleri göz önünde tutularak besin verileceği ve içme suyu sağlanacağı, B) Hükümlü ve Tutuklular ile Ceza İnfaz Kurumları Personelinin İaşe Yönetmeliğinin; 1. "Devlet tarafından iaşe edilecek kişiler" kenar başlıklı 4. maddesinin üçüncü fıkrasında, görevi başında bulunan personelin, hükümlü ve tutuklu ile aynı şekilde iaşe edileceği, personel için özel yemek veya tabldot çıkarılamayacağı, günlük olarak mahkeme veya hastaneye sevk olan hükümlü ve tutuklular ile sevkte görevli memurların, kurumda bulunmadığı öğünler için kumanya verileceği; dördüncü fıkrasında, görev başında bulunan personel, kurumlara staj için gelenler, eğitim-öğretim, kültürel ve sportif faaliyetler ile görevlendirilen görevliler ile kamu kurum ve kuruluşları tarafından görevlendirilen personel, eğitim merkezlerinde eğitim görenler ya da ceza infaz kurumunda mevcut olan hükümlü ve tutukluların, hangi öğünlerde kurumda hazırsa o öğüne ait iaşe miktarından yararlanacakları, ancak, günlük iaşe miktarının içinde kalmak koşulu ile gece vardiyasında görev yapan personele kumanya verileceği; yedinci fıkrasında, çocuk hükümlü ve tutuklular ile kurumda annesiyle birlikte kalan çocuklara, süt emziren anneler ve hamilelere durumlarına uygun ve Bakanlıkça belirlenen tutarda gıda verileceği, 2. "Günlük iaşe miktarı" kenar başlıklı 5. maddesinde, günlük iaşe miktarının, Sağlık Bakanlığı ile birlikte belirlenen günlük kalori ihtiyacı ve bütçe imkânları da değerlendirilerek saptanan tutar olduğu, 3. "Hastaların iaşe edilmesi" kenar başlıklı 9. maddesinin birinci fıkrasında, hasta hükümlü ve tutukluya, diyetisyen veya hekimlerin belirleyeceği besinlerin verileceği; ikinci fıkrasında, inancı gereği veya vegan, vejeteryan türü özel bir beslenme şekline sahip hükümlü ve tutukluların taleplerinin, iaşe miktarı ile sınırlı kalmak üzere karşılanacağı, Hükümlerinin yer aldığı malumlarıdır. Bakanlığımız ve Sağlık Bakanlığı tarafından bir kişi için günlük kalori ihtiyacı ortalama 2300 kalori olarak belirlendiğinden, hasta hükümlü ve tutuklulara, diyetisyen veya re Lee ADALET BAKANLIĞI nci vi Mevzuat Genel Müdürlüğü hekimlerin belirleyeceği besinler bu ölçülerde verilmektedir. Öte yandan, inancı gereği veya vegan, vejetaryen türü özel bir beslenme şekline sahip hükümlü ve tutukluların talepleri de azami ölçüde karşılanmaktadır. I- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir. B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır. II- İşlendiği iddia edilen bir suçla ilgili delillerin takdiri ve olayın vasıflandırılması da dâhil olmak üzere, soruşturma başlatılması, koruma tedbirlerine başvurulması ve sonucuna göre kamu davası açılmasında tüm yetki ve sorumluluk yargı mercilerine aittir. Bununla birlikte açılan davalara ilişkin yapılan yargılamalar, Anayasanın 9. ve 138. maddelerindeki yetki ve teminata dayalı olarak görev yapan bağımsız ve tarafsız mahkemelerce sürdürülüp sonuçlandırılmaktadır. IW- Denizli Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 12/08/2024 tarihli cevapta; A) Denizli Kampüs Ceza İnfaz Kurumları Yerleşkesinde bulunan kapalı ve açık ceza infaz kurumlarında bazı hükümlü ve tutukluların rahatsızlanması üzerine Kurum revirinde muayene edildikleri, bir kısmının Denizli Devlet Hastanesi ve İzmir Şehir Hastanesine sevklerinin sağlanarak muayene, tetkik ve tedavilerinin yapıldığı, soru önergesinde belirtilen olaya ilişkin olarak başlatılan soruşturmanın devam ettiği, B) Yerleşkede bulunan kapalı ve açık ceza infaz kurumlarının günlük iaşelerinin Denizli Açık Ceza İnfaz Kurumunda hazırlandığı, 22/07/2024 tarihinde Honaz Tarım ve Orman İlçe Müdürlüğü tarafından Kurumdaki gıdaların bekleme ve hijyen koşullarına ilişkin yapılan denetim neticesinde herhangi bir olumsuzluğa rastlanılmadığı, C) Kurumlarda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Bildirilmiştir. Yılmaz TUNÇ Bakan UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htto://vatandaş.uvan.gov.tr adresinden M/CReA2 - 4FsWemc - ICmuall - 1I6Gat9M ileerisebilirsin Yılmaz TUNÇ Bakan --- **Kaynak gösterme:** Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Denizli Açık, D ve T Tipi Cezaevlerinde yaşanan zehirlenme vakalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14470, 26 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14470-denizli-acik-d-ve-t-tipi-cezaevlerinde-yasanan-zehirlenme-vakalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9e1a07a5-89c8-43cf-bf6c-0190ef66aa9a Vekilpedia, TBMM’nin kamuya açık kayıtlarını derleyen bağımsız bir arşivdir; TBMM’nin resmî sitesi değildir ve yorum yapmaz.